નવી દિલ્‍હી, તા.૮: સોના અને ચાંદીના એક્‍સચેન્‍જ-ટ્રેડેડ ફંડ્‍સ (ETF) ની સંયુક્‍ત સંપત્તિ (AUM) ડિસેમ્‍બર ૨૦૨૫ માં રૂ.૨ લાખ કરોડને વટાવી ગઈ. રેકોર્ડ રોકાણો અને કિંમતી ધાતુના ભાવમાં સતત તેજીને કારણે આ ફક્‍ત ચાર મહિનામાં બમણું થયું. એસોસિએશન ઓફ મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડ્‍સ ઇન ઇન્‍ડિયા (Amfi) ના ડેટા અનુસાર, કેલેન્‍ડર વર્ષ ૨૦૨૫ ની શરૂઆતમાં કુલ AUM રૂ.૫૭,૦૦૦ કરોડ હતું, જે સપ્‍ટેમ્‍બર સુધીમાં લગભગ બમણું થઈને રૂ.૧ લાખ કરોડ થયું.

બંને ETF માં રેકોર્ડ રોકાણોને કારણે તેમના AUM માં તીવ્ર વધારો થયો છે. અંદાજ મુજબ, ડિસેમ્‍બર ૨૦૨૫ માં ગોલ્‍ડ ETF ને આશરે રૂ.૧૧,૭૦૦ કરોડ મળ્‍યા, જે કેલેન્‍ડર મહિનામાં અત્‍યાર સુધીનો સૌથી વધુ છે. ગયા મહિને ચાંદીના ETF માં રોકાણ બમણાથી વધુ વધીને રૂ.૨,૧૫૪ કરોડથી રૂ.૪,૭૦૦ કરોડ થયું. ડિસેમ્‍બરના રોકાણ સાથે, ૨૦૨૫ માટે ગોલ્‍ડ ETF માં કુલ ચોખ્‍ખું રોકાણ રૂ.૪૩,૦૦૦ કરોડ સુધી પહોંચી ગયું. ચાંદીના ETF માટે, વાર્ષિક રોકાણ રૂ.૨૪,૨૦૦ કરોડ રહ્યું.

૨૦૨૫ ના બીજા ભાગમાં ગોલ્‍ડ ETF માં ચોખ્‍ખું રોકાણ તમામ મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડ શ્રેણીઓમાં બીજા ક્રમે રહેવાની ધારણા છે, જે ફ્‌લેક્‍સી-કેપ ફંડ પછી બીજા ક્રમે છે. આ પ્રવાહ કિંમતી ધાતુના ભાવમાં સતત તેજીને કારણે છે. ૨૦૨૫ માં, સ્‍થાનિક બજારમાં સોનાના ભાવમાં ૭૫% નો વધારો થયો, જ્‍યારે ચાંદીના ભાવમાં ૧૬૮% નો ઉછાળો આવ્‍યો.

૨૦૨૫ માં કિંમતી ધાતુના ભાવમાં વધારો વૈશ્વિક અને સ્‍થાનિક પરિબળોના સંયોજનને કારણે થયો હતો. સતત ભૂરાજકીય તણાવ, મુખ્‍ય કેન્‍દ્રીય બેંકો દ્વારા વ્‍યાજ દરમાં ઘટાડાની અપેક્ષાઓ અને નબળા પડતા યુએસ ડોલરે સલામત રોકાણ તરીકે સોનાની આકર્ષણને વેગ આપ્‍યો. ચાંદીના ભાવને મજબૂત ઔદ્યોગિક માંગ, ખાસ કરીને સૌર અને ઇલેક્‍ટ્રિક વાહન ઉદ્યોગો અને પુરવઠા-બાજુની મર્યાદાઓ દ્વારા પણ ટેકો મળ્‍યો હતો.

SBI મ્‍યુચ્‍યુઅલ ફંડે એક નોંધમાં જણાવ્‍યું હતું કે ઘણા વર્ષોની સુસ્‍તી પછી ૨૦૨૫ માં કોમોડિટીઝે પણ મજબૂત વાપસી કરી હતી. રોકાણકારો ડોલરની સંપત્તિઓથી દૂર ગયા અને વૈવિધ્‍યકરણની શોધ કરી, જેમાં કિંમતી ધાતુઓ લાભમાં અગ્રણી રહી. સોના અને ચાંદીના ETF માં રોકાણકારોનો વધતો રસ નવા ખાતા ખોલવામાં પણ પ્રતિબિંબિત થાય છે. ચાલુ વર્ષ, ૨૦૨૫ ના પ્રથમ ૧૧ મહિનામાં, ગોલ્‍ડ ETF એકાઉન્‍ટ્‍સ અથવા ફોલિયોમાં ૫૩% નો વધારો થયો, જ્‍યારે ચાંદીના ETF એકાઉન્‍ટ્‍સ ચાર ગણા થયા.

નિષ્‍ણાતો કહે છે કે ભાવમાં આ તેજી ટકાવી શકાય છે, કારણ કે ભાવમાં વધારો ફક્‍ત અટકળો દ્વારા નહીં પરંતુ લાંબા ગાળાના માળખાકીય પરિબળો દ્વારા થાય છે. PL વેલ્‍થના CEO ઇન્‍દરબીર સિંહ જોલીએ જણાવ્‍યું હતું કે, ૨૦૨૫માં સોનાનું પ્રદર્શન રોકાણકારો અને કેન્‍દ્રીય બેંકો તેમના પોર્ટફોલિયોનું સંચાલન કેવી રીતે કરે છે તેમાં માળખાકીય પરિવર્તનને પ્રતિબિંબિત કરે છે.

આ તેજી ટૂંકા ગાળાના અટકળો દ્વારા નહીં પરંતુ ETFમાં સતત રોકાણ અને લાંબા ગાળાના અનામત વૈવિધ્‍યકરણના ભાગ રૂપે કેન્‍દ્રીય બેંકો દ્વારા સતત ખરીદી દ્વારા ચલાવવામાં આવી છે.ૅ તેમણે કહ્યું, ઝડપી વધારા પછી થોડું સ્‍થિરીકરણ સ્‍વાભાવિક છે.

જોકે, મધ્‍યમ ગાળાનું ભવિષ્‍ય સકારાત્‍મક રહે છે, અને ૨૦૨૬ સુધી સોનું વૈવિધ્‍યસભર પોર્ટફોલિયોમાં સ્‍થિરતાની ભૂમિકા ભજવતું રહેશે.