ન્‍યુયોર્ક, તા.૧૫: અમેરિકા ઈરાન પર ૩૭ કલાક સુધી બોમ્‍બમારો કરી શકે છે, પરંતુ પ્રશ્‍ન એ છે કે તેહરાન જે બદલાના પગલાંની વાત કરી રહ્યું છે તે જોતાં, શું તેની મિસાઈલો અમેરિકા સુધી પહોંચી શકશે? આ સમજવા માટે, વિશ્વના નકશા પર નજર નાખવી પડશે. ઈરાનના સ્‍થાન અને અમેરિકાની મુખ્‍ય ભૂમિ પર વિચાર કરો. ઈરાન પાસે આશરે ૬૦૦,૦૦૦ લોકોનું સક્રિય લશ્‍કરી દળ છે. તે વિશ્વની ૨૦ સૌથી શક્‍તિશાળી લશ્‍કરી શક્‍તિઓમાં ૧૬મા ક્રમે છે. તેની પાસે લાંબા અંતરની મિસાઈલો, ડ્રોન અને હવાઈ સંરક્ષણ પ્રણાલીઓ છે, પરંતુ અમેરિકા સુધી પહોંચવું મુશ્‍કેલ છે. તો ઈરાન અમેરિકાને કેવી રીતે જવાબ આપશે? તેહરાન પહેલાથી જ મિસાઈલ હુમલા માટે તૈયારી કરી ચૂકયું છે. જો અમેરિકા હુમલો કરે છે, તો તે ફક્‍ત એક કે બે નહીં, પરંતુ આઠ દેશોને નિશાન બનાવશે. આ માટે, ઈરાને પહેલાથી જ તેનું હવાઈ ક્ષેત્ર બંધ કરી દીધું છે.

ખરેખર, તેહરાન પાસે પﾍમિ એશિયામાં બેલિસ્‍ટિક મિસાઈલો અને ડ્રોનનો મોટો શષાાગાર છે. આમાં ક્રુઝ અને એન્‍ટી-શિપ મિસાઈલોનો સમાવેશ થાય છે. બેલિસ્‍ટિક મિસાઈલો ૨,૦૦૦ કિમી સુધીના લક્ષ્યોને નિશાન બનાવી શકે છે. આનો અર્થ એ થયો કે જો ઈરાની ભૂમિથી પﾍમિ તરફ મિસાઈલ છોડવામાં આવે, તો તે ઈઝરાયલ સહિત સમગ્ર પﾍમિ એશિયામાં લક્ષ્યોને નિશાન બનાવી શકે છે, પરંતુ અમેરિકા ઘણું દૂર છે. અમેરિકાનો પૂર્વ કિનારો ઈરાનથી ૧૧,૦૦૦ કિમી દૂર છે. પરિણામે, ઈરાની મિસાઈલો તે અંતરનો એક ચતુર્થાંશ ભાગ પણ આવરી શકતી નથી. (નકશામાંનું વર્તુળ ઈરાનની શેઝિલ મિસાઈલની શક્‍તિનો ઉલ્લેખ કરે છે, જોકે તેની રેન્‍જ ૨,૫૦૦ કિમીથી વધુ નથી. ઈરાન લશ્‍કરી પરેડમાં તેના શષાો પ્રદર્શિત કરે છે. રશિયાએ યુક્રેન સામે તેના શહીદ ડ્રોનનો ઉપયોગ કર્યો છે. સુદાન સંઘર્ષમાં પણ ઈરાની ડ્રોન જોવા મળ્‍યા છે. ઈરાનના મિસાઈલ કાર્યક્રમને ઉત્તર કોરિયા, રશિયા અને ચીન તરફથી સમર્થન મળ્‍યું છે. હવે, પ્રશ્‍ન એ છે કે જો અમેરિકા હુમલો કરે તો ઈરાન કેવી રીતે પ્રતિક્રિયા આપશે?

હા, તેહરાનની ઘાતક ક્ષમતાઓને જોતાં, અમેરિકાએ પﾍમિ એશિયામાં તેના બેઝ ખાલી કરવાનું શરૂ કરી દીધું છે. રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, તેહરાને આ ક્ષેત્રના પડોશી દેશોને ચેતવણી આપી છે કે જો ટ્રમ્‍પ હુમલો કરશે તો તે અમેરિકન ઠેકાણાઓને નિશાન બનાવશે. આ ક્ષેત્રમાં ઘણા અમેરિકન ઠેકાણા ઈરાનની નજીક છે, જે ઈરાનની મિસાઈલ રેન્‍જમાં પણ છે.

૧. યુએસ નેવીના પાંચમા ફ્‌લીટનું મુખ્‍ય મથક પﾍમિ એશિયાના દેશ બહેરીનમાં છે. તેના અધિકારક્ષેત્રમાં ગલ્‍ફ, લાલ સમુદ્ર, અરબી સમુદ્ર અને હિંદ મહાસાગરના કેટલાક ભાગોનો સમાવેશ થાય છે.

૨. કતારમાં ૫૯ એકરનો અલ-ઉદેદ એર બેઝ છે, જે યુએસ સેન્‍ટ્રલ કમાન્‍ડ માટેનો બેઝ છે. તે પૂર્વમાં ઇજિપ્તથી કઝાકિસ્‍તાન સુધીના વિસ્‍તારોનું નિરીક્ષણ કરે છે. તે પﾍમિ એશિયામાં સૌથી મોટો યુએસ બેઝ છે, જેમાં આશરે ૧૦,૦૦૦ સૈનિકો તૈનાત છે.

૩. કુવૈતમાં ઇરાકી સરહદ નજીક ૪૦ કિલોમીટરના વિસ્‍તારમાં ઘણા અમેરિકન લશ્‍કરી બેઝ છે.

૪. યુએઈમાં અલ ધફરા એર બેઝ રાજધાની અબુ ધાબીની દક્ષિણમાં સ્‍થિત છે. તે એક મુખ્‍ય યુએસ એરફોર્સ હબ છે જેણે ઇસ્‍લામિક સ્‍ટેટ સામેની કાર્યવાહીમાં મુખ્‍ય ભૂમિકા ભજવી છે.

૫. ઇરાકના અનબાર પ્રાંતમાં આવેલા અન-અલ અસદ એર બેઝ પર પણ અમેરિકાની હાજરી છે. અહીં, અમેરિકા ઇરાકી સેના અને નાટો મિશનને ટેકો આપી રહ્યું છે.

૬. સાઉદી અરેબિયામાં ૨૦૦૦ થી વધુ અમેરિકન સૈનિકો તૈનાત છે. તેઓ રિયાધથી ૬૦ કિમી દૂર પ્રિન્‍સ સુલતાન એર બેઝ પર તૈનાત છે.

૭. જોર્ડનમાં, અમેરિકા રાજધાની અમ્‍માનથી ૧૦૦ કિમી દૂર અલ સાલ્‍ટી એર બેઝ પર તૈનાત છે.