વોશિંગ્ટન: અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ફરી એકવાર પોતાના આક્રમક તેવર અને અજીબોગરીબ નિવેદનોને કારણે વૈશ્વિક ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે. આ વખતે વિષય છે—નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર. ટ્રમ્પે નોર્વેના વડાપ્રધાન જોનાસ ગાહર સ્ટોરને એક વિસ્ફોટક પત્ર લખીને સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે, હવે તેઓ વિશ્વમાં શાંતિ જાળવી રાખવાની કોઈ ‘જવાબદારી’ અનુભવતા નથી, કારણ કે નોર્વેની નોબેલ સમિતિએ તેમને શાંતિ પુરસ્કાર આપવા માટે લાયક ગણ્યા નથી.
“હવે હું માત્ર અમેરિકાનું હિત જોઈશ”
બ્લૂમબર્ગ દ્વારા મેળવવામાં આવેલા આ પત્રમાં ટ્રમ્પે લખ્યું છે કે, "તમારા દેશે ૮ થી વધુ યુદ્ધો અટકાવવા બદલ મને નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર ન આપવાનો નિર્ણય લીધો છે, તેથી હવે મને શાંતિ વિશે વિચારવાની કોઈ ફરજ લાગતી નથી. હવે હું માત્ર એ જ વિચારીશ કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ માટે શું યોગ્ય અને સારું છે." ટ્રમ્પની આ ટિપ્પણીએ આંતરરાષ્ટ્રીય રાજદ્વારી વર્તુળોમાં ફાળ ફેલાવી દીધી છે.
ગ્રીનલેન્ડ અને ડેનમાર્ક પર નિશાન
માત્ર શાંતિ પુરસ્કાર જ નહીં, ટ્રમ્પે આ પત્રમાં ગ્રીનલેન્ડ પરના ડેનમાર્કના હક સામે પણ સવાલો ઉઠાવ્યા છે. તેમણે દાવો કર્યો કે ડેનમાર્ક ગ્રીનલેન્ડને રશિયા કે ચીનથી બચાવી શકે તેમ નથી. તેમણે કટાક્ષ કરતા લખ્યું કે, "ડેનમાર્ક પાસે માલિકીનો હક શું છે? ફક્ત એટલું જ કે સેંકડો વર્ષ પહેલાં ત્યાં તેમની બોટ આવી હતી? અમારી બોટ પણ ત્યાં આવી હતી!" ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું કે જ્યાં સુધી ગ્રીનલેન્ડ પર અમેરિકાનું સંપૂર્ણ નિયંત્રણ નહીં હોય, ત્યાં સુધી વિશ્વ સુરક્ષિત નથી.
મેડલ મળ્યો પણ એવોર્ડ નહીં!
બીજી તરફ, વેનેઝુએલાના વિપક્ષી નેતા મારિયા કોરિના માચાડોએ ટ્રમ્પને પોતાનો ૨૦૨૫નો નોબેલ શાંતિ પુરસ્કાર મેડલ અર્પણ કરીને આશ્ચર્ય સર્જ્યું હતું. માચાડોએ ટ્રમ્પની વેનેઝુએલામાં લોકશાહી લાવવા માટેની પ્રતિબદ્ધતાને બિરદાવી હતી. જોકે, નોબેલ ફાઉન્ડેશને તુરંત જ સ્પષ્ટતા કરી છે કે મેડલ ભલે એક વ્યક્તિ બીજી વ્યક્તિને આપે, પણ ‘નોબેલ વિજેતા’નું સન્માન અને ખિતાબ ક્યારેય ટ્રાન્સફર કરી શકાતો નથી.
નાટોને પણ આપી ચેતવણી
ટ્રમ્પે પત્રમાં દાવો કર્યો હતો કે તેમણે નાટો (NATO) ને અગાઉના કોઈપણ નેતા કરતા વધુ મજબૂત બનાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે હવે નાટોએ અમેરિકાના હિતમાં કામ કરવું પડશે. વિશ્લેષકો માને છે કે ટ્રમ્પની આ નારાજગી વૈશ્વિક સુરક્ષા સમીકરણોમાં મોટો ફેરફાર લાવી શકે છે.
વિશેષ ટિપ્પણી: ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અગાઉના રાષ્ટ્રપતિ બરાક ઓબામાને મળેલા નોબેલ પુરસ્કારને લઈને હંમેશા અસહજ રહ્યા છે. આ પત્ર તેમની એ જ વર્ષો જૂની જીદ અને રાજકીય મહત્વાકાંક્ષાનું પરિણામ હોવાનું મનાય છે.