નવી દિલ્‍હી તા.૨૨: જાન્‍યુઆરીમાં વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો દ્વારા લિસ્‍ટેડ શેરોનું વેચાણ ડોલર ૩ બિલિયનથી વધુ થયું. ઓગસ્‍ટ ૨૦૨૫ પછી આ સૌથી મોટું ઉપાડ છે. દક્ષિણ કોરિયા, તાઇવાન, ઇન્‍ડોનેશિયા અને થાઇલેન્‍ડ સહિત અન્‍ય ઘણા ઉભરતા બજારોમાં વિદેશી રોકાણકારો ચોખ્‍ખા ખરીદદાર રહ્યા હોવા છતાં પણ આ વેચાણ ચાલુ રહ્યું.

ભારત-યુએસ વેપાર સોદા પર કોઈ પ્રગતિ નહીં, કોર્પોરેટ કમાણીમાં ધીમો વધારો અને કૃત્રિમ બુદ્ધિ (AI) શેરોમાં વૈશ્વિક તેજીમાં ભારતની મર્યાદિત ભાગીદારીને તેમના સતત ઉપાડના મુખ્‍ય કારણો તરીકે દર્શાવવામાં આવી રહી છે.

વિદેશી રોકાણકારો પણ કેન્‍દ્રીય બજેટ પહેલા સાવચેત રહી રહ્યા છે, નીતિગત ફેરફારોની મર્યાદિત સંભાવનાઓ જોઈ રહ્યા છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૬ના ત્રીજા ત્રિમાસિક ગાળાના પ્રારંભિક પરિણામોએ નફાકારકતા અંગે વધુ ચિતાઓ ઉભી કરી છે. પ્રારંભિક પરિણામો જાહેર કરનાર ૧૪૩ કંપનીઓનો સંયુક્‍ત ચોખ્‍ખો નફો ગયા વર્ષની સરખામણીમાં માત્ર ૩.૫્રુ વધ્‍યો છે, જે નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫ ના ત્રીજા ક્‍વાર્ટરમાં નોંધાયેલા ૧૧.૨% અને નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૬ના બીજા ક્‍વાર્ટરમાં ૧૦.૧% વૃદ્ધિ કરતાં નોંધપાત્ર રીતે ઓછો છે.

માર્સેલસ ઇન્‍વેસ્‍ટમેન્‍ટ મેનેજર્સના સ્‍થાપક સૌરભ મુખર્જીએ જણાવ્‍યું હતું કે છેલ્‍લા બે વર્ષમાં નફામાં સામાન્‍ય વૃદ્ધિને કારણે જ્‍ભ્‍ત્‍ત ચિતિત છે. ડોલરના સંદર્ભમાં ભારતની કમાણી વૃદ્ધિ લાંબા ગાળે મર્યાદિત રહી છે, બજાર એક વર્ષની આગળની કમાણીના લગભગ ૨૦ ગણા ટ્રેડિગ સાથે. આ ત્રિમાસિક ગાળામાં પણ કમાણી વૃદ્ધિના કોઈ સંકેતો નથી. વધુમાં, ચલણના અવમૂલ્‍યનથી પણ તેમની ચિતાઓ વધી છે. ૨૦૨૫ માં યુએસ ડોલર સામે રૂપિયામાં લગભગ ૫% નો ઘટાડો થયો છે.

વધુમાં, સ્‍થાનિક ઇક્‍વિટી રોકાણોમાં મજબૂતાઈએ વિદેશી રોકાણકારો માટે પુષ્‍કળ બહાર નીકળવાની તકો પૂરી પાડી છે, જેનાથી તેઓ ભાવમાં નોંધપાત્ર ફેરફાર કર્યા વિના બજારમાં વેચાણ કરી શકે છે.

એપ્રિલમાં ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પ દ્વારા જાહેર કરાયેલા ટેરિફ પર ૯૦ દિવસના વિરામથી બજારના સેન્‍ટિમેન્‍ટમાં થોડા સમય માટે સુધારો થયો હતો અને વિદેશી રોકાણકારોએ માર્ચ અને જૂન ૨૦૨૫ વચ્‍ચે ચોખ્‍ખી ખરીદી કરી હતી. જોકે, વેપાર તણાવના પુનરાગમન અને ભારત પર ૫૦% ટેરિફ લાદવાથી વિદેશી રોકાણકારો ફરી હેરાન થયા હતા. ઓગસ્‍ટ ૨૦૨૫ થી છ મહિનામાંથી ચાર મહિનામાં FPIs ચોખ્‍ખા વેચાણકર્તા રહ્યા છે.