<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Wednesday, 28th January 2026

શંકરાચાર્ય અવિમુક્‍તેશ્વરાનંદ ભારે હૃદયે માઘ મેળો છોડીને ગયા

તેમને સ્‍નાન કર્યા વિના પાછા ફરવું પડ્‍યું...ક્‍યારેય આવી કલ્‍પના કરી નહોતી : માઘ મેળામાં સ્‍નાન કરવું તેમના માટે માત્ર ધાર્મિક કાર્ય નહોતું, પરંતુ શ્રદ્ધાનો વિષય હતો

પ્રયાગરાજ તા.૨૮: શંકરાચાર્ય સ્‍વામી અવિમુક્‍તેશ્વરાનંદે ભારે હૃદયે પ્રયાગરાજમાં ચાલી રહેલા માઘ મેળામાંથી વિદાય લેવાની જાહેરાત કરી છે. બુધવારે સવારે યોજાયેલી એક પત્રકાર પરિષદમાં તેમણે કહ્યું કે તેઓ શ્રદ્ધા અને ભક્‍તિ સાથે માઘ મેળામાં આવ્‍યા હતા, પરંતુ પરિસ્‍થિતિઓ એવી બની ગઈ હતી કે તેમને સ્‍નાન કર્યા વિના પાછા ફરવું પડ્‍યું. તેમણે કહ્યું કે પ્રયાગરાજ હંમેશા શાંતિ, શ્રદ્ધા અને શાશ્વત પરંપરાઓની ભૂમિ રહી છે, અને અહીંથી આ રીતે પાછા ફરવું તેમના માટે અત્‍યંત પીડાદાયક હતું.

શંકરાચાર્યએ સમજાવ્‍યું કે એક એવી ઘટના બની જેની તેમણે ક્‍યારેય કલ્‍પના પણ નહોતી કરી, જેનાથી તેઓ ખૂબ જ દુઃખી થયા. તેમણે સ્‍પષ્ટતા કરી કે માઘ મેળામાં સ્‍નાન કરવું તેમના માટે માત્ર ધાર્મિક કાર્ય નહોતું, પરંતુ શ્રદ્ધાનો વિષય હતો. આમ છતાં, તેમણે હાલના સંજોગોમાં મેળો છોડી દેવાનો મુશ્‍કેલ નિર્ણય લીધો. તેમના નિર્ણયથી સંતો અને ભક્‍તોમાં ગરમાગરમ ચર્ચાઓ શરૂ થઈ ગઈ છે.

શંકરાચાર્યએ કહ્યું, અમે અન્‍યાયને નકારીએ છીએ અને ન્‍યાયની રાહ જોઈશું. આજે, શબ્‍દો અમારા માટે ખૂટી ગયા છે; અમારા અવાજ ભારે છે. પ્રયાગરાજની ભૂમિ પર જે બન્‍યું તેનાથી અમારા આત્‍માને હચમચાવી નાખ્‍યું છે. અમે સંગમમાં સ્‍નાન કર્યા વિના જઈ રહ્યા છીએ. અમે આજે જઈ રહ્યા છીએ, પરંતુ અમે સત્‍યનો પડઘો પાછળ છોડી રહ્યા છીએ.

બધું કહેવામાં આવ્‍યું છે. ગઈકાલે સાંજે અને આજે સવારે, વહીવટીતંત્ર દ્વારા અમારા મુખ્‍ય કાર્યકારી અધિકારીને એક પ્રસ્‍તાવ મોકલવામાં આવ્‍યો હતો. તેમાં કહેવામાં આવ્‍યું હતું કે, જ્‍યારે પણ તમે જવા માંગો છો, ત્‍યારે અમે તમને સન્‍માનપૂર્વક સ્‍નાન કરાવવા માટે તૈયાર છીએ. બધા અધિકારીઓ હાજર રહેશે અને ફૂલોનો વરસાદ કરશે. જોકે, તે દિવસે થયેલી ઘટના માટે માફી માંગી ન હતી. અમને લાગ્‍યું કે જો અમે સ્‍નાન કરીશું અને પુષ્‍પવર્ષાની વ્‍યવસ્‍થા કરીશું, તો દિવસના કાર્યક્રમો અધૂરા રહેશે.

જ્‍યોતિર્મઠના પીઠાધીશ્વર સ્‍વામી અવિમુક્‍તેશ્વરાનંદજી મહારાજે કહ્યું, ખરી મુદ્દો એ છે કે જેના માટે અમે દસ દિવસ ફૂટપાથ પર બેઠા હતા. અમે આટલો સમય આપ્‍યો, પરંતુ દસ કે અગિયાર દિવસ પછી, જ્‍યારે અમે જવાનો નિર્ણય કર્યો, ત્‍યારે વહીવટીતંત્રે આવી દરખાસ્‍ત કરી. તેથી, અમે ના પાડી. જો મેં વહીવટની વિનંતી સ્‍વીકારી અને સ્‍નાન કર્યું હોત, તો હું મારા ભક્‍તોને ન્‍યાય આપી શક્‍યો ન હોત.

શંકરાચાર્યએ કહ્યું, મુઘલ યુગમાં જે બન્‍યું તે આજે થઈ રહ્યું છે. એક તરફ, ગૃહમંત્રીએ કહ્યું છે કે સંતોનું અપમાન સહન કરવામાં આવશે નહીં. દરમિયાન, માઘ મેળામાં, સંતોને તેમના ટોપી અને ટફટ્‍સથી ખેંચીને મારવામાં આવ્‍યા હતા. આજે અહીં જે અપમાન થયું તે સરકારના બેવડા ધોરણોને ઉજાગર કરે છે. શંકરાચાર્યએ બે મિનિટનું મૌન પાળ્‍યું અને ભગવાનને પ્રાર્થના કરી કે સંતોનું અપમાન કરનારાઓને સજા મળે. સંગમના કિનારે અમારી શારીરિક હત્‍યા કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્‍યો હતો. આ દિવસે, અમારા માથાની હત્‍યા કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્‍યો હતો, અને તે સફળ થયો. જો સ્‍થાનિક વહીવટીતંત્રે આ હત્‍યા કરી હોત, તો તે ઠીક હોત, પરંતુ ઉત્તર પ્રદેશ સરકાર તેની પાછળ છે.

પત્રકારોને સંબોધતા, શંકરાચાર્યએ કહ્યું, આપણે પ્રયાગરાજની આ પવિત્ર ભૂમિ પર આધ્‍યાત્‍મિક શાંતિ મેળવવા માટે આવીએ છીએ, પરંતુ આજે આપણે એક શૂન્‍યતા અને ભારે હૃદય સાથે પાછા ફરીએ છીએ જેની આપણે ક્‍યારેય કલ્‍પના પણ નહોતી કરી. પ્રયાગરાજમાં જે બન્‍યું તેનાથી આપણા આત્‍માઓને હચમચાવી દીધા છે, પરંતુ ન્‍યાય અને માનવતામાં આપણી સામૂહિક શ્રદ્ધા પર પણ પ્રશ્ન ઉઠાવ્‍યો છે. સંગમના મોજામાં સ્‍નાન કરવું એ ફક્‍ત ધાર્મિક કાર્ય નથી, પરંતુ આંતરિક સંતોષનો માર્ગ છે. પરંતુ આજે, આપણા હૃદય એટલા દુઃખી છે કે આપણે સ્‍નાન કર્યા વિના જઈ રહ્યા છીએ, આ સંકલ્‍પને અધૂરો છોડીને. જ્‍યારે આપણા હૃદયમાં ગુસ્‍સો અને પસ્‍તાવાનો ઉછાળો આવે છે, ત્‍યારે પાણીની શીતળતા પણ અર્થહીન બની જાય છે.

તેમણે કહ્યું કે ન્‍યાયની રાહ ક્‍યારેય સમાપ્ત થતી નથી. આજે, આપણે અહીંથી નીકળી રહ્યા છીએ, ફક્‍ત સત્‍યનો પડઘો અને અનુત્તરિત પ્રશ્નો છોડીને જે પ્રયાગરાજની હવામાં કાયમ રહેશે. હવે, આ પીડાને શોષવા માટે આપણને ફક્‍ત શાંતિ અને એકાંતની થોડી ક્ષણોની જરૂર છે. અમારા દુઃખને અનુભવનારા અને અમારી પડખે ઉભા રહેલા બધાનો આભાર.

(3:43 PM IST)