છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય હેં...વારાણસીમાં ભાજપનો પરાજય 9:51 AM
ટેરિફમાં ઘટાડોઃ કૃષિ-ડેરી ક્ષેત્રે કોઈ બાંધછોડ નહિ
ભારત-અમેરિકી ટ્રેડ ડીલની રૂપરેખા ફ્રેમવર્ક જારી : ભારતે ડીલમાં પોતાના કૃષિ-ડેરી સેક્ટર પર લગાવ્યું ‘‘સુરક્ષાકવચ'': અમેરિકાને કોઈ રાહત ન આપીઃ મસાલા-ડેરી-અનાજ સેક્ટરને સુરક્ષિત રાખ્યાઃ ભારતીય નિકાસકારો માટે $૩૦ ટ્રીલીયન ડોલરોનું બજાર મળશે
નવી દિલ્હી,તા.૦૭: ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વચ્ચે વચગાળાના વેપાર કરારના માળખા પર સમજૂતી થઈ છે. આનાથી ભારતીય નિકાસકારો, ખાસ કરીને સૂક્ષ્મ, નાના અને મધ્યમ ઉદ્યોગો (MSME), ખેડૂતો અને માછીમારો માટે $૩૦ ટ્રિલિયનનું બજાર ખુલશે. વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પિયુષ ગોયલે શનિવારે આ જાહેરાત કરી. આ માળખા હેઠળ, ભારતે ઘઉં, ચોખા, મકાઈ, સોયાબીન, મરઘાં, દૂધ, ચીઝ, ઇથેનોલ (ઇંધણ), તમાકુ, કેટલીક શાકભાજી અને માંસ જેવા સંવેદનશીલ કૃષિ ક્ષેત્રોનું સંપૂર્ણ રક્ષણ કર્યું છે. ભારતે યુએસ ઔદ્યોગિક માલ અને કેટલાક કૃષિ ઉત્પાદનો પર ટેરિફ દૂર કરવા અથવા ઘટાડવાનું વચન આપ્યું છે, પરંતુ મુખ્યત્વે પસંદગીના ક્ષેત્રોમાં.
ભારત યુએસ ઉત્પાદનો જેમ કે સૂકા ડિસ્ટિલર્સના અનાજ (DDGs) અને લાલ જુવાર (પશુ આહાર માટે), ઝાડના બદામ (જેમ કે બદામ, અખરોટ, વગેરે), તાજા અને પ્રોસેસ્ડ ફળો, સોયાબીન તેલ, વાઇન અને સ્પિરિટ પર ટેરિફ ઘટાડવા અથવા દૂર કરવા સંમત થયું છે. આ મુખ્યત્વે પશુ આહાર, બદામ અને ફળો સાથે સંબંધિત છે, જે ભારતના મુખ્ય ખાદ્ય અનાજ ઉત્પાદનને સીધી અસર કરતા નથી.
ભારત સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છે કે સંવેદનશીલ ક્ષેત્રો પર કોઈ કરાર થયો નથી. કેન્દ્રીય વાણિજ્ય મંત્રી પીયૂષ ગોયલ અને કૃષિ મંત્રી શિવરાજ સિહ ચૌહાણે જણાવ્યું છે કે ખેડૂતો અને ગ્રામીણ આજીવિકાનું રક્ષણ સંપૂર્ણપણે સુનિﾍતિ કરવામાં આવ્યું છે. ઘઉં, ચોખા, દૂધ અને ડેરી ઉત્પાદનો જેવી મુખ્ય વસ્તુઓને આ સોદામાંથી લગભગ સંપૂર્ણપણે બાકાત રાખવામાં આવી છે. કૃષિ ક્ષેત્રને વ્યાપક વિદેશી સ્પર્ધાથી બચાવવાની ભારતની લાંબા સમયથી ચાલતી નીતિ છે, ખાસ કરીને કારણ કે અમેરિકન ઉત્પાદનો સબસિડી પર ઉપલબ્ધ છે અને ભારતીય ખેડૂતો માટે ખતરો બની શકે છે.
ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ વચ્ચેના આ તાજેતરના વેપાર કરારનું એક મુખ્ય પાસું ભારતીય કૃષિ અને ડેરી ક્ષેત્રનું રક્ષણ તરીકે ઉભરી આવ્યું છે.
૧. અનાજ અને લોટ
ભારતીય અનાજ બજારને સંપૂર્ણ રીતે સુરક્ષિત કરવામાં આવ્યું છે, જેમાં નીચેનાનો સમાવેશ થાય છે
મુખ્ય અનાજઃ ઘઉં, ચોખા, મકાઈ, જવ, જુવાર અને રાગી.
બાજરીઃ બાજરી, કોડો, કાંગની, ઓટ્સ, શિયાળ અને રાજમાર્ગ.
અન્યઃ કોપરા, શુદ્ધ લોટ, વિવિધ લોટ (ઘઉં, મકાઈ, ચોખા, બાજરી, વગેરે), અને છાલ કાઢી નાખેલા અનાજ.
૨. ડેરી ઉત્પાદનો
ભારતીય ડેરી ક્ષેત્ર, જે લાખો ગ્રામીણ પરિવારોની આજીવિકાને ટેકો આપે છે, તેને સંપૂર્ણ સુરક્ષા આપવામાં આવી છે
પ્રવાહી અને પાવડર ઉત્પાદનોઃ દૂધ (પ્રવાહી, પાવડર, કન્ડેન્સ્ડ), ક્રીમ અને છાશ.
ચરબી અને અન્યઃ ઘી, માખણ, માખણ તેલ, દહીં અને ચીઝ
ચીઝની જાતોઃ મોઝેરેલા, વાદળી નસો, ગ્રેડેડ/પાવડર ચીઝ અને છાશ ઉત્પાદનો.
૩. મસાલા અને ઔષધીય વનસ્પતિઓ
ભારતીય મસાલાઓની વૈશ્વિક પ્રતિષ્ઠાને ધ્યાનમાં રાખીને, આ શ્રેણીને વ્યાપક સુરક્ષા આપવામાં આવી છે
રોજિંદા મસાલાઃ કાળા મરી, લવિંગ, તજ, ધાણા, જીરું, હળદર, આદુ અને હિંગ.
અન્ય બીજ અને પાવડરઃ સૂકા લીલા મરચાં, સેલરી, મેથી, સરસવ, સરસવના બીજ, છાશ, સ્ટાર વરિયાળી, કેસિયા અને અન્ય તમામ પાવડર મસાલા.
૪. શાકભાજી અને ફળો
આ કરાર હેઠળ તાજા અને સ્થિર શાકભાજી અને ફળો બંને સુરક્ષિત છે
શાકભાજીઃ બટાકા, ડુંગળી, વટાણા, કઠોળ, મશરૂમ, ઝુચીની, આઇવી દૂધી, ભીંડા, કોળું, લસણ, કાકડી, કેપ્સિકમ, ચણા અને શક્કરીયા.
ફળો (સામાન્ય): કેળા, કેરી, સ્ટ્રોબેરી, સાચવેલ ચેરી, આમલી અને પાણીના ચેસ્ટનટ કર્નલો.
સુકા ફળોઃ સૂકા આલુ, સૂકા સફરજન અને અન્ય સૂકા ફળો.
ખાટા ફળોઃ નારંગી, મેન્ડરિન, દ્રાક્ષ, લીંબુ, દ્રાક્ષ અને અન્ય ખાટા ફળો.
આ કરાર હેઠળ, ભારત આગામી પાંચ વર્ષમાં યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ પાસેથી $૫૦૦ બિલિયન (આશરે રૂ.૫૦૦ બિલિયન) ની કિંમતનો માલ ખરીદશે. આમાં શામેલ છે
ઊર્જા અને સંસાધનાઃ તેલ, ગેસ અને કોકિગ કોલસો.
ઉડ્ડયનઃ વિમાન અને તેમના ઘટકો.
ટેકનોલોજીઃ ડેટા સેન્ટર ઘટકો અને AI એપ્લિકેશન માટે ઉપયોગમાં લેવાતા GPU (ગ્રાફિક્સ પ્રોસેસિગ યુનિટ).
ભારતીય નિકાસકારોને શું મળશે?
જ્યારે અમેરિકા મોટાભાગની ભારતીય ચીજવસ્તુઓ (જેમ કે કાપડ, ચામડું, ફૂટવેર, પ્લાસ્ટિક અને રસાયણો) પર ૧૮% ટેરિફ લાદવાનું ચાલુ રાખશે, ત્યારે કેટલાક ક્ષેત્રોમાં ખાસ રાહત આપવામાં આવી છે
ઉડ્ડયન અને ઓટો પાર્ટ્સઃ ભારતીય વિમાનના ભાગોને અન્ય યુએસ સાથી દેશોની જેમ જ રાહત મળશે. ઓટો પાર્ટ્સ માટે એક ખાસ ક્વોટા સ્થાપિત કરવામાં આવશે, જે ઓછા ટેરિફને આકર્ષિત કરશે.
ફાર્માસ્યુટિકલ્સઃ જેનેરિક દવાઓ અને તેમના કાચા માલ માટે વાટાઘાટો દ્વારા અનુકૂળ પરિણામો પ્રાપ્ત થશે.
ટેરિફમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો
અમેરિકન રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જાહેરાત કરી છે કે ભારતીય ચીજવસ્તુઓ પર ૫૦% ટેરિફ ઘટાડીને ૧૮% કરવામાં આવશે. આ ૫૦% ટેરિફમાંથી, ૨૫% ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર દ્વારા ભારત દ્વારા રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદવા બદલ દંડ તરીકે લાદવામાં આવ્યો હતો. ભારતે રશિયા પાસેથી તેલ ખરીદવાનું બંધ કરવા અને તેના બદલે અમેરિકા અને વેનેઝુએલા પાસેથી તેલ ખરીદવા સંમતિ આપ્યા બાદ ટ્રમ્પે શુક્રવારે ૨૫% વધારાના ટેરિફને દૂર કરવા માટે એક એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર પર હસ્તાક્ષર કર્યા.
બંને દેશો માર્ચ ૨૦૨૬ સુધીમાં ઔપચારિક અને સંપૂર્ણ વેપાર કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવાનું લક્ષ્ય રાખે છે. તે પછી, યુએસ માલ પર ભારત દ્વારા ટેરિફમાં ઘટાડો અમલમાં આવશે. વર્ષોના વિવાદો (જેમ કે ડિજિટલ વેપાર અને કૃષિ) પછી, ચીન સાથેની સ્પર્ધા અને ઊર્જા સુરક્ષાએ આ વાટાઘાટોને નવી ગતિ આપી છે.
શુક્રવારે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ભારતે વચગાળાના વેપાર કરાર માટેનું માળખું બહાર પાડ્યું, જે બંને દેશો વચ્ચે વ્યાપક દ્વિપક્ષીય વેપાર કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા માટે નવી ગતિ પ્રદાન કરે છે. આ જાહેરાત વિસ્તૃત વાટાઘાટો અને તાજેતરના ટેરિફ તણાવ વચ્ચે કરવામાં આવી છે, જે બંને પક્ષો વચ્ચેના આર્થિક સંબંધોમાં નવી ગતિ લાવી રહી છે.
એક સંયુક્ત નિવેદનમાં, બંને દેશોએ જણાવ્યું હતું કે, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ભારત આ માળખાને ઝડપથી અમલમાં મૂકશે અને પરસ્પર ફાયદાકારક દ્વિપક્ષીય વેપાર કરાર (BTA) શક્ય તેટલી વહેલી તકે પૂર્ણ કરવા માટે વચગાળાના કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવા તરફ કામ કરશે. બંને દેશોએ તેને તેમની ભાગીદારીમાં એક ઐતિહાસિક સીમાચિﾎરૂપ ગણાવ્યું.
કેન્દ્રીય વાણિજ્ય મંત્રી પિયુષ ગોયલે, યુએસ સાથે વચગાળાના વેપાર કરાર માટેનું માળખું બહાર પાડતી વખતે, 'હ્' પોસ્ટમાં લખ્યું હતું કે, વડા પ્રધાન મોદીના નિર્ણાયક નેતૃત્વ હેઠળ, ભારતે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ સાથે વચગાળાના વેપાર કરાર માટે એક મજબૂત માળખું વિકસાવ્યું છે. આ ભારતીય નિકાસકારો, ખાસ કરીને MSME, ખેડૂતો અને માછીમારો માટે $૩૦ ટ્રિલિયનના વિશાળ બજારના દરવાજા ખોલશે. નિકાસમાં વધારો મહિલાઓ અને યુવાનો માટે લાખો નવી રોજગારીની તકો ઊભી કરશે.
તેમણે વધુમાં કહ્યું, આ માળખા હેઠળ, યુએસ ભારતીય માલ પર પારસ્પરિક ટેરિફ ઘટાડીને ૧૮% કરશે, જેનાથી કાપડ અને વષો, ચામડું અને ફૂટવેર, પ્લાસ્ટિક અને રબર ઉત્પાદનો, કાર્બનિક રસાયણો, ગૃહ સજાવટ, હસ્તકલા અને પસંદગીના મશીનરી જેવા મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં ભારતીય ઉત્પાદનો વિશ્વના સૌથી મોટા અર્થતંત્રમાં મોટા બજાર સુધી પહોંચશે. વધુમાં, જેનરિક ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, રત્નો અને હીરા અને વિમાનના ઘટકો સહિત અનેક વસ્તુઓ પર ટેરિફ ઘટાડીને શૂન્ય કરવામાં આવશે, જે ભારતની નિકાસ સ્પર્ધાત્મકતા અને મેક ઇન ઇન્ડિયાને વધુ મજબૂત બનાવશે.
ભારતીય ખેડૂતોના હિતોનું સંપૂર્ણ રક્ષણ
પીયુષ ગોયલે કહ્યું, આ કરાર ખેડૂતોના હિતોનું રક્ષણ કરવા અને ગ્રામીણ આજીવિકા ટકાવી રાખવા માટેની ભારતની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવે છે. મકાઈ, ઘઉં, ચોખા, સોયા, મરઘાં, દૂધ, ચીઝ, ઇથેનોલ (ઇંધણ), તમાકુ, ચોક્કસ શાકભાજી અને માંસ જેવા સંવેદનશીલ કૃષિ અને ડેરી ઉત્પાદનોનું સંપૂર્ણ રક્ષણ કરવામાં આવ્યું છે. આ કરાર ભારત અને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને આપણા આર્થિક સહયોગને વધુ ગાઢ બનાવવા માટે એક સહિયારા સંકલ્પ સાથે આગળ વધવામાં મદદ કરશે, જે આપણા નાગરિકો અને વ્યવસાયો માટે ટકાઉ વિકાસને પ્રતિબિબિત કરશે.
ટ્રમ્પે ભારત પર ૨૫% દંડાત્મક ટેરિફ દૂર કર્યો
આ વચગાળાના કરાર પહેલા, આ અઠવાડિયાની શરૂઆતમાં, યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે જાહેરાત કરી હતી કે વોશિગ્ટન અને નવી દિલ્હી એક કરાર પર પહોંચ્યા છે. આ કરાર હેઠળ, યુએસ ભારતીય માલ પર ટેરિફ ૫૦% થી ઘટાડીને ૧૮% કરશે. ટ્રમ્પે દાવો કર્યો હતો કે બદલામાં, ભારત રશિયન તેલ ખરીદવાનું બંધ કરશે અને તેના વેપાર અવરોધો ઘટાડશે. તેમણે કહ્યું કે ભારત હવે યુએસ અને કદાચ વેનેઝુએલા પાસેથી પણ તેલ ખરીદવાનું ફરી શરૂ કરશે. ટ્રમ્પે શુક્રવારે એક એક્ઝિક્યુટિવ ઓર્ડર પર હસ્તાક્ષર કર્યા, જેમાં રશિયન તેલ ખરીદવા માટે ભારત પર લાદવામાં આવેલા ૨૫્રુ દંડાત્મક ટેરિફને સંપૂર્ણપણે દૂર કરવામાં આવ્યો. ભારતીય વાણિજ્ય પ્રધાન પીયૂષ ગોયલે ગુરુવારે જણાવ્યું હતું કે બંને પક્ષો માર્ચ સુધીમાં ઔપચારિક વેપાર કરાર પર હસ્તાક્ષર કરવાનું લક્ષ્ય રાખી રહ્યા છે, ત્યારબાદ ભારત યુએસથી આયાત કરવામાં આવતી ઘણી વસ્તુઓ પર ટેરિફ હટાવશે
(10:14 AM IST)
