<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Tuesday, 10th February 2026

લેટિન અમેરિકન દેશો લગ્ન વિના બાળકો પેદા કરવામાં આગળ

ઘણા દેશોમાં લગ્ન વિના બાળકો પેદા કરવું સામાન્‍ય બની ગયું છે. જો કે, એશિયા અને કેટલાક અન્‍ય પ્રદેશોમાં આ વલણ હજુ પણ દુર્લભ છેઃ આ ફેરફારો સાંસ્‍કૃતિક, આર્થિક અને સામાજિક સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા છેઃ જ્‍યાં લગ્ન હવે બાળકો પેદા કરવા માટે પૂર્વશરત નથી

નવી દિલ્‍હી તા.૧૦: લગ્ન, કુટુંબ અને બાળકો... એક સમયે તેને સમાજના કાયમી સ્‍તંભ તરીકે ગણવામાં આવતા હતા, બદલાતા સમય સાથે વિશ્વના ઘણા ભાગોમાં ફરીથી વ્‍યાખ્‍યાયિત થઈ રહ્યા છે. બદલાતી જીવનશૈલી, કાનૂની પ્રણાલીઓ અને સામાજિક સ્‍વીકૃતિને કારણે, કેટલાક દેશોમાં લગ્ન વિના બાળકો પેદા કરવું સામાન્‍ય બન્‍યું છે, જ્‍યારે અન્‍ય દેશોમાં, તે એક સામાજિક કલંક રહ્યું છે.

અહેવાલો અનુસાર, ઘણા દેશોમાં લગ્ન વિના બાળકો પેદા કરવું સામાન્‍ય બન્‍યું છે. જો કે, એશિયા અને કેટલાક અન્‍ય પ્રદેશોમાં આ વલણ દુર્લભ રહે છે. આ ફેરફારો સાંસ્‍કૃતિક, આર્થિક અને સામાજિક સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા છે, જ્‍યાં લગ્ન હવે બાળકો પેદા કરવા માટે પૂર્વશરત નથી. બીજા શબ્‍દોમાં કહીએ તો, લગ્ન વિના કુટુંબ સ્‍થાપવું ઘણી જગ્‍યાએ નવું સામાન્‍યૅ બની ગયું છે.

OECD ના નવા ડેટા અનુસાર, વિશ્વભરના ઘણા દેશોમાં સરેરાશ ૪૩% બાળકો લગ્ન બહાર જન્‍મે છે. આનો અર્થ એ છે કેસ્ત્રીઓ લગ્ન વિના માતા બની રહી છે. ચાલો જોઈએ કે કયા દેશો આ બાબતમાં આગળ છે...

લેટિન અમેરિકન દેશો આ બાબતમાં આગળ છે. કોલંબિયામાં લગ્ન બહાર જન્‍મેલા બાળકોમાંથી ૮૭% બાળકો છે, ત્‍યારબાદ ચિલી (૭૮.૧%), કોસ્‍ટા રિકા (૭૪%) અને મેક્‍સિકો (૭૩.૭%) આવે છે. લિવ-ઇન સંબંધો લાંબા સમયથી સામાજિક અને કાયદેસર રીતે સ્‍વીકાર્ય છે, જેના કારણે ઔપચારિક લગ્નની જરૂરિયાત ઓછી થઈ ગઈ છે. ઐતિહાસિક અસમાનતા અને કાનૂની એક્‍સેસનો અભાવ પણ આ ફેરફારોને વેગ આપે છે.

નોર્ડિક દેશોએ કૌટુંબિક ધોરણોને ફરીથી વ્‍યાખ્‍યાયિત કર્યા છે. આઇસલેન્‍ડ (૬૯.૪%), નોર્વે (૬૧.૨%), સ્‍વીડન (આશરે ૫૮%) અને ડેનમાર્ક (આશરે ૫૫%) માં બાળકો લગ્ન બહાર જન્‍મે છે. મજબૂત સામાજિક સુરક્ષા પ્રણાલીઓ અને તેમના માતાપિતાના વૈવાહિક દરજ્‍જાથી સ્‍વતંત્ર બાળકો માટે કાનૂની રક્ષણને કારણે લગ્ન એક વ્‍યક્‍તિગત પસંદગી બની ગયા છે. લિવ-ઇન યુગલો પરિણીત યુગલો તરીકે સમાન અધિકારોનો આનંદ માણે છે.

બીજી બાજુ, ઘણા એશિયન દેશોમાં પરિસ્‍થિતિ તદ્દન અલગ છે. જાપાનમાં ફક્‍ત ૨.૪% બાળકો લગ્ન બહાર જન્‍મે છે, દક્ષિણ કોરિયામાં ૪.૭%, તુર્કીમાં ૩.૧%, ઇઝરાયલમાં ૮.૬% અને ગ્રીસમાં ૯.૭%. સાંસ્‍કૃતિક મૂલ્‍યો, ધાર્મિક પરંપરાઓ અને કડક કાનૂની માળખા લગ્નને બાળજન્‍મ સાથે જોડે છે. સામાજિક કલંક અને એકલ માતાપિતા માટે મર્યાદિત સમર્થન દ્વારા આ વલણને નબળી પાડવામાં આવે છે.

ભારત જેવા દેશોમાં પણ, લગ્ન બહાર જન્‍મનો દર ખૂબ ઓછો રહે છે. લગ્ન બહાર જન્‍મનો દર એક ટકા કરતા ઓછો છે. ભારતના પડોશી દેશો અને એશિયામાં પણ આ સ્‍થિતિ છે, જ્‍યાં સાંસ્‍કૃતિક અને સામાજિક ધોરણો લગ્નને પ્રાથમિકતા આપે છે.

યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સ, યુનાઇટેડ કિગડમ, ફ્રાન્‍સ અને મોટાભાગના પヘમિ યુરોપિયન દેશો મધ્‍યમાં આવે છે. અહેવાલ મુજબ, યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સમાં આશરે ૪૦ ટકા બાળકો લગ્ન વિના જન્‍મે છે, જે ઓસ્‍ટ્રિયા અને ઇટાલી જેટલું જ છે.

આ આંકડા સ્‍પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે લગ્ન વિના જન્‍મ ફક્‍ત સામાજિક પરિવર્તનનું પરિણામ નથી, પરંતુ કાનૂની માળખાં, કલ્‍યાણ નીતિઓ અને સાંસ્‍કૃતિક સ્‍વીકૃતિનું સંયોજન છે. આગામી વર્ષોમાં આ અંતર વધવાની શક્‍યતા છે, જે ભારત સહિત અન્‍ય એશિયન દેશોને અસર કરી શકે છે.

(10:15 AM IST)