વારાણસી : ધર્મનગરી વારાણસીના ડોમરી વિસ્તારમાં નિર્મિત 'શહેરી વન' (Urban Forest) એ એક કલાકમાં સૌથી વધુ છોડ રોપવાનો ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ સર્જીને દેશભરમાં વાહવાહી લૂંટી હતી. પરંતુ, આ ઐતિહાસિક સિદ્ધિના ગણતરીના કલાકોમાં જ જમીની હકીકત કંઈક અલગ જ વાર્તા કહી રહી છે. જે છોડ વિશ્વ વિક્રમ સર્જવા માટે રોપાયા હતા, તે જ છોડ બીજા દિવસે ભેંસોનો ચારો બની રહ્યા હોય તેવા દ્રશ્યો સામે આવ્યા છે.
વિક્રમ પછીની વરવી વાસ્તવિકતા
ડોમરીમાં જે સ્થળે 'મીની કાશી'ને હરિયાળી બનાવવાનો સંકલ્પ લેવાયો હતો, ત્યાં રખડતા પશુઓ અને મુક્ત રીતે ફરતી ભેંસો છોડને નુકસાન પહોંચાડતી જોવા મળી છે. સ્થાનિક લોકોના જણાવ્યા અનુસાર, જો આટલા મોટા પાયે થયેલા વાવેતર બાદ કડક દેખરેખ કે ફેન્સિંગની વ્યવસ્થા કરવામાં નહીં આવે, તો લાખો છોડ માત્ર સરકારી ચોપડે જ જીવંત રહેશે. રેકોર્ડ બનાવવાના ઉત્સાહમાં વહીવટીતંત્ર તેની સુરક્ષા ભૂલી ગયું હોય તેમ લાગી રહ્યું છે.
મિયાવાકી પદ્ધતિ અને ગંગાના પૂરનું જોખમ
આ શહેરી વનને 'મિયાવાકી પદ્ધતિ' અને 'જીવનામૃત'ના ઉપયોગથી વિકસાવવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે. જોકે, સૌથી મોટો પ્રશ્ન ભૌગોલિક સ્થિતિનો છે. ડોમરી વિસ્તાર ગંગા નદીના કિનારે આવેલો છે, જ્યાં દર વર્ષે જૂનથી ઓગસ્ટ દરમિયાન પૂર આવવું એ સામાન્ય બાબત છે. જો પૂરના પાણી આ નવજાત છોડ પર ફરી વળશે, તો કરોડો રૂપિયાના સરકારી સંસાધનો અને મહેનત પાણીમાં જશે તે નક્કી છે.
શું કહે છે જનતા?
પર્યાવરણ પ્રેમીઓ અને સ્થાનિક રહેવાસીઓનું કહેવું છે કે, રેકોર્ડ બનાવવો એ ગર્વની વાત છે, પરંતુ તેનું જતન કરવું એ મોટી જવાબદારી છે. માત્ર કાગળ પર આંકડા બતાવવાને બદલે જમીન પર છોડ બચે તે માટે નક્કર આયોજન જરૂરી છે. જો પશુઓ અને પૂરથી આ વનને બચાવવામાં નહીં આવે, તો આ વિશ્વ વિક્રમ માત્ર એક 'ફોટો ઓપોર્ચ્યુનિટી' બનીને રહી જશે.
હવે જોવાનું એ રહેશે કે વહીવટીતંત્ર ગિનિસ વર્લ્ડ રેકોર્ડના પ્રમાણપત્રથી આગળ વધીને આ લાખો છોડને વટવૃક્ષ બનાવવા માટે કેટલું ગંભીર બને છે.