નવી દિલ્હી: મધ્ય પૂર્વમાં ઈરાન, ઈઝરાયેલ અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા વિનાશક સૈન્ય સંઘર્ષની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને ભારત સરકારે ત્યાં વસતા લાખો ભારતીય નાગરિકોની સુરક્ષા માટે મજબૂત કવચ તૈયાર કર્યું છે. વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે બુધવારે જાહેરાત કરી હતી કે નવી દિલ્હીમાં એક ખાસ 'વોર રૂમ' જેવો કંટ્રોલ રૂમ સ્થાપવામાં આવ્યો છે. આ કંટ્રોલ રૂમ સવારે ૯ થી રાત્રે ૯ વાગ્યા સુધી સક્રિય રહીને ખાડી ક્ષેત્રમાં બદલાતી દરેક પળની સ્થિતિ પર નજર રાખશે અને મુશ્કેલીમાં મુકાયેલા ભારતીયોને તાત્કાલિક માર્ગદર્શન પૂરું પાડશે. ૨૮ ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલા આ યુદ્ધમાં જે રીતે હિંસા વધી રહી છે, તેને જોતા ભારત સરકાર કોઈ પણ જોખમ લેવા માંગતી નથી.
ભારત સરકારે ભારતીય નાગરિકોની સુવિધા માટે ટોલ-ફ્રી નંબર ૧૮૦૦૧૧૮૭૯૭ સહિત અનેક ઈમરજન્સી નંબરો જાહેર કર્યા છે. પશ્ચિમ એશિયાના વિવિધ દેશોમાં સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસોમાં પણ કટોકટી સંપર્ક નંબરો સક્રિય કરી દેવામાં આવ્યા છે. ઈરાન, ઈરાક, ઈઝરાયેલ, કુવૈત અને સંયુક્ત આરબ અમીરાત (UAE) જેવા દેશોમાં રહેતા ભારતીયો આ નંબરો દ્વારા સીધો સંપર્ક કરી શકશે. ખાસ કરીને ઓમાન અને UAE જેવા દેશો માટે વોટ્સએપ હેલ્પલાઈન પણ શરૂ કરવામાં આવી છે, જેથી ઈન્ટરનેટના માધ્યમથી લોકો ઝડપથી મદદ માંગી શકે. વિદેશ મંત્રાલયે ભારતીયોને અત્યારે બિનજરૂરી પ્રવાસ ટાળવા અને સ્થાનિક દૂતાવાસોના સતત સંપર્કમાં રહેવા અપીલ કરી છે.

આ સંઘર્ષની શરૂઆત ત્યારે થઈ જ્યારે શનિવારે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલે ઈરાન પર ભીષણ હવાઈ હુમલા કર્યા હતા. આ હુમલામાં ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેની સહિત અનેક ટોચના સૈન્ય અધિકારીઓ માર્યા ગયા હોવાની પુષ્ટિ થઈ છે. આ ઘટના બાદ ઈરાને વળતો પ્રહાર કરતા ગલ્ફ ક્ષેત્રમાં અમેરિકી સૈન્ય મથકો અને ઈઝરાયેલી હિતો પર મિસાઈલ અને ડ્રોન હુમલા તેજ કર્યા છે. યુદ્ધની આ આગ હવે સીધી રીતે વૈશ્વિક પરિવહન અને વેપાર માર્ગોને અસર કરી રહી છે, જ્યાં હજારો ભારતીય નાગરિકો નોકરી અને વ્યવસાય અર્થે વસેલા છે. તેમની સુરક્ષા અત્યારે ભારત સરકાર માટે સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા બની ગઈ છે.

વિદેશ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, જો પરિસ્થિતિ વધુ વણસે તો ભારત સરકાર 'ઓપરેશન ગંગા' કે 'ઓપરેશન કાવેરી' જેવું મોટું રેસ્ક્યુ મિશન હાથ ધરવા માટે પણ તૈયાર છે. ભારતીય વાયુસેના અને નૌકાદળને સ્ટેન્ડબાય મોડ પર રાખવામાં આવ્યા છે જેથી જરૂર પડ્યે નાગરિકોને એરલિફ્ટ કરી શકાય. અત્યારે દિલ્હી સ્થિત કંટ્રોલ રૂમ દ્વારા તમામ દૂતાવાસો પાસેથી ડેટા મેળવવામાં આવી રહ્યો છે કે કયા દેશમાં કેટલા ભારતીયો કઈ સ્થિતિમાં છે. સરકારની આ ત્વરિત કાર્યવાહીથી વિદેશમાં ફસાયેલા ભારતીયો અને તેમના વતનમાં રહેતા પરિવારોમાં થોડી રાહત જોવા મળી છે.
લોકો આ નંબરો દ્વારા કંટ્રોલ રૂમનો સંપર્ક કરી શકે છે:

૧૮૦૦૧૧૮૭૯૭
+૯૧ ૧૧ ૨૩૦૧ ૨૧૧૩
+૯૧ ૧૧ ૨૩૦૧ ૪૧૦૪
+૯૧ ૧૧ ૨૩૦૧ ૭૯૦૫

આ ક્ષેત્રમાં સ્થિત ભારતીય દૂતાવાસોના કટોકટી સંપર્ક નંબરો નીચે મુજબ છે:

બહેરીન: +૯૭૩ ૩૯૪૧૮૦૭૧
ઈરાન: +૯૮ ૯૧૨૮૧૦૯૧૧૫ / +૯૮ ૯૧૨૮૧૦૯૧૦ / +૯૮ ૯૧૨૮૧૦૯૧૦ / +૯૮ ૯૩૨૧૭૯૩૫૯
ઈરાક: +૯૬૪ ૭૭૧ ૬૫૧ ૧૧૮૫ / +૯૬૪ ૭૭૦૪૪૪ ૪૮૯૯
ઈઝરાયલ: +૯૭૨ ૫૪ ૭૫૨૦૭૧૧ / +૯૭૨ ૫૪ ૨૪૨૮૩૭૮
જોર્ડન: +૯૬૨ ૭૭૦ ૪૨૨ ૨૭૬
કુવૈત: +૯૬૫ ૬૫૫૦૧૯૪૬
લેબનોન: +૯૬૧ ૭૬૮૬૦૧૨૮
ઓમાન: +૯૬૮ ૯૮૨૮૨૨૭૦ (વોટ્સએપ) / ૮૦૦૭૧૨૩૪
કતાર: +૯૭૪ ૫૫૬૪૭૫૦૨
રામલ્લાહ, પેલેસ્ટાઇન: +૯૭૦ ૫૯૨૯૧૬૪૧૮
સાઉદી અરેબિયા (રિયાધ): +૯૬૬ ૧૧ ૪૮૮૪૬૯૭ / ૮૦૦ ૨૪૭ ૧૨૩૪
સાઉદી અરેબિયા (જેદ્દાહ): +૯૬૬ ૧૨૬૬૪૮૬૬૦ / +૯૬૬ ૧૨ ૨૬૧૪૦૯૩
સંયુક્ત આરબ અમીરાત: +૯૭૧ ૫૪૩૦૯૦૫૭૧ (વોટ્સએપ) / 800 46342