મુંબઈ :આંતરરાષ્ટ્રીય મહિલા દિવસના અવસરે મહારાષ્ટ્ર સરકારે મુંબઈ મેટ્રોપોલિટન વિસ્તાર(MMR) માં કાર્યરત મહિલા સરકારી કર્મચારીઓ માટે એક મહત્વની જાહેરાત કરી છે. રાજ્યના ઉપમુખ્યમંત્રી સુનેત્રા અજીત પવારે વિધાન પરિષદમાં મહિલાઓના હિતમાં "Come Early...Go Early" (વહેલા આવો - વહેલા જાઓ) યોજના લાગુ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. આ નવીન પહેલનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય મુંબઈ જેવા ગીચ ટ્રાફિક ધરાવતા મહાનગરમાં મહિલા કર્મચારીઓની મુસાફરીનો સમય બચાવવાનો અને તેમને કાર્ય-જીવનમાં સંતુલન જાળવવામાં મદદ કરવાનો છે. આ યોજના હેઠળ જો કોઈ મહિલા કર્મચારી સવારે 9:15 થી 9:45 વાગ્યાની વચ્ચે નિર્ધારિત સમય કરતાં વહેલી ઓફિસ પહોંચશે, તો તેમને સાંજે તેટલા જ મિનિટ વહેલા ઘરે જવાની છૂટ આપવામાં આવશે. આ નિર્ણયથી પીક અવર્સ દરમિયાન લોકલ ટ્રેનો અને રસ્તાઓ પર થતી ભીડથી મહિલાઓને મોટી રાહત મળશે.

રાજ્ય સરકારના આ નિર્ણય પાછળ મુંબઈની ભૌગોલિક સ્થિતિ અને મુસાફરીના પડકારો મુખ્ય કારણ છે. ઉપમુખ્યમંત્રીએ આ તકે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સરકાર મહિલાઓના સર્વાંગી વિકાસ માટે પ્રતિબદ્ધ છે અને આ પગલું તેમને વધુ સુરક્ષિત અને સન્માનજનક કાર્ય વાતાવરણ પૂરું પાડશે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે આ અગાઉ પણ મહિલાઓ માટે અનેક કલ્યાણકારી યોજનાઓ અમલમાં મૂકી છે, જેમાં 'લાડકી બહિન યોજના' અને 'નમો મહિલા સશક્તિકરણ યોજના' જેવી આર્થિક સહાયકારી યોજનાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ નવી સમયપત્રક નીતિ તે દિશામાં વધુ એક પ્રગતિશીલ કદમ માનવામાં આવે છે.

મહિલાઓની સુરક્ષાના મોરચે પણ સરકારે મહત્વના આંકડા રજૂ કર્યા હતા. ઓપરેશન મુસ્કાન હેઠળ જુલાઈ 2015 થી ફેબ્રુઆરી 2026 સુધીના ગાળામાં આશરે 42,594 બાળકોને શોધી કાઢવામાં આવ્યા છે, જે રાજ્ય પોલીસની સક્રિયતા દર્શાવે છે. તે જ રીતે 'ઓપરેશન શોધ' દ્વારા 5,066 મહિલાઓ અને 2,771 બાળકોને સુરક્ષિત રીતે બચાવવામાં આવ્યા છે. મહિલાઓની તાત્કાલિક સહાય માટે રાજ્યના દરેક જિલ્લામાં 'મિસિંગ સેલ' અને 51 જેટલા 'ભરોસા સેલ' કાર્યરત કરવામાં આવ્યા છે, જે ઘરેલું હિંસા અને અન્ય કટોકટીમાં મહિલાઓને કાયદાકીય અને મનોવૈજ્ઞાનિક મદદ પૂરી પાડે છે.

સરકારે માત્ર નોકરીપેશા મહિલાઓ જ નહીં, પરંતુ ગ્રામીણ અને ઉદ્યોગસાહસિક મહિલાઓ માટે પણ અનેક જોગવાઈઓ કરી છે. 'ઉમેદ મોલ' અને 'મહાલક્ષ્મી સરસ' જેવા પ્લેટફોર્મ દ્વારા મહિલા સ્વ-સહાય જૂથોના ઉત્પાદનોને વૈશ્વિક બજાર સાથે જોડવામાં આવ્યા છે. વધુમાં, સરકારી સેવામાં રહેલી મહિલાઓ માટે 180 દિવસની પ્રસૂતિ રજા અને ત્યારબાદ જરૂરિયાત મુજબ એક વર્ષ સુધી અડધા પગારે રજા લેવાની સુવિધા આપીને સરકારે સંવેદનશીલ અભિગમ દાખવ્યો છે. ગ્રામીણ સ્તરે બાળ લગ્ન રોકવા અને કન્યા કેળવણીને પ્રોત્સાહન આપવા માટે 'આદિશક્તિ અભિયાન' પણ પૂરજોશમાં ચાલી રહ્યું છે.

નિષ્ણાતોના મતે, મહારાષ્ટ્ર સરકારની ચોથી મહિલા નીતિ અને આ પ્રકારની ફ્લેક્સિબલ કાર્યપદ્ધતિ મહિલાઓના કાર્યક્ષેત્રમાં ભાગીદારી વધારવામાં મદદરૂપ થશે. ઉપમુખ્યમંત્રી સુનેત્રા પવારે તેમના સંબોધનના અંતે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે મહિલા સશક્તિકરણ માત્ર આર્થિક બાબતો પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે સામાજિક, સાંસ્કૃતિક અને માનસિક સ્તરે પરિવર્તન લાવવાની એક લાંબી પ્રક્રિયા છે. સરકારની આ નવી નીતિઓ મહારાષ્ટ્રને મહિલા સુરક્ષા અને સમાન તકોના મામલે દેશમાં અગ્રેસર બનાવવાનું લક્ષ્ય રાખે છે.