ગોલ્ડમેન સેક્સે ભારતના વિકાસ દરનો અંદાજ ઘટાડી દીધો
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષથી ભારત સ્પષ્ટપણે નુકસાનનો સામનો કરી રહ્યું છે : ગોલ્ડમેન સેક્સે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે તેના વિકાસ દરનો અંદાજ અડધા ટકા સુધી ઘટાડયોઃ એક વર્ષમાં રૂપિયો ડોલર સામે ૯૫ સુધી ઘટી શકે છે
નવી દિલ્હી,તા.૧૯: ગોલ્ડમેન સેક્સે ભારત માટે તેના વિકાસ દરનો અંદાજ અડધા ટકા સુધી ઘટાડ્યો છે. તેણે પﾍમિ એશિયામાં સંઘર્ષને એક અલગ પ્રકારની તેલ કટોકટી તરીકે વર્ણવ્યો છે, જે એક સાથે ભારતની આ ક્ષેત્ર પર આર્થિક નિર્ભરતાના બંને છેડાને અસર કરે છે. આના કારણે એક વર્ષમાં ડોલર સામે રૂપિયો ૯૫ સુધી પહોંચી શકે છે.
ગોલ્ડમેન સેક્સના એમડી અને ચીફ ઇન્ડિયા ઇકોનોમિસ્ટ શાંતનુ સેનગુપ્તાએ NOW પર કંપનીના વ્યાપક લ્લષ્ટિકોણની રૂપરેખા આપી. આ લ્લશ્ય ૨૧ દિવસ માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ રહેવા પર આધારિત છે, તે સમયગાળા દરમિયાન તેલના ભાવ $૧૦૦ ની આસપાસ હતા, જે ધીમે ધીમે એપ્રિલમાં $૮૫ અને પછી વર્ષના બીજા ભાગમાં $૭૦ સુધી ઘટી ગયા હતા.
ભારતે પહેલા પણ ઊર્જાના ભાવમાં આંચકા અનુભવ્યા છે. જોકે, સેનગુપ્તા દલીલ કરે છે કે આ વખતે, માળખાકીય વળાંક છે, જેના કારણે તેનું સંચાલન કરવું વધુ મુશ્કેલ બન્યું છે. પાછલા દરેક ચક્રમાં, વધતા તેલના ભાવે મધ્ય પૂર્વીય અર્થતંત્રોને સમૃદ્ધ બનાવ્યા. પ્રદેશમાંથી નિકાસ માંગમાં વધારો અને ઘરે આવતા રેમિટન્સમાં વધારો થવાથી ભારતને પરોક્ષ રીતે ફાયદો થયો. હવે, આ સંતુલન ખોવાઈ ગયું છે.
આ એકીકરણનું પ્રમાણ આﾍર્યજનક છે. સેનગુપ્તા ભારતની પ્રદેશ પરની નિર્ભરતા પર ચોક્કસ આંકડા આપે છે. આ આંકડા દર્શાવે છે કે નિકાસ, ઊર્જા આયાત અને રેમિટન્સ પર એક સાથે અસર આ કટોકટીને અગાઉના કરતા ગુણાત્મક રીતે અલગ કેમ બનાવે છે.
ફર્મની કેન્દ્રીય આગાહી એવી ધારણા પર આધારિત છે કે રાજકોષીય નીતિ મોટાભાગના સ્થાનિક આંચકાને શોષી લેશે. આ ૨૦૨૨ કોમોડિટી ચક્ર દરમિયાન અપનાવવામાં આવેલી વ્યૂહરચના જેવું જ છે. તે સમયે, સરકારે ખાતર સબસિડીમાં GDP ના અડધા ટકાનો વધારો કર્યો અને તેલ અને ડીઝલ પંપના ભાવ સ્થિર રાખ્યા.
સેનગુપ્તાને અપેક્ષા નથી કે RBI આ માળખા હેઠળ વ્યાજ દરોમાં વધારો કરશે. ફુગાવો ૨-૨.૫%ના ખૂબ જ નીચા સ્તરેથી વધી રહ્યો છે, અને વૃદ્ધિમાં ઘટાડો નજીકના ભવિષ્યમાં સૌથી મોટી ચિતા તરીકે જોવામાં આવે છે. કેન્દ્રીય બેંક વ્યાજ દરોને યથાવત રાખે તેવી અપેક્ષા છે. તે કોઈપણ વિદેશી વિનિમય સંબંધિત ખાધને પહોંચી વળવા માટે ખુલ્લા બજાર કામગીરી દ્વારા પ્રવાહિતા ઇન્જેક્ટ કરવાનું ચાલુ રાખશે.
જ્યારે રાજકોષીય પગલાં સ્થાનિક વિકાસ અને ફુગાવાને નોંધપાત્ર રીતે સુરક્ષિત કરી શકે છે, ત્યારે સેનગુપ્તા સ્પષ્ટપણે જણાવે છે કે બાહ્ય ખાતાનું સંચાલન એ જ રીતે કરી શકાતું નથી. ભારતની ચાલુ ખાતાની ખાધ (CAD) તેના કેલેન્ડર વર્ષ ૨૦૨૫ ના સ્તરથી લગભગ ત્રણ ગણી થવાનો અંદાજ છે. હવે સતત બીજા વર્ષે ચુકવણી ખાધ સંતુલન થવાની અપેક્ષા છે.
ભારત પ્રમાણમાં મજબૂત સ્થિતિમાંથી આ આંચકાનો સામનો કરી રહ્યું છે. GDP ના ટકાવારી તરીકે બાહ્ય દેવું ઓછું છે. વિદેશી વિનિમય અનામત ઼૭૦૦ બિલિયનથી વધુ છે. જોકે, બગડતા પ્રવાહના વાતાવરણ અને રેમિટન્સ (વિદેશથી આવતા રેમિટન્સ) પર દબાણને કારણે, આગામી છ થી ૧૨ મહિનામાં રૂપિયો તેના વર્તમાન સ્તર ૯૨ થી ૯૫ સુધી ઘટીને ૯૨ થવાની ધારણા છે.
સેનગુપ્તા સમજાવે છે કે જો તેલના ભાવ એક ક્વાર્ટર કે તેથી વધુ સમય માટે $૧૦૦ થી ઉપર રહે તો શું થશે. આ આંચકાને સહન કરવાની સરકારની રાજકોષીય ક્ષમતા વધુને વધુ તાણમાં આવશે. આનો અર્થ એ છે કે પેટ્રોલ પંપના ભાવ સ્થિર રાખવા અને ખાતરની સંપૂર્ણ કિમતને આવરી લેવી મુશ્કેલ બનશે. કોઈક સમયે, આ બોજ ગ્રાહકો પર નાખવો જરૂરી બનશે.
જો આવું થાય, તો RBI માટે સમીકરણ નોંધપાત્ર રીતે બદલાશે. ફુગાવો અપેક્ષા કરતાં વધુ વધી શકે છે, અને વર્ષના અંતે વ્યાજ દરમાં ફેરફાર થવાની શક્યતા નકારી શકાય નહીં.
(10:17 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
