પુણે: પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા ભીષણ યુદ્ધ અને ભૌગોલિક રાજકીય અસ્થિરતા વચ્ચે ભારત અને ઇઝરાયેલના સંબંધોમાં એક નવો અધ્યાય ઉમેરાયો છે. ઇઝરાયેલની અગ્રણી કંપની ICL ગ્રુપે (અગાઉની ઇઝરાયેલ કેમિકલ્સ લિમિટેડ) મહારાષ્ટ્રમાં પોતાની વિશેષ ખાતર ઉત્પાદન સુવિધા શરૂ કરવાની જાહેરાત કરી છે. આ પ્લાન્ટ એવા સમયે કાર્યરત થઈ રહ્યો છે જ્યારે વિશ્વનો મુખ્ય શિપિંગ માર્ગ 'હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ' બંધ થવાને કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ખાતરના પુરવઠા પર જોખમ તોળાઈ રહ્યું છે.

પાણીમાં દ્રાવ્ય ખાતર (WSF) ક્ષેત્રે ક્રાંતિ

ભારત યુરિયાના ઉત્પાદનમાં સ્વનિર્ભરતા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે, પરંતુ પાણીમાં દ્રાવ્ય ખાતર (WSF) માટે હજુ પણ ૯૦% જેટલો આધાર આયાત પર રાખવો પડે છે. ICL નો આ નવો પ્લાન્ટ ભારતમાં જ ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા NPK (નાઇટ્રોજન, ફોસ્ફરસ, પોટેશિયમ) ખાતરનું ઉત્પાદન કરશે. આ ખાતરો સીધા સિંચાઈ પ્રણાલી દ્વારા અથવા પાંદડા પર છંટકાવ કરીને વાપરી શકાય છે, જે પરંપરાગત ખાતરો કરતા વધુ કાર્યક્ષમ માનવામાં આવે છે.

મેક ઇન ઇન્ડિયા અને વ્યૂહાત્મક રોકાણ

સાત એકરમાં ફેલાયેલી આ સુવિધા ઇઝરાયેલના અત્યાધુનિક ઉત્પાદન મોડેલ પર આધારિત છે. ICL ના ગ્રોઇંગ સોલ્યુશન્સ ડિવિઝનના પ્રમુખ નીર ઇલાનીએ જણાવ્યું હતું કે, "ભારત અમારા માટે મુખ્ય વ્યૂહાત્મક પ્રાથમિકતા છે. અમે આગામી વર્ષોમાં ૩૦,૦૦૦ ટન વાર્ષિક ઉત્પાદન ક્ષમતાનું લક્ષ્ય રાખ્યું છે." મહારાષ્ટ્રને તેના વિશાળ કૃષિ બજાર અને સારી કનેક્ટિવિટીને કારણે આ પ્લાન્ટ માટે પસંદ કરવામાં આવ્યું છે.

યુદ્ધ અને પુરવઠા સાંકળની મજબૂતી

પશ્ચિમ એશિયામાં યુદ્ધ ત્રણ અઠવાડિયાથી વધુ સમયથી ચાલતું હોવાથી વૈશ્વિક વેપાર માર્ગો ખોરવાયા છે. આવી સ્થિતિમાં ભારતની અંદર જ ઉત્પાદન ક્ષમતા વધવાથી ભારતીય ખેડૂતોને ખાતરની અછતનો સામનો નહીં કરવો પડે. આ પ્લાન્ટ માત્ર ભારતની જરૂરિયાત પૂરી નહીં કરે, પરંતુ અહીંથી પસંદગીના આંતરરાષ્ટ્રીય બજારોમાં નિકાસ કરવાની પણ કંપનીની યોજના છે.

ભારત અને ઇઝરાયેલ વચ્ચે કૃષિ ક્ષેત્રે વધતો આ સહયોગ આવનારા સમયમાં ભારતીય ખેતીને નવી ઊંચાઈએ લઈ જશે અને ખેડૂતોની આયાતી ખાતર પરની નિર્ભરતામાં મોટો ઘટાડો કરશે.