તેહરાન: પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકા, ઈઝરાયેલ અને ઈરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ યુદ્ધ અને રક્તપાત વચ્ચે પણ ઈરાનમાં ઈદ-ઉલ-ફિત્રનો પવિત્ર તહેવાર અત્યંત શ્રદ્ધા અને ઉત્સાહ સાથે ઉજવવામાં આવ્યો. તેહરાનની પ્રસિદ્ધ મોસલ્લા મસ્જિદ હોય કે તબ્રીઝ શહેરની ગલીઓ, હજારો મુસ્લિમોએ એકસાથે નમાઝ અદા કરી વિશ્વશાંતિની દુઆ માંગી હતી. સોશિયલ મીડિયા પર વાયરલ થયેલા વિઝ્યુઅલ્સમાં યુદ્ધના તણાવ છતાં લોકો લયબદ્ધ રીતે સુરીલા અવાજમાં ઈદની નમાઝ પઢતા જોવા મળ્યા હતા, જે દર્શાવે છે કે આસ્થા સામે વિનાશના વાદળો પણ વામણા સાબિત થયા છે.
સંઘર્ષની પૃષ્ઠભૂમિ અને આયાતુલ્લાહની હત્યા
આ વર્ષની ઈદ એવા સમયે આવી છે જ્યારે ઈરાન તેના ઈતિહાસના સૌથી મુશ્કેલ તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. ૨૮ ફેબ્રુઆરીએ અમેરિકા અને ઈઝરાયેલના સંયુક્ત લશ્કરી હુમલામાં ઈરાનના ૮૬ વર્ષીય સર્વોચ્ચ નેતા આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીની હત્યા બાદ સમગ્ર પ્રદેશ સળગી રહ્યો છે. ઈરાને બદલાની કાર્યવાહી રૂપે ખાડી દેશો અને ઈઝરાયેલમાં અમેરિકી મિલકતોને નિશાન બનાવી છે, જેના કારણે વૈશ્વિક ઉર્જા બજાર અને આર્થિક સ્થિરતા પર ગંભીર અસરો પડી છે.
પીએમ મોદીની શાંતિ માટે પહેલ
ભારતના પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ આ કટોકટીના સમયે ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાનને ટેલિફોન કરીને ઈદ અને નૌરોઝની શુભેચ્છાઓ પાઠવી હતી. પીએમ મોદીએ આશા વ્યક્ત કરી કે આ તહેવારો પશ્ચિમ એશિયામાં શાંતિ અને સમૃદ્ધિ લાવશે. વાતચીત દરમિયાન પીએમ મોદીએ પ્રદેશમાં મહત્વપૂર્ણ માળખાગત સુવિધાઓ પર થયેલા હુમલાઓની સખત નિંદા કરી હતી અને દરિયાઈ માર્ગો (Shipping Lanes) સુરક્ષિત રાખવા પર ભાર મૂક્યો હતો, જેથી વૈશ્વિક સપ્લાય ચેઈન ખોરવાય નહીં.
ભારતીયોની સુરક્ષા અને વ્યૂહાત્મક સંબંધો
૨૮ ફેબ્રુઆરીએ સંઘર્ષ શરૂ થયા પછી બંને નેતાઓ વચ્ચે આ બીજી મોટી વાતચીત હતી. પ્રધાનમંત્રીએ ઈરાનમાં વસતા ભારતીય નાગરિકોની સલામતી સુનિશ્ચિત કરવા બદલ ઈરાની રાષ્ટ્રપતિનો આભાર માન્યો હતો. અગાઉ ૧૨ માર્ચે પણ રાષ્ટ્રપતિ પેઝેશ્કિયાને પીએમ મોદીને ઈરાનની વર્તમાન પરિસ્થિતિથી માહિતગાર કર્યા હતા. ભારતની આ રાજદ્વારી સક્રિયતા દર્શાવે છે કે રશિયા-યુક્રેન બાદ હવે પશ્ચિમ એશિયાના સંકટમાં પણ ભારત એક મહત્વપૂર્ણ મધ્યસ્થી અને શાંતિદૂત તરીકે ઉભરી રહ્યું છે.