કોલકાતા: પશ્ચિમ બંગાળમાં ચૂંટણી પંચ દ્વારા હાથ ધરવામાં આવેલી મતદાર યાદીની વિશેષ સુધારણા પ્રક્રિયા (SIR) વિવાદોના ઘેરામાં આવી છે. કલકત્તા હાઈકોર્ટના પૂર્વ ન્યાયાધીશ શાહિદુલ્લા મુનશી, તેમના પત્ની અને પુત્રના નામ પ્રાથમિક તબક્કે મતદાર યાદીમાંથી બાકાત કરી દેવામાં આવ્યા હતા. જોકે, આ બાબતે વિવાદ વકરતા અને ન્યાયાધીશ દ્વારા જાહેરમાં નારાજગી વ્યક્ત કરવામાં આવ્યા બાદ, શુક્રવારે મોડી રાત્રે પ્રસિદ્ધ કરવામાં આવેલી બીજી પૂરક યાદીમાં તેમના નામ ફરીથી સામેલ કરવામાં આવ્યા છે. શાહિદુલ્લા મુનશીએ પુષ્ટિ કરી છે કે હવે તેમના નામ યાદીમાં દેખાઈ રહ્યા છે અને વિવાદનો અંત આવ્યો છે.

દસ્તાવેજો આપવા છતાં નામ બાકાત રહેતા સર્જાયો વિવાદ:
આ અગાઉ ન્યાયાધીશ મુનશીએ પ્રક્રિયા અંગે ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે બે વાર જરૂરી દસ્તાવેજો સબમિટ કરવા અને વેરિફિકેશનની પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવા છતાં મતદાર યાદીમાં તેમનું નામ 'નોટ ફાઉન્ડ' (મળી આવ્યું નથી) તરીકે માર્ક કરવામાં આવ્યું હતું. તેમણે પંચની પદ્ધતિ સામે સવાલ ઉઠાવતા કહ્યું હતું કે નામ કેમ કાઢી નાખવામાં આવ્યું તેનું કોઈ કારણ આપવામાં આવ્યું નહોતું. આ ઉપરાંત, જમા કરાવેલા દસ્તાવેજોની કોઈ પહોંચ (રિસીપ્ટ) પણ આપવામાં આવતી નથી, જેના કારણે જો ભવિષ્યમાં દસ્તાવેજો અયોગ્ય ઠેરવવામાં આવે તો અરજદાર પાસે કોઈ પુરાવો રહેતો નથી.

એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલની કામગીરી પર પ્રશ્નાર્થ:
ન્યાયાધીશ મુનશીએ ચૂંટણી પંચ દ્વારા રચવામાં આવેલી ૧૯ એપેલેટ ટ્રિબ્યુનલ્સની સક્રિયતા પર પણ સવાલો ઉઠાવ્યા હતા. તેમણે કહ્યું હતું કે આ ટ્રિબ્યુનલ્સ માત્ર કાગળ પર જ હોય તેવું જણાય છે, કારણ કે તે કેવી રીતે કાર્ય કરશે અથવા ત્યાં કોનો સંપર્ક કરવો તે અંગે કોઈ સ્પષ્ટ માર્ગદર્શિકા જાહેર કરવામાં આવી નથી. જ્યારે હાઈકોર્ટના પૂર્વ ન્યાયાધીશ જેવા પ્રતિષ્ઠિત વ્યક્તિને પણ ન્યાય મેળવવા માટે કોનો સંપર્ક કરવો તેની જાણ ન હોય, ત્યારે સામાન્ય નાગરિકોની સ્થિતિ શું હશે તેવો ગંભીર મુદ્દો ઉપસ્થિત થયો હતો.

પશ્ચિમ બંગાળમાં એસ.આઈ.આર. પ્રક્રિયા અને રાજકીય ગરમાવો:
પશ્ચિમ બંગાળમાં ચૂંટણી પંચ દ્વારા હાથ ધરાયેલી આ નવી વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા પહેલેથી જ રાજ્ય સરકાર અને ચૂંટણી પંચ વચ્ચેના ઘર્ષણનું કેન્દ્ર બની છે. રાજ્ય સરકાર દ્વારા પંચની આ પ્રક્રિયા સામે વિવિધ આક્ષેપો કરવામાં આવ્યા છે. આ કવાયતમાં નવા મતદારોની નોંધણી, ડ્રાફ્ટ યાદીનું પ્રકાશન અને વાંધા-સૂચનોની પ્રક્રિયાનો સમાવેશ થાય છે, પરંતુ કાર્યપદ્ધતિમાં સ્પષ્ટતાના અભાવે અને ન્યાયાધીશ જેવા મહાનુભાવોના નામ પણ ભૂલથી કમી થતા વહીવટી તંત્રની ગંભીર બેદરકારી સામે આવી છે.