રાજકોટ:આજના સમયમાં શાકભાજીવાળાથી લઈને મોટા શો-રૂમ સુધી દરેક જગ્યાએ QR કોડ સ્કેન કરીને પેમેન્ટ કરવાની સુવિધા ઉપલબ્ધ છે. ડિજિટલ ઈન્ડિયાના આ જમાનામાં પેમેન્ટ કરવું જેટલું સરળ બન્યું છે, સ્કેમર્સ માટે લોકોને છેતરવા એટલા જ આસાન બની ગયા છે. તમારી એક નાનકડી ભૂલ તમારી આખી જિંદગીની મૂડી મિનિટોમાં સાફ કરી શકે છે. સાયબર ઠગાઈથી બચવા માટે આ સમાચાર વાંચવા તમારા માટે અનિવાર્ય છે.
 
સૌથી મોટો ભ્રમ: “પૈસા મેળવવા માટે સ્કેન કરો”
ઘણીવાર સ્કેમર્સ તમને ફોન કરીને કે મેસેજ કરીને કહે છે કે, "તમારો આટલો રિવોર્ડ બાકી છે, આ QR કોડ સ્કેન કરો એટલે પૈસા તમારા ખાતામાં આવી જશે."
•    યાદ રાખો: QR કોડ હંમેશા પૈસા 'મોકલવા' માટે હોય છે, પૈસા 'મેળવવા' માટે ક્યારેય સ્કેન કરવાની કે UPI પિન નાખવાની જરૂર પડતી નથી.
•    રેડ સિગ્નલ: જો કોઈ તમને પૈસા આપવાના બહાને કોડ સ્કેન કરવાનું કે પિન એન્ટર કરવાનું કહે, તો સમજી લેવું કે સામેવાળી વ્યક્તિ 100% ફ્રોડ છે.
 
દુકાનો પરના ‘નકલી’ સ્ટીકરોથી સાવધ
સ્કેમર્સ હવે એટલા સ્માર્ટ બન્યા છે કે તેઓ જાહેર સ્થળો જેમ કે પેટ્રોલ પંપ, રેસ્ટોરન્ટ કે નાની દુકાનો પર ઓરિજિનલ QR કોડ પર પોતાના નકલી સ્ટીકર ચોંટાડી દે છે.
1.    ભૌતિક તપાસ: પેમેન્ટ કરતા પહેલા જુઓ કે QR કોડનું સ્ટીકર ક્યાંકથી ઉખડેલું, ત્રાંસું કે અલગથી ચોંટાડેલું તો નથી ને?
2.    નામની ચકાસણી: સ્કેન કર્યા પછી તમારા મોબાઈલની સ્ક્રીન પર જે નામ દેખાય, તે દુકાનદાર કે પેઢીના નામ સાથે ચોક્કસ મેચ કરો. જો ત્યાં કોઈ વ્યક્તિગત નામ (Personal Name) આવતું હોય, તો પેમેન્ટ કરવાનું ટાળો.
 
ઉતાવળ અને લાલચ: સ્કેમર્સના હથિયાર
ઠગ ટોળકી હંમેશા તમને લાલચ આપે છે અથવા તો "તમારું પેમેન્ટ પેન્ડિંગ છે, ઉતાવળ કરો નહીં તો એકાઉન્ટ બ્લોક થઈ જશે" તેમ કહીને ડરાવે છે.
•    ધૈર્ય રાખો: કોઈપણ ટ્રાન્ઝેક્શન કરતા પહેલા શાંતિથી વિચારો. ઉતાવળમાં લેવાયેલો નિર્ણય તમને આર્થિક ખાડામાં ઉતારી શકે છે.
•    શેર કરો: આ માહિતી તમારા પરિવાર અને મિત્રો સાથે ચોક્કસ શેર કરો, કારણ કે તમારી જાગૃતિ જ સ્કેમર્સની હાર છે.
શું તમે ક્યારેય આવી કોઈ શંકાસ્પદ લિંક કે QR કોડનો સામનો કર્યો છે? જો તમારી સાથે કોઈ સાયબર ફ્રોડ થાય, તો તુરંત જ 1930 નંબર પર કોલ કરીને ફરિયાદ નોંધાવો.