મુંબઈ ભારતીય શેરબજાર માટે માર્ચ મહિનો અત્યંત કપરો સાબિત થઈ રહ્યો છે, કારણ કે વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPIs) એ વેચવાલીનો અત્યાર સુધીનો તમામ રેકોર્ડ તોડી નાખ્યો છે. આ મહિનામાં અત્યાર સુધીમાં વિદેશી રોકાણકારોએ આશરે ₹1.13 લાખ કરોડની જંગી રકમ સ્થાનિક બજારમાંથી પાછી ખેંચી લીધી છે. આ આંકડો ઓક્ટોબર 2024 ના ₹94,017 કરોડના અગાઉના ઉચ્ચતમ વેચાણના આંકડાને પણ વટાવી ગયો છે. બજારના વિશ્લેષકો આ આક્રમક વેચાણ પાછળ પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષ અને તેના કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ઉભી થયેલી આર્થિક અનિશ્ચિતતાને મુખ્ય કારણ ગણાવી રહ્યા છે. હજુ આ મહિનાનું એક ટ્રેડિંગ સત્ર બાકી હોવાથી આ આંકડો વધુ ઉપર જવાની શક્યતા નકારી શકાતી નથી.

વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ $110 ને પાર કરી જતાં ભારત જેવા આયાત નિર્ભર દેશ માટે મોંઘવારી અને કોર્પોરેટ નફા પર જોખમ ઊભું થયું છે. નિષ્ણાતોના મતે, યુએસ બોન્ડ યીલ્ડમાં સતત થઈ રહેલો વધારો વિદેશી રોકાણકારોને ભારતીય બજારમાંથી નાણાં ખેંચીને વિકસિત બજારો તરફ વાળવા માટે મજબૂર કરી રહ્યો છે. રૂપિયો તેની ઐતિહાસિક નીચલી સપાટી તરફ સરકી રહ્યો છે, જે વિદેશી રોકાણકારો માટે વળતરમાં ઘટાડો લાવે છે. જિયોજિત ઇન્વેસ્ટમેન્ટ્સના મતે, ગલ્ફ દેશોમાં રહેતા ભારતીયો તરફથી આવતા રેમિટન્સમાં સંભવિત ઘટાડો અને દેશના જીડીપી ગ્રોથ પર પડનારી નકારાત્મક અસરના ડરથી એફપીઆઈ સતત વેચાણ કરી રહ્યા છે.

ભારતીય બજારનું મૂલ્યાંકન (વેલ્યુએશન) અન્ય ઉભરતા બજારોની સરખામણીએ હજુ પણ ઘણું ઊંચું હોવાનું મનાય છે, જે વેચાણકર્તાઓ માટે પ્રોફિટ બુકિંગની તક પૂરી પાડે છે. જોકે, ફેબ્રુઆરી મહિનામાં ₹22,615 કરોડના રોકાણ સાથે બજારમાં આશાનો કિરણ દેખાયો હતો, પરંતુ માર્ચની ભૂ-રાજકીય પરિસ્થિતિએ પાસા પલટી નાખ્યા છે. મોર્નિંગસ્ટાર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ રિસર્ચના અહેવાલ મુજબ, વૈશ્વિક લિક્વિડિટીમાં ઘટાડો થવાને કારણે જોખમી બજારોમાંથી નાણાં સુરક્ષિત એસેટ્સ તરફ વળી રહ્યા છે. રોકાણકારો હવે એ વાત પર નજર રાખી રહ્યા છે કે શું આગામી સમયમાં સ્થાનિક સંસ્થાકીય રોકાણકારો (DIIs) આ જંગી વેચાણને પચાવીને બજારને ટેકો આપી શકશે કે કેમ.