નવી દિલ્હી, તા.30: ભારતીય દર્શનશાસ્ત્ર અને સંસ્કૃત સાહિત્યના ક્ષેત્રમાં આજે સુવર્ણ અક્ષરે એક નવું પ્રકરણ ઉમેરાયું છે. BAPS સ્વામિનારાયણ સંસ્થાના પ્રખર વિદ્વાન સંત પૂજ્ય ભદ્રેશદાસ સ્વામીને તેમના અદભૂત ગ્રંથ 'પ્રસ્થાનચતુષ્ટયે બ્રહ્મઘોષ' માટે વર્ષ ૨૦૨૫નો પ્રતિષ્ઠિત 'સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર' જાહેર કરવામાં આવ્યો છે. આ એવોર્ડ ૨૪ મુખ્ય ભારતીય ભાષાઓમાં ઉત્કૃષ્ટ સાહિત્યિક પ્રદાન માટે આપવામાં આવે છે, જેમાં સંસ્કૃત ભાષા માટે સ્વામીશ્રીની પસંદગી કરવામાં આવી છે.
શું છે આ પુરસ્કૃત કૃતિની વિશેષતા?
ભદ્રેશદાસ સ્વામીનું આ પુસ્તક હિન્દુ ધર્મના પાયાના ગ્રંથો—ઉપનિષદ, ભગવદ ગીતા અને બ્રહ્મસૂત્ર—સાથે ભગવાન સ્વામિનારાયણના 'વચનામૃત'નો સમન્વય કરીને 'બ્રહ્મ સિદ્ધાંત'નું ગહન વર્ણન કરે છે. આ કૃતિ અત્યંત કાવ્યાત્મક શૈલીમાં અને સૂત્રોના માધ્યમથી ભગવાન સ્વામિનારાયણની ફિલસૂફીને રજૂ કરે છે. ૨૦૧૮માં પ્રકાશિત આ ગ્રંથની રચના તેમણે BAPSના વર્તમાન આધ્યાત્મિક વડા પરમ પૂજ્ય મહંત સ્વામી મહારાજના માર્ગદર્શન હેઠળ કરી હતી.
વિદવત્તાનો અદ્વિતીય સંગમ
પૂજ્ય ભદ્રેશદાસ સ્વામી માત્ર એક સંત નથી, પણ એક ઉચ્ચ કક્ષાના શૈક્ષણિક વિદ્વાન પણ છે. તેઓ IIT ખડગપુરમાંથી Ph.D. અને D.Litt. જેવી પદવીઓ ધરાવે છે. તેમણે 'પ્રસ્થાનત્રયી' પર પાંચ ખંડમાં 'સ્વામિનારાયણ ભાષ્યમ'ની રચના કરી છે, જેણે અક્ષર-પુરુષોત્તમ દર્શનને વેદાંતિક પરંપરામાં એક સ્વતંત્ર અને પ્રાચીન દર્શન તરીકે સ્થાપિત કર્યું છે. કાશી વિદ્વત પરિષદે પણ તેમને આધુનિક યુગના 'આચાર્ય' તરીકે સ્વીકાર્યા છે.
પુરસ્કારોની વણઝાર અને નમ્રતા
સ્વામીશ્રીને અત્યાર સુધીમાં થાઇલેન્ડની શિલ્પાકોર્ન યુનિવર્સિટી તરફથી 'વેદાંત માર્તંડ' અને અનેક યુનિવર્સિટીઓ તરફથી 'મહામહોપાધ્યાય' જેવી પદવીઓ મળી છે. સાહિત્ય અકાદમી પુરસ્કાર મળવા બદલ કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરતા તેમણે આ સન્માન ભગવાન સ્વામિનારાયણ અને તેમના ગુરુઓ પરમ પૂજ્ય પ્રમુખ સ્વામી મહારાજ તથા મહંત સ્વામી મહારાજના ચરણોમાં અર્પણ કર્યું છે. તેમણે જણાવ્યું કે, આ સન્માન સંસ્કૃત ભાષાની જીવંતતા અને ભારતની દાર્શનિક પરંપરાની વૈશ્વિક સ્વીકૃતિનો પુરાવો છે.
વૈશ્વિક સ્તરે ભારતની શક્તિનો ઉદય
આ પુરસ્કાર માત્ર એક વ્યક્તિગત સિદ્ધિ નથી, પરંતુ ભારતીય સનાતન પરંપરા અને સંસ્કૃત વિદ્યાનો વિજય છે. દેશ-વિદેશના વિદ્વાનોએ આ સમાચારને હર્ષભેર વધાવી લીધા છે, કારણ કે ભદ્રેશદાસ સ્વામીના કાર્યએ આધુનિક યુગમાં પ્રાચીન ઋષિઓની પરંપરાને પુનઃજીવિત કરી છે.