નવી દિલ્‍હી,તા.૩૧: ભારતમાં શહેરી વિસ્‍તારોમાં નવા માતા-પિતા ઘણીવાર એ સ્‍વીકારવામાં અચકાતા હોય છે કે, નાના બાળકની જરૂરિયાતો સાથે સંકળાયેલા ખર્ચ અપેક્ષા કરતા ઘણા વધારે હોય છે. હોસ્‍પિટલના બિલથી લઈને ડાયપર અને રસીકરણ સુધી દરેક નાની વસ્‍તુ પાછળ મોટું ગણિત છૂપાયેલું હોય છે. (વાંસ આધારિત બાળકોની ફેશન બ્રાન્‍ડ કિડબીઆના સ્‍થાપક સ્‍વપિ્નલ શ્રીવાસ્‍તવના મતે, ૧૮ વર્ષની ઉંમર સુધી બાળકના ઉછેરનો કુલ ખર્ચ રૂ.૩૦ લાખથી રૂ.૧.૨ કરોડ સુધીનો હોઈ શકે છે. ભારતમાં બાળકોનો ઉછેર કરવો મોંઘો થયો છે. આમ, પ્‍લેસ્‍કૂલથી કોલેજ સુધીનો બાળકનો ખર્ચ જાણીનો ચોંકી જશો. તો ચાલો સરળ ભાષામાં સમજીએ ખર્ચની ફોર્મૂલા.

બાળકના જન્‍મની ક્ષણથી જ ખર્ચ શરૂ થઈ જાય છે. જેમાં શહેરી વિસ્‍તારોમાં ખાનગી હોસ્‍પિટલોમાં ડિલિવરીનો ખર્ચ સામાન્‍ય રીતે રૂ.૫૦,૦૦૦થી રૂ.૨.૫ લાખ સુધીનો હોય છે. ત્‍યારબાદ શરૂઆતના વર્ષો દરમિયાન રસીકરણ અને બાળરોગ ચિકિત્‍સક ફીનું બજેટ રૂ.૫૦,૦૦૦થી રૂ.૮૦,૦૦૦ની વચ્‍ચે હોય છે, આ આંકડો સંપૂર્ણપણે હોસ્‍પિટલની પસંદગી અને વૈકલ્‍પિક રસીઓની પસંદગી પર આધાર રાખે છે.

પહેલા ૨-૩ વર્ષ દરમિયાન ડાયપર અને વાઇપ્‍સનો ખર્ચ ઘણીવાર માતાપિતા માટે આઘાતજનક હોય છે. જો કોઈ બાળક દિવસમાં ૫ ડાયપર વાપરે છે, તો ૯૦૦ દિવસમાં આશરે ૪,૫૦૦ ડાયપર થાય છે જેનો ખર્ચ રૂ.૩૫,૦૦૦થી રૂ.૭૦,૦૦૦ની વચ્‍ચે આવે છે. તેવી જ રીતે બાળકના ખોરાક અને ફોર્મ્‍યુલા મિલ્‍કનો ખર્ચ રૂ.૬૦,૦૦૦થી રૂ.૧.૨ લાખ સુધીનો હોઈ શકે છે. એમાં ખાસ કરીને જો તમે પ્રીમિયમ બ્રાન્‍ડ્‍સ પસંદ કરો છો.

શહેરી માતા-પિતા બાળકોના કપડાં, બાળકોના કેરિયર, રમકડાં અને અન્‍ય આવશ્‍યક વસ્‍તુઓ પર રૂ.૬૦,૦૦૦થી રૂ.૧.૫ લાખ સુધીનો ખર્ચ કરે છે. આ ખર્ચ ડેકેર અથવા પ્રિસ્‍કુલ માટે ભારે ફી શરૂ થાય તે પહેલાં કરવામાં આવે છે.

મેટ્રોપોલિટન શહેરોમાં રહેતા પરિવારો માટે ૧૮ વર્ષની ઉંમર સુધીના બાળકના ઉછેરનો ખર્ચ સરળતાથી રૂ.૧ કરોડને સ્‍પર્શી જાય છે. વર્તમાન પેઢીના ભારતીય માતાપિતા તેમના બાળકો પર અગાઉની કોઈપણ પેઢી કરતા ઘણો વધુ ખર્ચ કરી રહ્યા છે. આ જ કારણ છે કે, બાળક સંભાળ અને શિક્ષણ ક્ષેત્રોમાં રોકાણ અને વ્‍યવસાયની સંભાવનાઓ સતત મજબૂત રહે છે.