<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Saturday, 4th April 2026

સોનાની ખરીદીના નિયમો બદલાશેઃ શુદ્ધતા-પારદર્શિતા સુનિશ્ચિત થશે

જ્‍વેલરી ઉદ્યોગના વિવિધ હિસ્‍સેદારો સાથે ચર્ચા કરવામાં આવી છે, અને તેઓ આ નિયમો અપનાવવા માટે તૈયાર છે : દરેક દાગીનાને તેની ડિઝાઇન, કદ અને અન્‍ય લાક્ષણિકતાઓના આધારે એક અનન્‍ય ઓળખ નંબર સોંપવામાં આવશે

નવી દિલ્‍હી,તા.૦૪: કેન્‍દ્ર સરકાર હવે સોનાના દાગીનાની શુદ્ધતા અને પારદર્શિતા સુનિヘતિ કરવા માટે હોલમાર્કિગ નિયમોને વધુ કડક બનાવવાની તૈયારી કરી રહી છે. આ હેઠળ, દરેક વસ્‍તુ માટે એક અનન્‍ય ઓળખ નંબર (HUID) નો ઉપયોગ ફરજિયાત બનાવવામાં આવશે. આનો હેતુ નકલી અટકાવવા અને ઓળખ સુધારવાનો છે.

મિન્‍ટના એક અહેવાલમાં સૂત્રોને ટાંકીને કહેવામાં આવ્‍યું છે કે નવી સિસ્‍ટમ હેઠળ, દરેક દાગીનાને તેની ડિઝાઇન, કદ અને અન્‍ય લાક્ષણિકતાઓના આધારે એક અનન્‍ય ઓળખ નંબર સોંપવામાં આવશે. આ નંબર કોઈપણ સંજોગોમાં ફરીથી વાપરી શકાતો નથી, ભલે દાગીના સમાન દેખાય. વધુમાં, એકવાર દાગીનાની વસ્‍તુ ઓગાળી નાખવામાં આવે, પછી તેને સોંપાયેલ અનન્‍ય ID નો અન્‍ય કોઈપણ ઉત્‍પાદન માટે ફરીથી ઉપયોગ કરી શકાતો નથી. આ નકલી અથવા પ્રમાણપત્રના દુરુપયોગને અટકાવશે. આનાથી ગ્રાહકોનો વિશ્વાસ પણ મજબૂત થશે અને બજારમાં પારદર્શિતા વધશે.

એક સૂત્રએ સમજાવ્‍યું કે આ નિર્ણય ફરિયાદોની વધતી સંખ્‍યાને ધ્‍યાનમાં રાખીને લેવામાં આવ્‍યો છે જ્‍યાં ચોક્કસ હોલમાર્ક ID અને શુદ્ધતા સ્‍તર સાથે ખરીદેલા દાગીનામાં શુદ્ધતા અલગ હોવાનું જાણવા મળ્‍યું હતું. એવું બહાર આવ્‍યું છે કે એક જ અનન્‍ય ID નો ઉપયોગ બહુવિધ વસ્‍તુઓ માટે થઈ રહ્યો છે. જોકે, ફરિયાદોની કુલ સંખ્‍યા જાહેર કરવામાં આવી નથી.

આદિત્‍ય બિરલા જ્‍વેલરીની માલિકીની કંપની, ઇન્‍દ્રિયાના સીઈઓ સંદીપ કોહલીએ જણાવ્‍યું હતું કે આ પહેલ કોર્પોરેટ જ્‍વેલર્સ સાથે ભાગીદારીમાં શરૂ કરવામાં આવી રહી છે અને ધીમે ધીમે તેને સમગ્ર જ્‍વેલરી ઇકોસિસ્‍ટમમાં વિસ્‍તૃત કરવામાં આવશે. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે આ અભિગમ તૃતીય પક્ષો દ્વારા અમારા ઉત્‍પાદનોના HUID નંબરોના ડુપ્‍લિકેશન અથવા દુરુપયોગના જોખમને સંપૂર્ણપણે દૂર કરશે. તેમણે વધુમાં સમજાવ્‍યું કે હોલમાર્ક માર્કના ફોટા તેમના પ્‍લેટફોર્મ પર અપલોડ કરવામાં આવશે, જે ભવિષ્‍યમાં કૃત્રિમ બુદ્ધિ (AI) નો ઉપયોગ કરીને નકલી અથવા નકલી માર્કની ઓળખ અને નિવારણને સક્ષમ બનાવશે. કંપની આ ફેરફારને તેની સિસ્‍ટમમાં સામેલ કરવા માટે ભારતીય માનક બ્‍યુરો (BIS) સાથે કામ કરી રહી છે.

ઓક્‍ટોબર ૨૦૨૫ માં, ગ્રાહક બાબતોના વિભાગે, તેની ગુણવત્તા ધોરણો શાખા (BIS) દ્વારા, ૨૫ જિલ્‍લાઓમાં દાગીનાની વિગતો ડિજિટલ રીતે રેકોર્ડ કરવા માટે એક પાયલોટ પ્રોજેક્‍ટ શરૂ કર્યો. સંકલિત કેમેરા અને વજન પ્રણાલીનો ઉપયોગ કરીને, BIS એ તેના પોર્ટલ પર દરેક હોલમાર્કવાળી દાગીનાની વસ્‍તુનો ફોટો અને વજન રેકોર્ડ કર્યું, જેનાથી પારદર્શિતા વધી.

હોલમાર્કિગ ૨૦૦૦ માં શરૂ કરવામાં આવ્‍યું હતું અને ૨૦૨૧ થી તબક્કાવાર ફરજિયાત બનાવવામાં આવ્‍યું છે, જે લગભગ ૪૦૦ જિલ્‍લાઓ સુધી પહોંચ્‍યું છે. ત્‍યારથી, ગ્રાહક બાબતોના મંત્રાલયના ડેટા અનુસાર, ૫૮૦ મિલિયનથી વધુ સોનાની વસ્‍તુઓનું હોલમાર્કિગ કરવામાં આવ્‍યું છે, જેમાં દર મહિને સરેરાશ ૧૦ મિલિયનથી વધુનો સમાવેશ થાય છે.

(10:13 AM IST)