છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય હેં...વારાણસીમાં ભાજપનો પરાજય 9:51 AM
૫ રૂપિયામાં મળતા પારલે-જીની કિંમત અમેરિકામાં ૮૦થી રૂ.૧૬૦ સુધી
ભારતમાં પારલે-જી એક સામાન્ય અને સર્વસામાન્ય બિસ્કિટ છે, જે દરેક વર્ગના લોકો ખરીદી શકે છે : ટ્રાન્સપોર્ટેશન, કસ્ટમ ડ્યુટી, ટેક્સ, દુકાનના ભાડા, સપ્લાય ચેઈનની જટિલતા અને વિદેશમાં તેની ખાસિયતને કારણે ભારતમાં ૫ રૂપિયામાં મળતું પારલે-જી બિસ્કિટનું પેકેટ અમેરિકામાં ૧૦થી ૨૦ ગણું અથવા તેનાથી વધારે મોંઘું થઈ જાય છે
નવી દિલ્હી,તા.૦૪: ભારતમાં દરેક ઘર, દુકાન અને ચાની કિટલી પર સરળતાથી મળી જતું પારલે-જી બિસ્કિટનું પેકેટ લાખો ભારતીયોની બાળપણની યાદો અને રોજિદા જીવન સાથે જોડાયેલું છે. પરંતુ જ્યારે આ જ બિસ્કિટ અમેરિકા જેવા વિદેશી દેશોમાં પહોંચે છે ત્યારે તેની કિમત આકાશને આંબી જાય છે. ભારતમાં ૫ રૂપિયામાં મળતા પારલે-જી બિસ્કિટના એક પેકેટની કિમત અમેરિકામાં સામાન્ય રીતે ૧થી ૨ ડોલર (લગભગ રૂ.૮૦થી રૂ.૧૬૦) સુધી છે. આ વાત સાંભળીને ઘણા લોકોને આﾍર્ય થશે કે ભારતમાં માત્ર ૫ રૂપિયામાં મળતું બિસ્કિટનું પેકેટ વિદેશમાં આટલું મોંઘું કેવી રીતે થઈ જાય છે?
રિપોર્ટ્સ મુજબ, આ પાછળનું મુખ્ય કારણ છે આયાતનો ખર્ચ . પારલે-જી ભારતમાં બને છે અને અમેરિકા સુધી તેને સમુદ્રી જહાજ અથવા હવાઈ માર્ગે મોકલવામાં આવે છે. આ ટ્રાન્સપોર્ટેશનમાં જ મોટો ખર્ચ ઉમેરાય છે. સમુદ્રી માર્ગે માલ મોકલવો સસ્તો હોય છે પરંતુ તેમાં સમય લાગે છે, જ્યારે હવાઈ માર્ગે ઝડપી પહોંચાડવા માટે ખર્ચ વધુ થાય છે. આ બધો ખર્ચ સીધો જ પ્રોડક્ટની કિમતમાં જોડાઈ જાય છે.
બીજું મહત્વનું કારણ છે કસ્ટમ ડ્યુટી અને ટેક્સ. જ્યારે કોઈ પણ પ્રોડક્ટ એક દેશમાંથી બીજા દેશમાં આયાત (Import) થાય છે ત્યારે તેના પર તે દેશની સરકાર વિવિધ પ્રકારના ટેક્સ અને ડ્યુટી લગાવે છે. અમેરિકામાં આયાતી ફૂડ આઈટમ્સ પર ચોક્કસ HTS કોડ અનુસાર ડ્યુટી લાગે છે, જે સામાન્ય રીતે ૨.૫% થી ૬% સુધી હોઈ શકે છે (ફૂડ પ્રોડક્ટ્સ માટે). તાજેતરના વર્ષોમાં વધારાના ટેરિફ અને રેસિપ્રોકલ ટેરિફના નિયમો પણ અસર કરે છે, જોકે, કેટલાક કિસ્સામાં વેપાર સમજૂતીથી કેટલાક ઘટાડા પણ થયા છે. આ ટેક્સ અને ડ્યુટી સીધી કિમતમાં ઉમેરાઈ જાય છે. જેથી તે વસ્તુની કિમત વધી જાય છે.
ત્રીજું મોટું કારણ છે સ્ટોર અને સપ્લાય ચેઈનનો ખર્ચ. અમેરિકામાં દુકાનોનું ભાડું, કર્મચારીઓનો પગાર, લાયસન્સ, મેન્ટેનન્સ અને લોજાિસ્ટિક્સનો ખર્ચ ભારતની સરખામણીમાં ઘણો વધારે છે. ભારતીય ગ્રોસરી સ્ટોર્સ (જેમ કે ઇન્ડિયન માર્કેટ્સ અથવા Walmartના આંતરરાષ્ટ્રીય વિભાગમાં) આ બિસ્કિટ વેચાય છે, ત્યારે તેઓ પોતાના ઓપરેશનલ ખર્ચ અને નફાનું માર્જિન ઉમેરે છે. આને કારણે એક સાદું બિસ્કિટ પણ મોંઘું લાગે છે.
ઉપરાંત, ડિમાન્ડ અને એક્સક્લુસિવિટી પણ કિમતને અસર કરે છે. ભારતમાં પારલે-જી એક સામાન્ય અને સર્વસામાન્ય બિસ્કિટ છે, જે દરેક વર્ગના લોકો ખરીદી શકે છે. પરંતુ અમેરિકામાં તે એક ઇમ્પોર્ટેડ અને ખાસ પ્રોડક્ટ બની જાય છે. ત્યાં રહેતા ભારતીય વસ્તી (NRIs અને ઇમિગ્રન્ટ્સ) તેને પોતાની યાદો અને સ્વાદ માટે ખરીદે છે. આવી મર્યાદિત સપ્લાય અને વિશેષ ડિમાન્ડને કારણે દુકાનદારો વધુ માર્જિન રાખી શકે છે. અમેરિકાના ઇન્ડિયન સ્ટોર્સમાં એક નાના પેકની કિમત અમુક જગ્યાએ ઼૧થી વધુ અને મોટા પેક અથવા મલ્ટી-પેકમાં ઼૪-૫ સુધી પણ જોવા મળે છે.
કુલ મળીને, ટ્રાન્સપોર્ટેશન, કસ્ટમ ડ્યુટી, ટેક્સ, દુકાનના ભાડા, સપ્લાય ચેઈનની જટિલતા અને વિદેશમાં તેની ખાસિયતને કારણે ભારતમાં ૫ રૂપિયામાં મળતું પારલે-જી બિસ્કિટનું પેકેટ અમેરિકામાં ૧૦થી ૨૦ ગણું અથવા તેનાથી વધારે મોંઘું થઈ જાય છે. આ એક સામાન્ય આર્થિક વાસ્તવિકતા છે જે ઘણા આયાતી ઉત્પાદનો સાથે બને છે. તેમ છતાં, દૂર વસતા ભારતીયો માટે આ બિસ્કિટ માત્ર નાસ્તો નથી, પરંતુ ઘરની મીઠી યાદ અને પરિચિત સ્વાદનું પ્રતીક છે.
(3:16 PM IST)
