વોશિંગ્ટન : નાસાના આર્ટેમિસ II મિશનના અવકાશયાત્રીઓએ ઊંડા અવકાશમાં એક એવી સિદ્ધિ હાંસલ કરી છે જેણે માનવજાત માટે નવા દ્વાર ખોલી દીધા છે. મિશનના છઠ્ઠા દિવસે, કમાન્ડર રીડ વાઈઝમેન અને તેમની ટીમ પૃથ્વીથી ૨,૫૨,૭૫૬ માઇલ દૂર પહોંચી ગઈ છે. આ સાથે જ તેમણે ૧૯૭૦માં એપોલો ૧૩ મિશન દ્વારા સ્થાપિત ૨,૪૮,૬૫૫ માઇલનો અગાઉનો રેકોર્ડ તોડી નાખ્યો છે અને અવકાશમાં સૌથી દૂર સુધી પહોંચનારા માનવી બની ગયા છે. ૧ એપ્રિલના રોજ લોન્ચ થયેલું આ મિશન પાંચ દાયકા પછીનું પ્રથમ ક્રૂ ચંદ્ર મિશન છે.
ચંદ્ર પર પ્રેમની અમર નિશાની
જ્યારે ઓરિઓન અવકાશયાન ચંદ્રની પાછળના ભાગ (દૂરની બાજુ) પાસેથી પસાર થઈ રહ્યું હતું, ત્યારે એક અત્યંત ભાવુક દ્રશ્ય સર્જાયું હતું. ક્રૂએ ચંદ્ર પરના એક નવા શોધાયેલા ક્રેટરનું (ખાડાનું) નામ કમાન્ડર રીડ વાઈઝમેનની સ્વર્ગસ્થ પત્ની 'કેરોલ'ના નામ પરથી રાખવાની જાહેરાત કરી હતી. કેરોલનું ૨૦૨૦માં માત્ર ૪૬ વર્ષની વયે કેન્સરને કારણે અવસાન થયું હતું. અવકાશયાત્રી જેરેમી હેન્સને મિશન કંટ્રોલને જણાવ્યું કે, "ચંદ્ર પર આ એક તેજસ્વી સ્થળ છે અને અમે તેને કેરોલ કહેવા માંગીએ છીએ." આ જાહેરાત બાદ કમાન્ડર વાઈઝમેન પોતાના સાથીઓને ભેટી પડ્યા હતા અને વાતાવરણ ગમગીન બની ગયું હતું.
ચંદ્રની સપાટીનું અદભૂત નિરીક્ષણ
આર્ટેમિસ II ના અવકાશયાત્રીઓ ચંદ્રની સપાટીથી માત્ર ૪,૦૬૭ માઇલ ઉપરથી પસાર થયા હતા. સાત કલાકના વિશેષ નિરીક્ષણ સત્ર દરમિયાન તેમણે ચંદ્રના લાવા મેદાનો, પ્રાચીન શિખરો અને ભૂસ્તરશાસ્ત્રીય સુવિધાઓનું બારીકાઈથી દસ્તાવેજીકરણ કર્યું હતું. આ ડેટા વૈજ્ઞાનિકોને ચંદ્રની ઉત્ક્રાંતિ સમજવામાં મોટી મદદ કરશે. આ પ્રવાસ દરમિયાન અવકાશયાત્રીઓએ અવકાશમાંથી સૂર્યગ્રહણ જોવાનો દુર્લભ લ્હાવો પણ લીધો હતો, જે પૃથ્વી પરથી ક્યારેય શક્ય નથી.
પૃથ્વી તરફ પરત ફરવાની સફર
ચંદ્રની સફળ પરિક્રમા અને મહત્વપૂર્ણ વૈજ્ઞાનિક અવલોકનો બાદ ઓરિઓન અવકાશયાને હવે પૃથ્વી તરફની પોતાની પરત સફર શરૂ કરી દીધી છે. મિશન ટીમો હવે અવકાશયાનના પૃથ્વીના વાતાવરણમાં પુનઃપ્રવેશ અને સ્પ્લેશડાઉન (સમુદ્રમાં ઉતરાણ) માટેની તૈયારીઓ કરી રહી છે. આ મિશનની સફળતા ભવિષ્યમાં માનવીને ચંદ્ર પર કાયમી વસવાટ કરવા અને ત્યાંથી મંગળ ગ્રહ સુધી પહોંચવાના નાસાના સપના માટે પાયાનો પથ્થર સાબિત થશે.
આર્ટેમિસ II એ માત્ર વિજ્ઞાનની જીત નથી, પરંતુ માનવીય સંવેદનાઓ અને અસીમ સાહસનું પણ પ્રતીક છે. ચંદ્રના તેજસ્વી ભાગમાં 'કેરોલ' નામનો આ ક્રેટર હંમેશા પૃથ્વીવાસીઓને પ્રેમ અને બલિદાનની યાદ અપાવતો રહેશે.