બેંગલુરુ: વિદેશ પ્રવાસ કરતી વખતે એરપોર્ટ પર લાંબી લાઈનો અને દસ્તાવેજોની માથાકૂટ હવે ભૂતકાળ બની શકે છે. બેંગલુરુના કેમ્પેગૌડા આંતરરાષ્ટ્રીય વિમાનમથકે (BLR) ટેકનોલોજીના ક્ષેત્રે એક મોટી છલાંગ લગાવી છે. એરપોર્ટ સત્તાવાળાઓએ હાલમાં જ ‘સંપર્ક રહિત’ (Contactless) આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરી માટેના ટેકનિકલ પરીક્ષણો સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યા છે, જે ભારત માટે એક ગૌરવની ક્ષણ છે.

શું છે આ નવી સિસ્ટમ?

બેંગલુરુ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ લિમિટેડ (BIAL) એ ઇન્ડિગો એરલાઇન્સ, ડિજી યાત્રા ફાઉન્ડેશન અને ઇન્ટરનેશનલ એર ટ્રાન્સપોર્ટ એસોસિએશન (IATA) ના સહયોગથી આ પ્રયોગ હાથ ધર્યો હતો. આ સિસ્ટમ બાયોમેટ્રિક પ્રમાણીકરણ (Face Recognition) પર આધારિત છે. એટલે કે, ટિકિટ બુકિંગથી લઈને એરપોર્ટમાં એન્ટ્રી અને પ્લેનમાં બોર્ડિંગ સુધી, મુસાફરોએ ક્યાંય પણ ભૌતિક દસ્તાવેજો બતાવવાની જરૂર નહીં પડે; માત્ર ચહેરો સ્કેન કરીને જ આગળ વધી શકાશે.

ડેટા સુરક્ષા અને પ્રાઈવસીનું ખાસ ધ્યાન

ઘણા લોકોને ચિંતા હોય છે કે તેમનો ડેટા ચોરાઈ જશે, પરંતુ આ સિસ્ટમ 'સેલ્ફ-સાર્વભૌમ ઓળખ' (SSI) ફ્રેમવર્ક પર બનેલી છે. આનો અર્થ એ છે કે મુસાફરોનો વ્યક્તિગત ડેટા તેમના પોતાના નિયંત્રણમાં રહેશે અને જરૂર હોય તેટલી જ માહિતી સંમતિ સાથે શેર કરવામાં આવશે. ડિજી યાત્રાના 'ગોપનીયતા-પ્રથમ' માળખાને કારણે આ મુસાફરી અત્યંત સુરક્ષિત અને વિશ્વાસપાત્ર બનશે.

વૈશ્વિક સ્તરે ભારતની મોટી સિદ્ધિ

IATA ની આ વૈશ્વિક પહેલનો હેતુ દુનિયાભરના એરપોર્ટ પર મુસાફરીને પ્રમાણિત કરવાનો છે. હાલમાં બેંગલુરુ ભારતનું એકમાત્ર એરપોર્ટ છે જે આ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરના કાર્યક્રમમાં ભાગ લઈ રહ્યું છે. ડોમેસ્ટિક (ઘરેલું) મુસાફરી માટે તો ડિજી યાત્રાનો ઉપયોગ થઈ રહ્યો છે, પરંતુ હવે તેને વિદેશી ફ્લાઇટ્સ માટે પણ સ્કેલ કરવાની તૈયારીઓ પૂરજોશમાં છે.

નિષ્ણાતોનું શું કહેવું છે?

ડિજી યાત્રા ફાઉન્ડેશનના CEO સુરેશ ખડકભાવીએ જણાવ્યું હતું કે, “અમે આંતરરાષ્ટ્રીય મુસાફરીના ભવિષ્યની ઝલક બતાવી છે. આ ટેકનોલોજી દ્વારા અમે એક એવી ‘સીમલેસ’ મુસાફરી સક્ષમ બનાવી છે જ્યાં મુસાફરની ઓળખ અગાઉથી સ્થાપિત થઈ જાય છે અને એરપોર્ટ પર માત્ર ચહેરાના ઉપયોગથી તે વેરિફાઈ થાય છે. આનાથી મુસાફરી ઝડપી અને વધુ સુખદ બનશે.”

ભલે આ સિસ્ટમ અત્યારે ટ્રાયલ ફેઝમાં છે, પરંતુ ટૂંક સમયમાં જ જ્યારે તેને નિયમનકારી મંજૂરીઓ મળશે, ત્યારે બેંગલુરુથી વિદેશ જતા મુસાફરો માટે એરપોર્ટ પરનો અનુભવ એકદમ હાઈ-ટેક અને ઝંઝટમુક્ત બની જશે.