મુંબઈ, તા. 08: પશ્ચિમ એશિયામાં યુદ્ધના વાદળો ફરી એકવાર ઘટ્ટ બન્યા છે. ઇઝરાયલ અને ઇરાન વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષે રવિવાર રાત્રે અને સોમવારે સવારે ઉગ્ર સ્વરૂપ ધારણ કર્યું હતું. ઇરાનના રિવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સ (IRGC) દ્વારા ઇઝરાયલના નેવાટીમ અને ટેલ નોફ જેવા મુખ્ય એરબેઝ પર બેલિસ્ટિક મિસાઇલો છોડવામાં આવતા સમગ્ર પ્રદેશમાં ખળભળાટ મચી ગયો છે. ઇઝરાયલે પણ વળતા પ્રહારમાં ઇરાનના વ્યૂહાત્મક સંરક્ષણ માળખાને નિશાન બનાવીને ભારે નુકસાન પહોંચાડ્યું હોવાના અહેવાલો છે.
વૈશ્વિક સ્તરે ડરનું વાતાવરણ
યુદ્ધના ૧૦૦મા દિવસે આ સંઘર્ષ વધુ ઘાતક બન્યો છે. ઇઝરાયલના દક્ષિણ લેબનોન અને બેરૂત પરના હવાઈ હુમલાના જવાબમાં ઇરાને આ આક્રમક વલણ અપનાવ્યું છે. આ હિંસા વચ્ચે યમનના હુતી બળવાખોરોએ પણ લાલ સમુદ્રમાં ઇઝરાયલ સાથે જોડાયેલા જહાજો પર પ્રતિબંધની જાહેરાત કરી છે, જે વૈશ્વિક વેપાર અને ક્રૂડ ઓઇલ સપ્લાય માટે મોટો ખતરો સાબિત થઈ શકે છે. ઇઝરાયલની આસપાસની હવાઈ સીમાઓ હાલ અત્યંત જોખમી બની ગઈ છે, અને નાગરિકોને બંકરોમાં આશરો લેવાની ફરજ પડી છે.
શું છે ટ્રમ્પની ભૂમિકા?
અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ પરિસ્થિતિને નિયંત્રિત કરવા માટે ભારે દબાણ બનાવ્યું છે. ટ્રમ્પે ઇઝરાયલ અને ઇરાનને તાત્કાલિક ગોળીબાર બંધ કરવા હાકલ કરી છે. તેમણે ઇઝરાયલી વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂને ફોન પર સ્પષ્ટ સૂચના આપી છે કે તેઓ આ સંઘર્ષને વધુ ન વધારે, કારણ કે તે પ્રદેશને અનંત હિંસાના ચક્રમાં ધકેલી શકે છે. ટ્રમ્પે નિરાશા વ્યક્ત કરતા કહ્યું કે શાંતિ કરાર ખૂબ નજીક હતો, પરંતુ આ હુમલાઓએ રાજદ્વારી પ્રયાસોને મોટો ફટકો માર્યો છે.
ભારતની ચિંતા અને નાગરિકો માટે સલાહ
આ સંઘર્ષમાં ભારતીય નાગરિકોની સુરક્ષા પણ જોખમમાં છે. ઓમાનના કિનારે ૨૪ ભારતીય ખલાસીઓ સાથેના જહાજ પર હુમલાના અહેવાલે ભારત સરકારની ચિંતા વધારી દીધી છે. તેહરાનમાં ભારતીય દૂતાવાસે તમામ ભારતીય નાગરિકોને ઈરાન છોડી દેવાની તાકીદ કરી છે. વિદેશ મંત્રાલયે તમામ પક્ષોને સંયમ રાખવા અને રાજદ્વારી માર્ગે ઉકેલ લાવવા વિનંતી કરી છે, કારણ કે આ યુદ્ધની અસર સીધી રીતે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર પર પડી રહી છે.
સ્થિતિનું વિશ્લેષણ: શું આ અંત છે?
ઇરાનના લશ્કરી કમાન્ડે હાલની લશ્કરી કાર્યવાહીના અંતની જાહેરાત કરી છે, પરંતુ સાથે એ પણ સ્પષ્ટ કરી દીધું છે કે જો ઇઝરાયલ લેબનોન કે ઇરાની ઠેકાણાઓ પર ફરીથી હુમલા કરશે, તો તેમનો જવાબ અગાઉ કરતા પણ અનેકગણો કઠોર હશે. હાલના તબક્કે, મધ્ય પૂર્વમાં 'નાજુક યુદ્ધવિરામ' તૂટી ગયો છે અને વિશ્વભરના દેશો આ પરિસ્થિતિને શાંત કરવા માટે દોડધામ કરી રહ્યા છે. આગામી ૪૮ કલાક આ વિસ્તાર માટે ખૂબ જ નિર્ણાયક માનવામાં આવી રહ્યા છે.