બર્મિંગહામ : સોશિયલ મીડિયાના યુગમાં હવે ફેક ન્યૂઝ અને AI-જનરેટેડ વીડિયોનો ખતરો રમતગમતના મેદાન સુધી પહોંચી ગયો છે. હાલમાં જ એક વીડિયો સોશિયલ મીડિયા પર જબરદસ્ત વાયરલ થયો છે, જેમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ભારત અને પાકિસ્તાન વચ્ચેની ICC મહિલા T20 વર્લ્ડ કપની મેચ દરમિયાન ભારતીય કેપ્ટન હરમનપ્રીત કૌરે પાકિસ્તાની કેપ્ટન ફાતિમા સનાનું ગળું પકડી લીધું હતું. આ વીડિયોએ ચાહકોમાં આઘાત અને ચર્ચાનો વિષય બનાવી દીધો હતો.
સત્ય શું છે?
જ્યારે આ ઘટનાની ગંભીરતાથી તપાસ કરવામાં આવી, ત્યારે સ્પષ્ટ થયું કે આ માત્ર એક ભ્રામક અને બનાવટી વીડિયો છે. મેચ દરમિયાન આવી કોઈ પણ પ્રકારની હિંસક ઘટના બની હોવાના કોઈ વિશ્વસનીય પુરાવા નથી. આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રિકેટ પરિષદ (ICC), ભારતીય ક્રિકેટ નિયંત્રણ બોર્ડ (BCCI) કે પાકિસ્તાન ક્રિકેટ બોર્ડ (PCB) દ્વારા આવી કોઈ પણ ઘટનાની નોંધ લેવામાં આવી નથી કે કોઈ ફરિયાદ દાખલ કરવામાં આવી નથી.
કેમ આ વીડિયો શંકાસ્પદ છે?
વાયરલ થયેલી ક્લિપમાં અનેક તકનીકી વિસંગતતાઓ જોવા મળે છે. સત્તાવાર પ્રસારણ (Broadcast) ફૂટેજની ક્વોલિટી અને આ વીડિયોની ગુણવત્તા વચ્ચે મોટો તફાવત છે. રમતગમતના મોટા મંચ પર, જ્યાં ડઝનબંધ કેમેરા અને મેચ રેફરીઓ સતત નજર રાખતા હોય, ત્યાં આવી હિંસક ઘટના બને અને તે કોઈની નજરે ન ચડે તે અશક્ય છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ વીડિયો કાં તો AI (આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ) દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે અથવા તો તેને ડિજિટલી હેરફેર (Manipulate) કરીને બનાવવામાં આવ્યો છે.
ભ્રામક સામગ્રીથી સાવધ રહો
આજના સમયમાં AI-જનરેટેડ વીડિયો દ્વારા જાણીજોઈને ખેલાડીઓની છબી ખરડવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવે છે. સોશિયલ મીડિયા વપરાશકર્તાઓ માટે આ એક ચેતવણી સમાન છે કે કોઈપણ પ્રકારના વીડિયોને સાચો માનતા પહેલા તેની સત્તાવાર સ્ત્રોતો દ્વારા ચકાસણી કરવી અત્યંત અનિવાર્ય છે. સત્તાવાર બ્રોડકાસ્ટર્સ અથવા વિશ્વાસપાત્ર સમાચાર સંસ્થાઓ દ્વારા મૂકવામાં આવેલા ફૂટેજને જ સત્ય માનવું જોઈએ.
નિષ્કર્ષ:
આ ફેક્ટ ચેક દ્વારા સ્પષ્ટ થાય છે કે હરમનપ્રીત કૌર અને ફાતિમા સના વચ્ચે મેદાન પર કોઈ પણ પ્રકારનો ઝઘડો કે હિંસક વર્તન થયું નથી. વાયરલ વીડિયો સંપૂર્ણપણે પાયાવિહોણો છે અને તેને સદંતર નકારવો જોઈએ. ફેક ન્યૂઝના આ વાવાઝોડામાં આપણે જવાબદાર નાગરિક તરીકે આવી ખોટી સામગ્રીને ફેલાવતા અટકાવવી જોઈએ.