<img height="1" width="1" style="display:none" src="https://www.facebook.com/tr?id=1793108690839422&ev=PageView&noscript=1" />
News of Tuesday, 4th August 2026

સુપ્રીમ કોર્ટની નવી ગાઈડલાઈનઃ ચુકાદાઓમાં ‘સન્‍માન' અને ‘પવિત્રતા',‘લાચારીસ્ત્રી' જેવા શબ્‍દોના ઉપયોગ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ

ન્‍યાયાધીશો માટે જારી કરાઈ નવી કડક માર્ગદર્શિકાઃ તટસ્‍થ અને બંધારણીય ભાષા વાપરવા આદેશ : બળાત્‍કાર અને જાતીય સતામણીના કેસોમાં સભ્‍ય સમાજમાં, ફક્‍ત તેના કપડાંના આધારેસ્ત્રીનો ન્‍યાય કરવો એ અક્ષમ્‍ય અને અસ્‍વીકાર્ય

નવી દિલ્‍હી, તા.૪: દેશની સર્વોચ્‍ચ અદાલતે ન્‍યાયપ્રણાલીમાં સદીઓથી ચાલી આવતી રૂઢિચુસ્‍ત અને પિતળસત્તાક માનસિકતા પર પ્રહાર કરતા તમામ ન્‍યાયાધીશો માટે નવી માર્ગદર્શિકા જાહેર કરી છે. હવેથી બળાત્‍કાર અને જાતીય સતામણી જેવા સંવેદનશીલ કેસોના ચુકાદા લખતી વખતે ન્‍યાયાધીશો પવિત્રતા ગુમાવી દીધી, લાચારસ્ત્રી કે સન્‍માન જેવા પીડિત-દોષિત શબ્‍દોનો ઉપયોગ કરી શકશે નહીં. જસ્‍ટિસ અનિરુદ્ધ બોઝ સમિતિના ૧૨૫ ટ્રાયલ કોર્ટના ચુકાદાઓના અભ્‍યાસ બાદ તૈયાર કરાયેલા ચુકાદાઓ અને લિંગ ચુકાદાઓ લખવામાં સંવેદનશીલતા અને કરુણા નામના અહેવાલના આધારે કોર્ટે સ્‍પષ્ટ કર્યું છે કે આવી ભાષા પીડિતાને માનસિક રીતે પુનઃ આઘાત પહોંચાડે છે અને ગુનાની ગંભીરતાને ઓછી કરે છે.

આ નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, હવે અદાલતોએ પ્રોસિકયુટ્રિક્‍સ જેવા જૂના શબ્‍દોના સ્‍થાને પીડિત, બચી ગયેલી કે ફરિયાદી જેવા કાયદેસર અને તટસ્‍થ શબ્‍દોનો જ ઉપયોગ કરવાનો રહેશે. અહેવાલમાં સખત શબ્‍દોમાં કહેવાયું છે કે કોઈપણ સભ્‍ય સમાજમાં મહિલાના કપડાં, શારીરિક ઈજાના નિશાનની ગેરહાજરી કે ઘટનાની જાણ કરવામાં થયેલા વિલંબના આધારે તેની સંમતિ અથવા ચારિત્ર્યનું આકલન કરવું અક્ષમ્‍ય છે. આ ઉપરાંત, જાતીય હુમલાને વાસના કે શારીરિક સંભોગ તરીકે વર્ણવીને પુરુષ આક્રમકતાને સામાન્‍ય બનાવવાની ટેવ પર પણ કોર્ટે રોક લગાવી છે.

અદાલતોમાં પીડિતાઓના અંગત જીવનમાં ઘૂસણખોરી કરતી ઊલટતપાસ  પર હવે ન્‍યાયાધીશોએ સખત અંકુશ મૂકવો પડશે. સુપ્રીમ કોર્ટે સ્‍પષ્ટ નિર્દેશ આપ્‍યો છે કે ન્‍યાયિક તર્ક નૈતિક ચુકાદાઓ પર નહીં, પરંતુ સંમતિ, શારીરિક સ્‍વાયત્તતા અને બંધારણીય અધિકારો પર આધારિત હોવો જોઈએ. ૧૦ ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ના નિર્ણય બાદ જારી કરાયેલી આ ભલામણોનો હેતુ દેશભરની અદાલતોમાં મહિલાઓ પ્રત્‍યે વધુ સંવેદનશીલ, આદરપૂર્ણ અને નિષ્‍પક્ષ ન્‍યાયિક વાતાવરણ ઊભું કરવાનો છે. 

(3:24 PM IST)