નવી દિલ્હી: તા.૦૭: વિદેશી યોગદાન (નિયમન) અધિનિયમ એટલે કે FCRA માં પ્રસ્તાવિત સુધારા બિલ, 2026 અંગે એક અમેરિકી કાયદા નિર્માતા દ્વારા કરવામાં આવેલી ટિપ્પણીઓ પર કેન્દ્ર સરકારે શુક્રવારે આકરો વિરોધ નોંધાવ્યો છે. ભારતના વિદેશ મંત્રાલય (MEA) એ સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે કાયદાકીય નિર્ણયો લેવાનો અધિકાર માત્ર ભારતીય સંસદ પાસે છે અને આ કાયદો સંપૂર્ણપણે ભારતના સ્થાનિક અધિકારક્ષેત્ર હેઠળ આવે છે.

આ સમગ્ર વિવાદ ત્યારે શરૂ થયો જ્યારે યુએસ હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સમાં વેસ્ટ વર્જિનિયાનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા રિપબ્લિકન કોંગ્રેસમેન રાઇલી મૂરે સોશિયલ મીડિયા પર પ્રસ્તાવિત FCRA સુધારા બિલ પર ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. મૂરે દાવો કર્યો હતો કે આ કાયદાની કેટલીક નવી જોગવાઈઓ ભારતમાં કાર્યરત ચર્ચો અને ધાર્મિક સંગઠનોના વહીવટમાં સરકારી હસ્તક્ષેપ માટે માર્ગ મોકળો કરશે. તેમણે આ પ્રસ્તાવને ખ્રિસ્તી સંસ્થાઓ પરનો પ્રહાર ગણાવતા ચેતવણી આપી હતી કે જો આ બિલ તેના વર્તમાન સ્વરૂપમાં પસાર થશે, તો તેની અસર નવી દિલ્હી અને વોશિંગ્ટન વચ્ચેના દ્વિપક્ષીય સંબંધો પર પડી શકે છે.

અમેરિકી સાંસદના આ નિવેદનનો વળતો જવાબ આપતા ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા રણધીર જયસ્વાલે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે અમેરિકા સહિત વિશ્વના અનેક દેશોમાં વિદેશી ભંડોળના પ્રવાહને નિયંત્રિત કરવા માટે કડક કાયદાઓ અસ્તિત્વ ધરાવે છે. તેથી ભારત દ્વારા પોતાના દેશમાં વિદેશી નાણાંના ઉપયોગને પારદર્શક બનાવવો સંપૂર્ણપણે વ્યાજબી છે. FCRA કાયદો વિવિધ સંગઠનો, ટ્રસ્ટો, બિન-સરકારી સંસ્થાઓ (NGOs) અને ધાર્મિક સંસ્થાઓ દ્વારા મળતા વિદેશી દાનની પ્રાપ્તિ અને તેના ઉપયોગનું નિયમન કરે છે.

ઉલ્લેખનીય છે કે, પ્રસ્તાવિત FCRA સુધારા બિલ, 2026 માં સૌથી ચર્ચાસ્પદ જોગવાઈ એ છે કે જો કોઈ સંસ્થાની FCRA નોંધણી રદ કરવામાં આવે, સરન્ડર કરવામાં આવે અથવા સમાપ્ત થાય, તો કેન્દ્ર સરકાર તે વિદેશી ભંડોળ અને તેનાથી ઊભી કરાયેલી સંપત્તિના સંચાલન માટે એક નિયુક્ત અધિકારીની નિમણૂક કરી શકશે. કેન્દ્ર સરકારે આ મામલે પોતાનું વલણ સ્પષ્ટ રાખ્યું છે અને જાળવી રાખ્યું છે કે દેશમાં વિદેશી ફંડિંગના નિયમનકારી માળખાને વધુ મજબૂત અને જવાબદારીપૂર્વક બનાવવાનો આ એક મહત્વપૂર્ણ પ્રયાસ છે.