નવી દિલ્‍હી તા.૧૦: જો તમને અથવા તમારા પરિવારના કોઈ સભ્‍યને આયુષ્‍માન ભારત યોજના હેઠળ મફત સારવારનો લાભ મળે છે, તો આ સમાચાર મહત્‍વપૂર્ણ છે. શક્‍ય છે કે તમે જે હોસ્‍પિટલની મુલાકાત લેવાનું આયોજન કરી રહ્યા છો તે હવે આ સરકારી યોજનાનો ભાગ ન હોય. હકીકતમાં, કેન્‍દ્ર સરકારે આયુષ્‍માન ભારત-પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્‍ય યોજના (AB-PMJAY) હેઠળ છેતરપિડી કરનારા હોસ્‍પિટલો સામે અત્‍યાર સુધીની સૌથી મોટી હડતાળ શરૂ કરી છે. દેશભરની ૨,૩૫૯ હોસ્‍પિટલોને નિયમોનું ઉલ્‍લંઘન અને છેતરપિંડીવાળા બિલિગ માટે યોજનામાંથી દૂર કરવામાં આવી છે. વધુમાં, ૧,૨૦૦ અન્‍ય હોસ્‍પિટલોને સસ્‍પેન્‍ડ કરવામાં આવી છે.

કેન્‍દ્રીય આરોગ્‍ય પ્રધાન જે.પી. નડ્ડાએ ૭ ઓગસ્‍ટના રોજ એક લેખિત જવાબમાં લોકસભાને આ કાર્યવાહી વિશે માહિતી આપી હતી. સરકારના આ પગલાની સીધી અસર સામાન્‍ય જનતા પર પડશે. જે હોસ્‍પિટલોને બ્‍લેકલિસ્‍ટેડ અથવા સસ્‍પેન્‍ડ કરવામાં આવી છે તે હવે આયુષ્‍માન કાર્ડનો ઉપયોગ કરીને મફત સારવાર આપી શકશે નહીં. તેથી, જો તમે ખાનગી કે સરકારી હોસ્‍પિટલમાં દાખલ થવાનું આયોજન કરી રહ્યા છો, તો પહેલા ખાતરી કરો કે હોસ્‍પિટલ હાલમાં આ યોજના હેઠળ નોંધાયેલ છે કે નહીં. સરકારે સ્‍પષ્ટ કર્યું છે કે છેતરપિંડી કરનારાઓને બક્ષવામાં આવશે નહીં. આજ સુધીમાં, આવી હોસ્‍પિટલો પર કુલ રૂા.૩૨૮.૪૯ કરોડનો દંડ ફટકારવામાં આવ્‍યો છે, અને ૨૯ કેસોમાં FIR દાખલ કરવામાં આવી છે.

સરકારે કૃત્રિમ બુદ્ધિ (AI) અને મશીન લર્નિગનો ઉપયોગ કરીને આટલી મોટી સંખ્‍યામાં હોસ્‍પિટલ છેતરપિડી શોધી કાઢી છે. રાષ્ટ્રીય આરોગ્‍ય સત્તામંડળ (NHA) એ છેતરપિંડી અટકાવવા માટે એક મજબૂત સિસ્‍ટમ વિકસાવી છે. જ્‍યારે પણ કોઈ હોસ્‍પિટલ ખોટો દાવો, એક જ દર્દી માટે ડબલ બિલ, ઓળખનો દુરુપયોગ અથવા પોર્ટલ પર બિનજરૂરી તબીબી પરીક્ષણો માટે બિલ સબમિટ કરે છે, ત્‍યારે સિસ્‍ટમ ૨૪ કલાકની અંદર ચેતવણી મોકલે છે. ચુકવણી કરતા પહેલા આ ટેકનોલોજી કપટી દાવાઓની સંપૂર્ણ તપાસ કરે છે. સરકારી ડેટા અનુસાર, આ હાઇ-ટેક સિસ્‍ટમે ૩૧ જુલાઈ, ૨૦૨૬ સુધીમાં રૂા. ૬૭૬.૧૪ કરોડના સરકારી ભંડોળના ઉચાપતને અટકાવી છે.

ભ્રષ્ટાચાર સામે આ મોટી કાર્યવાહી છતાં, આયુષ્‍માન ભારત યોજનાનો વિસ્‍તાર ચાલુ છે. નાણાકીય વર્ષ ૨૦૨૫-૨૬ ના ડેટા પર નજર કરીએ તો, આ સમયગાળા દરમિયાન ૩.૭૫ કરોડ નવા આયુષ્‍માન કાર્ડ જારી કરવામાં આવ્‍યા હતા. ૨.૭૪ કરોડ દર્દીઓને હોસ્‍પિટલમાં દાખલ કરવાની મંજૂરી આપવામાં આવી છે. કેન્‍દ્ર સરકારે રાજ્‍યોને સારવાર ખર્ચ માટે રૂા.૮,૪૩૮.૨૭ કરોડ પણ આપ્‍યા છે. ઉત્તર પ્રદેશ ૩.૦૬ લાખ દર્દીઓની સારવાર સાથે સૌથી આગળ છે અને રાજ્‍યને કેન્‍દ્રીય ભંડોળમાં રૂા.૧,૦૪૭.૫૩ કરોડ મળે છે.

આયુષ્‍માન ભારત યોજના હેઠળ, એક ગરીબ પરિવારને દર વર્ષે રૂા.૫ લાખ સુધીની મફત સારવાર મળે છે. તે ૧,૯૦૦ થી વધુ વિવિધ રોગો અને શષક્રિયાઓને આવરી લે છે. ૮ ઓગસ્‍ટ, ૨૦૨૬ સુધીમાં, દેશભરમાં ૩૮,૪૩૭ હોસ્‍પિટલો હાલમાં આ યોજના સાથે જોડાયેલી છે, જેમાં ૨૦,૩૬૩ સરકારી હોસ્‍પિટલો અને ૧૮,૦૭૪ ખાનગી હોસ્‍પિટલોનો સમાવેશ થાય છે. તેથી, સારવારના વિકલ્‍પોની કોઈ અછત નથી. છેલ્‍લી ઘડીની મુશ્‍કેલીઓ ટાળવા માટે તમારે ફક્‍ત રાષ્ટ્રીય આરોગ્‍ય સત્તામંડળના પોર્ટલ પર હોસ્‍પિટલની મુલાકાત લેતા પહેલા તેની સ્‍થિતિ તપાસવાની જરૂર છે.