નવી દિલ્હી:  ભારતીય વાયુસેનાની લડાયક ક્ષમતાને આકાશ આંબતી ઊંચાઈએ પહોંચાડવા માટે સરકારે 114 નવા રાફેલ ફાઇટર જેટ ખરીદવાની દિશામાં મોટું પગલું ભર્યું છે. ફ્રેન્ચ એરોસ્પેસ કંપની દસોલ્ટ એવિએશને ₹3.25 લાખ કરોડ ($39 બિલિયન) ના આ મેગા પ્રોજેક્ટ માટે ભારત સરકારને પોતાનો વિગતવાર ટેકનિકલ અને વાણિજ્યિક પ્રસ્તાવ સુપ્રત કર્યો છે. પશ્ચિમી અને ઉત્તરીય સરહદો પર ચીન અને પાકિસ્તાન તરફથી વધી રહેલા દ્વિપક્ષીય પડકારો વચ્ચે, રાફેલની સંખ્યા વધારવાના ભારતના આ નિર્ણય પર બંને પડોશી દેશો કડી નજર રાખી રહ્યા છે.

આ પ્રસ્તાવિત સરકાર-થી-સરકાર કરારની સૌથી મોટી વિશેષતા 'મેક ઇન ઇન્ડિયા' અને ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફર છે. કરાર મુજબ, પ્રથમ 18 રાફેલ જેટ ફ્રાન્સથી સીધા 'ફ્લાય-અવે' સ્થિતિમાં લાવવામાં આવશે, જ્યારે બાકીના 96 વિમાનોનું એસેમ્બલિંગ અને નિર્માણ ભારતની અંદર જ કરવામાં આવશે. આનાથી સ્થાનિક ઉત્પાદનનું પ્રમાણ શરૂઆતના 30% થી વધીને 60% થી વધુ થઈ જશે. ભારતીય વાયુસેનામાં હાલમાં મિગ-21 જેવા જૂના થઈ રહેલા ફાઇટર જેટ્સ નિવૃત્ત થઈ રહ્યા છે અને સ્વદેશી તેજસ Mk-2 તથા AMCA પ્રોજેક્ટ્સને પૂરા થવામાં સમય લાગશે, જેથી સ્ક્વોડ્રનની ઘટેલી સંખ્યાને તાત્કાલિક પહોંચી વળવા આ 114 રાફેલ અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થશે.

ટ્વીન-એન્જિન ધરાવતું રાફેલ એડવાન્સ્ડ રડાર, ઇલેક્ટ્રોનિક વોર્ફેર અને ચોક્કસ ટાર્ગેટિંગ સિસ્ટમથી સજ્જ એક મલ્ટી-રોલ એરક્રાફ્ટ છે, જે એક જ ઉડાનમાં હવાઈ રક્ષણ, જમીની હુમલો અને દરિયાઈ જાસૂસી જેવા બહુવિધ મિશન પાર પાડી શકે છે. હાલમાં ભારતીય વાયુસેના પાસે અંબાલા અને હાસીમારા બેઝ પર કુલ 36 રાફેલ વિમાનો તૈનાત છે. વધુ 114 રાફેલનો સમાવેશ થવાથી ભારતીય વાયુસેનાને સરહદો પર અભેદ્ય સુરક્ષા કવચ મળશે અને દક્ષિણ એશિયામાં શક્તિનું સંતુલન ભારત તરફ સ્પષ્ટપણે નમી જશે.