મુંબઈ : મહારાષ્ટ્ર સરકાર રાજ્યના પ્રતિષ્ઠિત અને સદીઓ જૂના 'દહીં હાંડી' ઉત્સવને વૈશ્વિક સાંસ્કૃતિક મંચ પર લઈ જવાની ભવ્ય તૈયારી કરી રહી છે. ઉત્સવની અનોખી સામાજિક એકતા અને સાંસ્કૃતિક મહત્વને ધ્યાનમાં રાખીને તેને યુનેસ્કો (UNESCO) ના અમૂર્ત સાંસ્કૃતિક વારસા (Intangible Cultural Heritage) ની યાદીમાં સામેલ કરવા માટે રાજ્ય સરકારે પ્રયાસો શરૂ કર્યા છે. રાજ્યના સાંસ્કૃતિક બાબતોના મંત્રી આશિષ શેલારે જાહેરાત કરી છે કે સરકાર માત્ર યુનેસ્કો માન્યતા માટે દાવો નહીં કરે, પરંતુ મહારાષ્ટ્રની ગોવિંદા ટીમોને સ્પેન પણ મોકલશે, જેથી ત્યાંના માનવ પિરામિડ ઉત્સવો (Castells) સાથે ભારતીય પરંપરાનું આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે આદાનપ્રદાન થઈ શકે.

મહારાષ્ટ્ર રાજ્ય દહી હાંડી ગોવિંદા એસોસિએશન દ્વારા મુંબઈના પરેલ ખાતે આયોજિત 'કૃષ્ણાનંદ સોહલા' કાર્યક્રમમાં બોલતા મંત્રી શેલારે આ મહત્વકાંક્ષી યોજના વિશે માહિતી આપી હતી. તેમણે દહી હાંડીના આયોજકો અને તમામ 'ગોવિંદા પાઠકો'ને ઉત્સવ દરમિયાન સલામતીના તમામ ધોરણો અને ટ્રાફિક નિયમોનું ચુસ્તપણે પાલન કરવા ખાસ અપીલ કરી હતી. વર્ષ ૨૦૨૬માં કૃષ્ણ જન્માષ્ટમી શુક્રવાર, ૪ સપ્ટેમ્બરના રોજ ઉજવાશે, જ્યારે તેની મુખ્ય દહીં હાંડીની ઉજવણી બીજા દિવસે શનિવાર, ૫ સપ્ટેમ્બરના રોજ યોજાશે.

દહીં હાંડી એ ભગવાન શ્રીકૃષ્ણના બાળપણની માખણ ચોરીની મનોહર લીલાઓ સાથે ઊંડે સુધી જોડાયેલી પરંપરા છે. મુંબઈ, થાણે અને સમગ્ર મહારાષ્ટ્રમાં આ તહેવાર માત્ર ધાર્મિક ઉજવણી પૂરતો સીમિત ન રહેતાં સામાજિક એકતાનું જીવંત ઉદાહરણ બન્યો છે. ગોવિંદા મંડળો અને યુવાનો સપ્તાહો સુધી આકરી તાલીમ લે છે. કોઈ પણ કૃત્રિમ સહારા વિના માત્ર શારીરિક સંતુલન, અરસપરસનો વિશ્વાસ અને અદ્ભુત ટીમવર્ક દ્વારા અનેક માળના માનવ પિરામિડ બનાવીને હવામાં ઊંચે લટકાવેલી હાંડી ફોડવાનો પ્રયાસ કરે છે.

આ ઉત્સવ મહારાષ્ટ્રના લોકવારસા, સંગીત અને ઉત્સાહપૂર્ણ સંસ્કૃતિનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. યુનેસ્કોની વારસા યાદીમાં દહીં હાંડીનો સમાવેશ થવાથી મહારાષ્ટ્રના આ પરંપરાગત ખેલ અને સાંસ્કૃતિક ઓળખને વૈશ્વિક સ્તરે એક નવી ઊંચાઈ અને સન્માન પ્રાપ્ત થશે.