લખનૌ : ઉત્તર પ્રદેશમાં માતા અને નવજાત શિશુના ઉત્તમ સ્વાસ્થ્ય તથા સુરક્ષિત બાળજન્મ માટે યોગી આદિત્યનાથ સરકાર દ્વારા ચલાવવામાં આવી રહેલી 'જનની સુરક્ષા યોજના' (JSY) ના અત્યંત સકારાત્મક પરિણામો સામે આવ્યા છે. ચાલુ નાણાકીય વર્ષમાં ૧ એપ્રિલથી ૯ ઓગસ્ટ વચ્ચે સમગ્ર રાજ્યમાં ૭,૧૭,૭૩૬ થી વધુ સંસ્થાકીય (હોસ્પિટલ) ડિલિવરી નોંધાઈ છે. આ યોજના હેઠળ ગામડાં અને શહેરોમાં ગર્ભવતી મહિલાઓને ઘરના બદલે સરકારી આરોગ્ય કેન્દ્રોમાં સુરક્ષિત પ્રસૂતિ કરાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરીને સીધી નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવામાં આવી રહી છે.

રાષ્ટ્રીય સ્વાસ્થ્ય મિશનના આરોગ્ય સચિવ ડૉ. પિંકી જોવલે યોજના અંગે વિગતો આપતા જણાવ્યું હતું કે, જનની સુરક્ષા યોજના હેઠળ ગ્રામીણ વિસ્તારોની મહિલાઓને રૂ. ૧,૪૦૦ અને શહેરી વિસ્તારોની મહિલાઓને રૂ. ૧,૦૦૦ ની આર્થિક મદદ આપવામાં આવે છે. આ નાણાકીય સહાયથી પ્રસૂતિ સંબંધિત ખર્ચાઓમાં રાહત મળે છે. અત્યાર સુધીમાં નોંધાયેલા કુલ કેસોમાંથી ૫,૪૩,૬૬૧ થી વધુ લાભાર્થીઓને સહાયની રકમ સીધી ચૂકવી દેવામાં આવી છે. હાથરસ, મૈનપુરી, ફિરોઝાબાદ, સોનભદ્ર અને જૌનપુર જેવા જિલ્લાઓએ ૮૦ ટકાથી વધુ ચૂકવણી પૂર્ણ કરીને ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન કર્યું છે.

હોસ્પિટલમાં થતી પ્રસૂતિના ફાયદાઓ વિશે માહિતી આપતાં કિંગ જ્યોર્જ મેડિકલ યુનિવર્સિટી (KGMU) ના સ્ત્રીરોગ વિભાગના વડા ડૉ. અંજુ અગ્રવાલે જણાવ્યું કે, સંસ્થાકીય ડિલિવરી માત્ર બાળજન્મનું સ્થળ બદલવા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ તે માતા અને બાળકના જીવન રક્ષણ સાથે સીધી જોડાયેલી છે. હોસ્પિટલમાં પ્રસૂતિ દરમિયાન ઊભી થતી કોઈ પણ જટિલતા કે કટોકટી વખતે પ્રશિક્ષિત ડોક્ટરો, દવાઓ, બ્લડ અને તાત્કાલિક સારવાર ઉપલબ્ધ રહે છે, જેનાથી માતૃ અને શિશુ મૃત્યુદરમાં મોટો ઘટાડો નોંધાયો છે.

આ યોજનાને ગ્રાસરૂટ લેવલ સુધી પહોંચાડવામાં 'આશા' કાર્યકરો અને આરોગ્ય ક્ષેત્રના કર્મચારીઓ મહત્ત્વનો ભાગ ભજવી રહ્યા છે. તેઓ સગર્ભા સ્ત્રીઓને હોસ્પિટલ પહોંચાડવાથી લઈને પ્રસૂતિ પૂર્વેની તપાસ અને સરકારી યોજનાઓની માહિતી પૂરી પાડે છે. આરોગ્ય વિભાગે સિદ્ધાર્થનગર, બહરાઇચ અને અલીગઢ જેવા પાછળ રહેલા જિલ્લાના સ્થાનિક અધિકારીઓને તમામ તાંત્રિક મુશ્કેલીઓ દૂર કરીને ૧૦૦ ટકા લાભાર્થીઓને તાત્કાલિક નાણાકીય સહાય ચૂકવવાનો સ્પષ્ટ આદેશ આપ્યો છે.