કચરો અને જૂની ફાઇલો વેચીને ૬,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાની કમાણી
કેન્દ્ર સરકાર કચરામાંથી કુબેર બની : કેન્દ્ર સરકારે દાયકાઓથી સરકારી કચેરીઓમાં ધૂળ જમા કરતી જૂની ફાઇલો, કચરો ભરેલા વાહનો અને કાટ લાગતા મશીનરી પર એક અનોખી નજર નાખી, ત્યારે દેશ માટે એક મહત્વપૂર્ણ આર્થિક મોડેલ ઉભરી આવ્યું: છેલ્લા છ વર્ષમાં શરૂ કરાયેલા એક ખાસ સ્વચ્છતા અને કચરો નિકાલ અભિયાન દ્વારા, કેન્દ્ર સરકારે ફેંકી દેવાયેલા કચરો વેચીને ૬,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાની જંગી આવક મેળવી
નવી દિલ્હી તા.૨૪: જ્યારે સરકારે જૂની ફાઇલો, તૂટેલા મશીનો અને વર્ષોથી સરકારી કચેરીઓમાં ધૂળ જમા કરતી કચરો વેચીને ૬,૦૦૦ કરોડ રૂપિયાની જંગી આવક મેળવી, ત્યારે એક મોટો આર્થિક ચમત્કાર થયો. છેલ્લા છ વર્ષમાં હાથ ધરાયેલા ખાસ સફાઈ અને કચરો દૂર કરવાના અભિયાનો દ્વારા, કેન્દ્ર સરકારે માત્ર રૂા.૬,૦૦૦ કરોડની નોંધપાત્ર આવક જ નહીં પરંતુ ૧,૨૩૩ લાખ ચોરસ ફૂટ કિમતી જગ્યા પણ સાફ કરી છે. આ આંકડાની તીવ્રતાનો અંદાજ એ હકીકત પરથી લગાવી શકાય છે કે ૧૨.૩૩ કરોડ ચોરસ ફૂટનો આ ખાલી વિસ્તાર દિલ્હી એરપોર્ટના આશરે ૨૯ ભારત મંડપમ અથવા ૨૧ ટર્મિનલ ૩ ના કુલ બિલ્ટ-અપ વિસ્તાર જેટલો છે. ન વપરાયેલ કચરો દૂર કરીને, સરકારી વિભાગોએ માત્ર નોંધપાત્ર આવક જ નહીં પરંતુ ખુલ્લી, સંગઠિત અને આધુનિક કાર્યસ્થળો પણ બનાવી છે.
બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, સરકારે એટલી બધી જગ્યા સાફ કરી છે કે તે દિલ્હીની ઘણી પ્રખ્યાત અને મુખ્ય સરકારી ઇમારતો સહિત ડઝનેક ઇમારતોને સમાવી શકે છે. વધુમાં, આ સફાઈ અભિયાનનું આર્થિક પાસું પણ છે. કેન્દ્ર સરકારે છેલ્લા છ વર્ષમાં આ અભિયાન દરમિયાન દૂર કરાયેલા કચરાના વેચાણથી રૂા. ૬,૦૦૦ કરોડની કમાણી કરી છે. જેને સામાન્ય રીતે નકામી સરકારી મિલકત તરીકે અવગણવામાં આવતી હતી તે હવે આવકનો મુખ્યસ્ત્રેત બની ગઈ છે.
રૂા.૬,૦૦૦ કરોડની આ રકમને પરિપ્રેક્ષ્યમાં મૂકવા માટે, તે વિસ્તૃત ગગનયાન કાર્યક્રમ માટે ફાળવવામાં આવેલા રૂા.૨૦,૧૯૩ કરોડના બજેટના આશરે ૩૦ ટકાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. રૂા.૬,૦૦૦ કરોડ આયુષ મંત્રાલય જેવા મુખ્ય સરકારી વિભાગના વાર્ષિક બજેટ જેટલી જ છે, અને આ રકમ ફક્ત જૂની સરકારી મિલકતને દૂર કરીને એકત્ર કરવામાં આવી હતી. આટલી બધી જગ્યા શું રોકી રહ્યું હતું? તૂટેલા અથવા બિનઉપયોગી ફર્નિચર, જૂની મશીનરી, વાહનો, ઇલેક્ટ્રોનિક સાધનો, ફાઇલો અને અન્ય વસ્તુઓ જેવી વસ્તુઓ જે હવે જરૂરી નથી તે દાયકાઓથી સરકારી કચેરીઓ અને સંસ્થાઓમાં એકઠી થઈ રહી છે.
એકવાર કોઈ વસ્તુ સરકારી સ્ટોરરૂમ, યાર્ડ અથવા ઓફિસ પરિસરમાં પહોંચી જાય છે, તે ક્યારેક વર્ષો સુધી ત્યાં રહે છે. સફાઈ અભિયાનનો હેતુ આ પરિસ્થિતિને બદલવાનો છે. વિભાગોને એવી વસ્તુઓ ઓળખવા, નિર્ધારિત પ્રક્રિયા દ્વારા તેને દૂર કરવા અને મૂલ્યવાન સરકારી જગ્યા ખાલી કરવા કહેવામાં આવ્યું છે. પરિણામ એક એવો આંકડો છે જેને અવગણવો મુશ્કેલ છેઃ ૧૨૩.૩ મિલિયન ચોરસ ફૂટ જગ્યા સાફ કરવામાં આવી હતી.
આના બે પરિણામો છે - એક સરકારી ખાતાઓમાં પ્રતિબિબિત થાય છે અને બીજું જમીન પર પ્રતિબિબિત થાય છે - રૂા.૬,૦૦૦ કરોડની આવક અને ૧૨૩.૩ મિલિયન ચોરસ ફૂટ જગ્યા ખાલી થઈ છે. આ ફક્ત કચરો વેચવાની વાર્તા નથી. તે સરકારી કચરામાં છુપાયેલા મૂલ્યની વાર્તા છે - એવી વસ્તુઓ જે વર્ષોથી જગ્યા રોકતી હતી, પરંતુ જ્યારે તેને દૂર કરવામાં આવે છે, ત્યારે આવક અને ઉપયોગી સ્થાવર મિલકત પ્રાપ્ત થાય છે. સરકારી પરિસરની છ વર્ષની સફાઈથી એક નોંધપાત્ર આંકડા બહાર આવ્યા છેઃ જેને એક સમયે કચરો માનવામાં આવતો હતો તેનાથી હજારો કરોડ રૂપિયા મળ્યા છે, અને જગ્યા ખાલી કરવામાં આવી છે, જે લગભગ ૨૯ ભારત મંડપ જેટલી છે.
(10:41 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
