નવી દિલ્‍હી તા.૨૬: દેશમાં ઇથેનોલ-મિશ્રિત ચ્‍૨૦ પેટ્રોલ પર ચર્ચા ચાલુ છે. લોકો ફરિયાદ કરે છે કે આ ઇંધણનો ઉપયોગ કર્યા પછી તેમના વાહનોનું માઇલેજ ઘટ્‍યું છે અને એન્‍જિનના ઘટકોને નુકસાન થયું છે. આ ફરિયાદોને ધ્‍યાનમાં રાખીને, સરકારે મોટી તૈયારીઓ શરૂ કરી છે. સરકાર હવે પેટ્રોલમાં ઇથેનોલની માત્રા પર જ નહીં, પરંતુ તેની ગુણવત્તા પર પણ પોતાની પકડ કડક કરવા જઈ રહી છે.

હકીકતમાં, ૩ પીપીએમથી વધુ પેટ્રોલમાં ક્‍લોરાઇડ અને વધુ પડતા ભેજની તાજેતરની ફરિયાદો પછી, ઓટોમોબાઈલ કંપનીઓએ ચોક્કસ વાહનોના ભાગોમાં ખામીઓ અંગે ચિંતા વ્‍યક્‍ત કરી હતી. હવે, સરકાર E20 પેટ્રોલમાં ક્‍લોરાઇડ અને અન્‍ય દૂષકો માટેની મર્યાદા અંગે નવા નિયમો પર વિચાર કરી રહી છે. આનો અર્થ એ છે કે પેટ્રોલમાં ૩ પીપીએમથી વધુ ક્‍લોરાઇડ અને ભેજ હોઈ શકે નહીં.

મીડિયા અહેવાલો અનુસાર, સરકાર હવે ઓઇલ માર્કેટિગ કંપનીઓ (OMCs) અને ઓટોમોટિવ ફયુઅલ સપ્‍લાય સિસ્‍ટમમાં સામેલ અન્‍ય તમામ એજન્‍સીઓ માટે E20 પેટ્રોલમાં ક્‍લોરાઇડનું સ્‍તર નિર્ધારિત મર્યાદામાં જાળવવાનું ફરજિયાત બનાવી શકે છે. વર્તમાન નિયમો હેઠળ, E20 પેટ્રોલમાં ક્‍લોરાઇડનું દૂષણ ૩ ભાગ પ્રતિ મિલિયન (PPM) કરતા ઓછું હોવું જોઈએ. હાલમાં, આ મર્યાદા સ્‍વૈચ્‍છિક ગુણવત્તા ધોરણનો ભાગ છે, પરંતુ તેને ફરજિયાત બનાવવાની તૈયારીઓ ચાલી રહી છે, જેના પછી તે ફરજિયાત બનશે.

બળતણ ગુણવત્તા માટે ધોરણો નક્કી કરનાર બ્‍યુરો ઓફ ઇન્‍ડિયન સ્‍ટાન્‍ડર્ડ્‍સ (BIS) પણ આ મુદ્દા પર કામ કરી રહ્યું હોવાનું કહેવાય છે. ET ના એક અહેવાલમાં એક સરકારી અધિકારીને ટાંકીને કહેવામાં આવ્‍યું છે કે, સરકાર ઇંધણમાં વિવિધ દૂષિત તત્‍વો માટે એક નિર્ધારિત મર્યાદા ફરજિયાત કરવા માંગે છે. આનાથી sપેટ્રોલની ગુણવત્તાને વધુ સારી રીતે નિયંત્રિત કરવામાં મદદ મળશે અને પેટ્રોલ પંપોને સ્‍વચ્‍છ ઇંધણનો પુરવઠો સુનિﾍતિ કરવામાં મદદ મળશે.

આ પગલું એવા સમયે લેવામાં આવ્‍યું છે જ્‍યારે ઓટો કંપનીઓએ E20 પેટ્રોલની ગુણવત્તા અંગે ચિતા વ્‍યક્‍ત કરી છે. ઓટો કંપનીઓએ કેટલાક વિસ્‍તારોમાં પૂરા પાડવામાં આવતા E20 પેટ્રોલમાં ઉચ્‍ચ ક્‍લોરાઇડ અને ભેજનું પ્રમાણ નોંધ્‍યું છે. કંપનીઓ કહે છે કે આવા દૂષિત ઇંધણ ચોક્કસ વાહનના ઘટકોને અસર કરી શકે છે અને નિષ્‍ફળતાનું જોખમ વધારી શકે છે.

કેટલાક કિસ્‍સાઓમાં, વાહનના ઇંધણ ટાંકીઓમાંથી લેવામાં આવેલા પેટ્રોલના નમૂનાઓમાં ક્‍લોરાઇડનું સ્‍તર નિર્ધારિત મર્યાદા કરતા ઘણું વધારે હોવાનું જાણવા મળ્‍યું છે. આનાથી ચ્‍૨૦ પેટ્રોલની ગુણવત્તા અંગે ચિતાઓ વધુ વધી ગઈ છે. આ જ કારણ છે કે સરકાર હવે માત્ર પેટ્રોલના મિશ્રણ ટકાવારી પર જ નહીં, પરંતુ તેની ગુણવત્તા અને તેમાં હાજર દૂષકો પર પણ ધ્‍યાન કેન્‍દ્રિત કરી રહી છે