બિશ્કેક, તા.૦૧: શાંઘાઈ સહકાર સંગઠન (SCO) ની વાર્ષિક સમિટમાં ભાગ લીધા બાદ ભારતના વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ મંગળવારે ઉઝબેકિસ્તાન અને કિર્ગિસ્તાનની પોતાની મહત્વપૂર્ણ બે દેશોની સત્તાવાર મુલાકાત સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કરી છે. આ પ્રવાસ દરમિયાન પીએમ મોદીએ વિશ્વના અનેક મોટા નેતાઓ સાથે દ્વિપક્ષીય વાટાઘાટો કરી હતી અને કિર્ગીઝ રાજધાની બિશ્કેક ખાતે યોજાયેલી એસસીઓ સમિટમાં આતંકવાદના સમગ્ર ઇકોસિસ્ટમને જડમૂળથી નાબૂદ કરવા માટે આખી દુનિયાને એક થવાની આક્રમક હાકલ કરી હતી. બિશ્કેક એરપોર્ટ પર કિર્ગિસ્તાનના મંત્રીમંડળના અધ્યક્ષ આદિલબેક કાસિમાલિવે પીએમ મોદીને ભવ્ય વિદાય આપી હતી.

વિદેશ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, આ બે દેશોની મુલાકાત અત્યંત ઉત્પાદક સંબંધો અને મૂર્ત પરિણામોથી ભરપૂર રહી છે, જેનાથી મધ્ય એશિયાના આ ક્ષેત્ર સાથે ભારતના વ્યૂહાત્મક જોડાણને વધુ મજબૂત વેગ મળ્યો છે. પીએમ મોદીએ શનિવારે ઉઝબેકિસ્તાનથી આ પ્રવાસની શરૂઆત કરી હતી. ઉઝબેકિસ્તાનના રાષ્ટ્રપતિ શવકત મિર્ઝીયોયેવ સાથેની બેઠક બાદ બંને દેશે પોતાના સંબંધોને 'વ્યાપક વ્યૂહાત્મક ભાગીદારી' સુધી વધારવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો હતો. આ મુલાકાત દરમિયાન બંને રાષ્ટ્રોએ વર્ષ ૨૦૩૦ સુધીમાં દ્વિપક્ષીય વેપારને ૫ અબજ ડોલર સુધી પહોંચાડવાનું મહત્વાકાંક્ષી લક્ષ્ય નક્કી કર્યું છે. આ ઉપરાંત, ખાણકામ અને પર્યટન સહિતના મુખ્ય ક્ષેત્રોમાં પરસ્પર સહયોગ વધારવા માટે કુલ ૧૧ મહત્વના કરારો પર હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા હતા. નાગરિક પરમાણુ ઊર્જા ક્ષેત્રે સહયોગ હેઠળ ઉઝબેકિસ્તાનથી ભારતમાં યુરેનિયમના લાંબા ગાળાના પુરવઠા માટે એક મજબૂત માળખું સ્થાપિત કરવા પર પણ સહમતિ સધાઈ હતી.

રવિવારે કિર્ગિસ્તાન પહોંચ્યા બાદ પીએમ મોદીએ એસસીઓ સમિટની સાથે અનેક વૈશ્વિક નેતાઓ સાથે વન-ટુ-વન બેઠકો યોજી હતી. રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સાથેની મુલાકાત દરમિયાન પીએમ મોદીએ રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધનો તાત્કાલિક અંત લાવવા ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું અને શાંતિપૂર્ણ ઉકેલને માનવતાની પ્રાથમિકતા ગણાવી હતી. સોમવારે કિર્ગીઝ રાજધાનીમાં પીએમ મોદીએ અન્ય SCO નેતાઓ સાથે 'વર્લ્ડ નોમડ ગેમ્સ'ના ભવ્ય ઉદ્ઘાટન સમારોહમાં પણ હાજરી આપી હતી. આ ઉપરાંત, ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયાન સાથેની બેઠકમાં ભારતે આગામી સમયમાં ઈરાન સાથેના વેપારને વધુ વિસ્તૃત અને વૈવિધ્યસભર બનાવવાની ઈચ્છા વ્યક્ત કરી હતી તથા પશ્ચિમ એશિયાના સંઘર્ષને માત્ર સંવાદ અને કૂટનીતિ દ્વારા ઉકેલવા પર ભાર મૂક્યો હતો.

મંગળવારે યોજાયેલી મુખ્ય સમિટમાં પોતાના ઓસ્વીય ભાષણ દરમિયાન પીએમ મોદીએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું હતું કે આતંકવાદ અને તેના નાણાકીય ભંડોળના સમગ્ર નેટવર્કને ખતમ કરવા માટે તમામ દેશે ભેગા મળીને કામ કરવું પડશે. તેમણે આતંકવાદ જેવા ગંભીર જોખમ સામે લડવામાં કોઈપણ પ્રકારના બેવડા ધોરણો (Double Standards) માટે કોઈ સ્થાન ન હોઈ શકે તેમ જણાવીને કડક વલણ અપનાવ્યું હતું. આ પ્રવાસના અંતિમ ચરણમાં કિર્ગીઝ રાષ્ટ્રપતિ સદિર ઝાપારોવ સાથેની દ્વિપક્ષીય બેઠક દરમિયાન બંને દેશોના આર્થિક અને વ્યાપારી સહયોગને વધુ ગાઢ બનાવવા પર ચર્ચા થઈ હતી. નોંધનીય છે કે, ભારત અને ઉઝબેકિસ્તાન વચ્ચેના સ્થાયી સંબંધોની પ્રશંસા રૂપે રવિવારે જ ઉઝબેકિસ્તાન સરકાર દ્વારા પીએમ મોદીને તેમના સર્વોચ્ચ પ્રતિષ્ઠિત નાગરિક સન્માન 'ઓલી દરાજલી દોસ્તલિક ઓર્ડર'થી નવાજવામાં આવ્યા હતા, જે તેમણે બંને દેશોની મિત્રતાને અર્પણ કર્યો હતો.