લંડન : પ્રોસ્ટેટ કેન્સર જેવી ઘાતક બીમારી સામેની લડાઈમાં વૈજ્ઞાનિકોએ એક મોટી અને ક્રાંતિકારી સફળતા હાંસલ કરી છે. ઇંગ્લેન્ડ ની ઓક્સફર્ડ યુનિવર્સિટીના સંશોધકોએ લોહીમાં એવા ૧૨ પ્રોટીનની શોધ કરી છે જે દર્દીઓમાં લક્ષણો દેખાયાના એક દાયકા (૧૦ વર્ષ) કરતાં પણ વધુ સમય પહેલાં પ્રોસ્ટેટ કેન્સરનું જોખમ ભાખી શકશે. આ મહત્ત્વપૂર્ણ સંશોધનથી ભવિષ્યમાં એવા રક્ત પરીક્ષણો (બ્લડ ટેસ્ટ) વિકસાવવાનો રસ્તો સાફ થઈ શકે છે, જે જોખમમાં રહેલા પુરુષોને વર્ષો અગાઉ ઓળખીને આ ગંભીર બીમારીને અટકાવવામાં મદદરૂપ બનશે.

અભ્યાસની મુખ્ય વિગતો અને સંશોધનના તારણો:
આ પ્રકારના અત્યાર સુધીના સૌથી મોટા અભ્યાસમાં સંશોધકોએ ૨,૫૫૫ સહભાગીઓના રક્ત નમૂનાઓની ચકાસણી કરી હતી, જેમાં ૯૮૨ એવા વ્યક્તિઓ હતા જેમણે પાછળથી પ્રોસ્ટેટ કેન્સર વિકસાવ્યું હતું અને ૧૫૭૩ એવા લોકો હતા જેને કેન્સર નહોતું થયું. આ ટીમે લોહીમાં ૬,૦૦૦ થી વધુ પ્રોટીનનું વિશ્લેષણ કર્યું હતું અને આશરે ૧૬ વર્ષ સુધી સહભાગીઓ પર નજર રાખી હતી. સંશોધનમાં જાણવા મળ્યું કે જે પુરુષોને પાછળથી કેન્સર થયું તેમના લોહીમાં અને કેન્સર-મુક્ત રહેલા લોકોના લોહીમાં સ્પષ્ટ તફાવત હતો.

શોધવામાં આવેલા ૧૨ પ્રોટીનમાંથી ૭ પ્રોટીન પ્રોસ્ટેટ કેન્સરના સૌથી આક્રમક અને ગંભીર સ્વરૂપો સાથે સીધા જોડાયેલા છે.

 * ANKRD1 પ્રોટીન: જે કેન્સર શરીરના અન્ય ભાગોમાં ઝડપથી ફેલાવાની સંભાવના ધરાવે છે તેની સાથે જોડાયેલું છે.

 * GZMK પ્રોટીન: જે રોગપ્રતિકારક શક્તિ (ઇમ્યુન સિસ્ટમ) કોષો દ્વારા ઉત્પન્ન થાય છે, જે અસામાન્ય કોષોને ઓળખીને તેનો નાશ કરવામાં મદદ કરે છે, જે દર્શાવે છે કે રોગપ્રતિકારક શક્તિ નિદાનના વર્ષો અગાઉ કેન્સરને દૂર રાખવામાં મદદ કરી શકે છે.
બ્રિટનમાં દર વર્ષે અંદાજે ૬૩,૦૦૦ નવા પ્રોસ્ટેટ કેન્સરના કેસ નોંધાય છે અને ૧૨,૦0૦ લોકોના મૃત્યુ થાય છે. હાલમાં કોઈ રાષ્ટ્રીય સ્ક્રિનિંગ પ્રોગ્રામ ન હોવાને કારણે ૫૦ વર્ષથી વધુ ઉંમરના પુરુષો PSA બ્લડ ટેસ્ટનો સહારો લે છે, પરંતુ વધેલા સ્તર હંમેશા કેન્સરની હાજરી દર્શાવતા નથી.

સંશોધકોએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે આ શોધોનો અર્થ એ નથી કે નમૂના લેતી વખતે કેન્સર પહેલેથી જ હાજર હતું, પરંતુ આ પ્રોટીન એ સમજવામાં મદદ કરે છે કે શા માટે કેટલાક પુરુષોમાં આ રોગ વિકસવાનું જોખમ વધારે હોય છે. કેન્સર રિસર્ચ યુકેના ડૉ. ઇયાન ફોલ્કેસે આ શોધને આવકારતા જણાવ્યું હતું કે આનાથી ધીમા અને આક્રમક ટ્યુમર વચ્ચેનો તફાવત સમજી શકાશે. જો કે, આ પ્રોટીનને બ્લડ ટેસ્ટમાં ઉપયોગમાં લેતા પહેલા હજુ વધુ સંશોધનની જરૂર છે, પરંતુ આ સફળતા ભવિષ્યમાં અસંખ્ય જીવ બચાવવા માટે સીમાચિહ્નરૂપ સાબિત થશે.