આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) ને લઈને આખી દુનિયામાં એ વાતનો ડર છે કે તે ભવિષ્યમાં માણસોની નોકરીઓ છીનવી લેશે. આ દરમિયાન સોશિયલ મીડિયા પર એક એવો વીડિયો વાયરલ થઈ રહ્યો છે જે આખી સ્થિતિને એક અલગ જ નજરિયાથી જુએ છે. એક ટેક પ્રોફેશનલે AI ને પોતાની નોકરીનો સૌથી મોટો સહારો ગણાવ્યો છે.

ઇન્સ્ટાગ્રામ પર શેર કરાયેલા એક વીડિયોમાં ટેકી સિમરન ભલ્લા મજાકિયા અંદાજમાં કહે છે કે, "લોકો કહે છે કે AI તમારી નોકરી ખાઈ જશે, પણ સાચું તો એ છે કે AI ના કારણે જ મારી નોકરી બચેલી છે. સારું છે કે અમારી ઓફિસમાં AI નો ઉપયોગ ફરજિયાત કરી દેવાયો છે, નહીંતર ChatGPT વગર મારું કામ જ ન થાત! હું સંપૂર્ણપણે AI સપોર્ટર છું."

આ વીડિયો વાયરલ થતાં જ કમેન્ટ સેક્શનમાં અન્ય પ્રોફેશનલ્સે પણ સ્વીકાર્યું કે તેઓ રોજના કામ માટે AI પર નિર્ભર છે. એક યુઝરે લખ્યું, "જો AI જતું રહેશે તો મારી નોકરી પણ જતી રહેશે."

આ નિર્ભરતા વચ્ચે એક મોટો સવાલ એ પણ ઉભો થાય છે કે શું AI માણસની શીખવાની ક્ષમતા નબળી પાડી રહ્યું છે?

• 'કોગ્નિટિવ ઓફલોડિંગ' નો ખતરો: વર્ષ 2025 માં 'Societies' જર્નલમાં પ્રકાશિત 666 લોકો પરના એક સંશોધન અનુસાર, AI નો વધુ પડતો ઉપયોગ 'કોગ્નિટિવ ઓફલોડિંગ' (એટલે કે વિચારવાનું કે યાદ રાખવાનું કામ AI પર છોડી દેવું) વધારે છે, જેનાથી માણસની ક્રિટિકલ થિંકિંગ (ગંભીર વિચારસરણી) નબળી પડી શકે છે.

• MIT મીડિયા લેબનો સ્ટડી: એક રિસર્ચમાં બે ગ્રુપ પાસે નિબંધ લખાવવામાં આવ્યા. જેમાં જાણવા મળ્યું કે જે લોકોએ AI ની મદદ લીધી, તેમનામાં મગજની સક્રિયતા, યાદશક્તિ અને મૌલિક વિચાર પ્રમાણમાં ઓછા જોવા મળ્યા હતા.

ટેક્નોલોજી નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે AI નો ઉપયોગ એક સહાયક એટલે કે 'કો-પાયલોટ' તરીકે કરવો જોઈએ. જો તમે કોઈ કામ માટે પહેલા જાતે વિચારો અને પછી AI ની મદદ લો તો તે તમારી ક્ષમતા વધારે છે. પરંતુ જો બધું જ કામ AI પર છોડી દેવામાં આવે, તો સમય જતાં માણસની નિર્ણય લેવાની અને સમસ્યાઓ ઉકેલવાની પોતાની શક્તિ નબળી પડી શકે છે.