વોશિંગ્ટન, તા.02: એક દાયકા પહેલા જે યુએસ પાસપોર્ટ અને ગ્રીન કાર્ડ મેળવવાનો માર્ગ સીધો અને સ્પષ્ટ દેખાતો હતો, તે આજે અતિશય જટિલ અને અનિશ્ચિત બની ગયો છે. ખાસ કરીને ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ માટે, જેઓ મોટી સંખ્યામાં અમેરિકામાં H-1B વિઝા પર કામ કરે છે, તેમના માટે કાયમી રહેઠાણ (ગ્રીન કાર્ડ) મેળવવું એ હવે એક ક્યારેય ન પૂરી થતી લડાઈ સમાન બની ગયું છે.
ગ્રીન કાર્ડનો 'ટ્રાફિક જામ'
યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ સ્ટેટના તાજેતરના વિઝા બુલેટિન મુજબ, રોજગાર-આધારિત ગ્રીન કાર્ડની સ્થિતિ અત્યંત ગંભીર છે. જૂન 2026 ના ડેટા દર્શાવે છે કે EB-2 અને EB-3 શ્રેણીમાં ભારતીય અરજદારો હજુ પણ વર્ષ 2013 ની અરજીઓની પ્રક્રિયામાં અટવાયેલા છે. એક અંદાજ મુજબ, રોજગાર-આધારિત ગ્રીન કાર્ડનો બેકલોગ 1.8 મિલિયન અરજદારો સુધી પહોંચી ગયો છે, જેમાં લગભગ 1.1 મિલિયન ભારતીયોનો સમાવેશ થાય છે. અમુક કિસ્સાઓમાં તો રાહ જોવાનો સમય 134 વર્ષ સુધીનો હોવાનો ચોંકાવનારો અંદાજ પણ નિષ્ણાતો વ્યક્ત કરી રહ્યા છે.
લોટરી બની પ્રવેશદ્વાર
અમેરિકામાં પ્રવેશવા માટેની પહેલી કસોટી H-1B વિઝા લોટરી છે. જોકે નાણાકીય વર્ષ 2026 માં પસંદગી પ્રક્રિયામાં સુધારો થયો છે, છતાં 3.43 લાખ અરજીઓ સામે માત્ર 85,000 વિઝા ઉપલબ્ધ હોવાથી હજારો લાયક ઉમેદવારો બહાર રહી જાય છે. જે ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ અમેરિકી યુનિવર્સિટીઓમાં ભણીને કારકિર્દી બનાવવા માંગે છે, તેમના માટે આ લોટરી એક અનિશ્ચિત અવરોધ બની ગઈ છે.
'ડોક્યુમેન્ટેડ ડ્રીમર્સ' નું દર્દ
આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં સૌથી મોટી કરુણા ભારતીય પરિવારોના બાળકોની છે, જેમને "ડોક્યુમેન્ટેડ ડ્રીમર્સ" કહેવામાં આવે છે. આ બાળકો તેમના માતા-પિતાના આશ્રિત તરીકે અમેરિકામાં રહે છે, પરંતુ 21 વર્ષની ઉંમર થતાની સાથે જ તેઓ પોતાની કાનૂની સ્થિતિ ગુમાવે છે. આશરે 2.5 લાખ જેટલા બાળકો એવા છે જેમના પરિવારને ગ્રીન કાર્ડ મળે તે પહેલાં તેઓ સિસ્ટમમાંથી બહાર થઈ જશે. ઘણા એવા યુવાનો છે જેઓ અમેરિકામાં જ મોટા થયા છે, પરંતુ તેમના માતા-પિતાના વિઝા પેન્ડિંગ હોવાથી તેમને સ્વદેશ પરત ફરવું પડે છે અથવા ગંભીર કાનૂની સંઘર્ષ કરવો પડે છે.
શું છે ઉકેલની અપેક્ષા?
ઇમિગ્રેશન વકીલો અને મોટી ટેક કંપનીઓ હવે સરકાર પર દબાણ કરી રહી છે કે સિસ્ટમમાં સુધારા કરવામાં આવે. ઘણી કંપનીઓ માટે પ્રતિભાશાળી લોકોને ટકાવી રાખવા મુશ્કેલ બની રહ્યા છે. નિષ્ણાતોના મતે, આ માત્ર વહીવટી વિલંબ નથી, પરંતુ હજારો વ્યક્તિઓના જીવન અને કારકિર્દી પર થતી ગંભીર અસર છે. જ્યારે યુએસ વહીવટીતંત્ર પ્રક્રિયાને વધુ જટિલ બનાવી રહ્યું છે, ત્યારે ભારતીય પ્રોફેશનલ્સ માટે 'અમેરિકન ડ્રીમ' સાકાર કરવું વધુને વધુ મુશ્કેલ બની રહ્યું છે.
આ સ્થિતિએ હવે માત્ર પ્રોફેશનલ કારકિર્દી જ નહીં, પણ પરિવારોની ઘર ખરીદવાની યોજના, બાળકોનું ભવિષ્ય અને વ્યક્તિગત નિર્ણયોને પણ સંપૂર્ણપણે બદલી નાખ્યા છે.