કોલકાતા:  બંગાળની ચૂંટણી એટલે પરંપરાગત રીતે ગલીઓમાં થતો ઘોંઘાટ અને હિંસાની આશંકા, પરંતુ આ વખતે ભાજપે રણમેદાનમાં ઉતરતા પહેલાં લેબોરેટરીમાં બેસીને ગણિત તૈયાર કર્યું હતું. યુપી અને ગુજરાતના ડેટા વિશ્લેષકોએ એક વર્ષ સુધી શાંતિથી કામ કરીને બેરોજગારી અને બંધ ફેક્ટરીઓ જેવા મુદ્દાઓને આંકડામાંથી સીધા લોકોના રસોડાની ચર્ચા બનાવી દીધા. ભાજપની આ 'ગુપ્ત સેના'એ એ સુનિશ્ચિત કર્યું કે જ્યારે નેતાઓ સ્ટેજ પર ગર્જના કરતા હોય, ત્યારે જમીન પર કાર્યકરો ઘરે-ઘરે જઈને વ્યક્તિગત સંબંધો બાંધતા હોય. આ લડાઈ માત્ર વોટની નહોતી, પણ દરેક વોટરના મનમાં રહેલા ડર અને આશાને પકડવાની હતી.

આ રણનીતિનો બીજો સૌથી મોટો વળાંક 'ઓળખ અને અર્થશાસ્ત્ર'નો સંગમ હતો. તૃણમૂલની લોકપ્રિય 'લક્ષ્મી ભંડાર' યોજના સામે સીધો વિરોધ કરવાને બદલે ભાજપે 'અન્નપૂર્ણા ભંડાર' દ્વારા દર મહિને ₹3,000 આપવાનું વચન આપીને મહિલા મતદારોમાં મોટું ગાબડું પાડ્યું. સાથે જ જંગલમહલ જેવા વિસ્તારોમાં કુર્મી સમુદાયની ભાષા અને મટુઆ સમુદાયની ભાવનાઓને જે રીતે રાજકીય વાચા આપવામાં આવી, તેણે વિરોધ પક્ષોને ચોંકાવી દીધા. આ માત્ર રાજનીતિ નહોતી, પરંતુ માઈક્રો-લેવલ પર તૈયાર કરાયેલું એક એવું જાળું હતું જેમાં મોટા-મોટા દિગ્ગજો પણ ફસાઈ ગયા.

ચૂંટણીના અંતિમ દિવસોમાં જ્યારે હરીફ પક્ષો મોટા સ્ટાર પ્રચારકોના ભરોસે હતા, ત્યારે ભાજપે સોશિયલ મીડિયા અને વૉટ્સએપ ગ્રુપ્સ દ્વારા 'ડિજિટલ ડોર-ટુ-ડોર' પ્રચાર તેજ કર્યો હતો. કોલકાતા અને દક્ષિણ 24 પરગણા જેવા ટીએમસીના મજબૂત ગઢ ગણાતા વિસ્તારોમાં પણ ભાજપના સાયલન્ટ નેટવર્કે સ્થાનિક બોલી અને શૈલીમાં લોકો સાથે સંવાદ સાધ્યો. આખરે આ પરિણામોએ સાબિત કર્યું કે આધુનિક ચૂંટણીઓ હવે માત્ર મેદાનોમાં નહીં, પણ સ્પ્રેડશીટ્સ અને સ્થાનિક વિશ્વાસના નેટવર્ક દ્વારા જીતવામાં આવે છે. બંગાળનો આ વિજય આગામી વર્ષો માટે એક આદર્શ કેસ સ્ટડી બની રહેશે.