નવી દિલ્હી : કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા દેશમાં ઈંધણની અછત ન સર્જાય અને ભાવ પર અંકુશ મેળવી શકાય તે હેતુથી ઈંધણની નિકાસ પરના ડ્યુટી દરોમાં મોટા ફેરફારો કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. ૧૬ મેથી અમલી બનનારા આ નવા નિયમો અનુસાર, પેટ્રોલની નિકાસ પર પ્રતિ લિટર ૩ રૂપિયા સ્પેશિયલ એડિશનલ એક્સાઈઝ ડ્યુટી લાદવામાં આવી છે. ઉલ્લેખનીય છે કે ૨૭ માર્ચ ૨૦૨૬ પછી આ પ્રથમ પ્રસંગ છે જ્યારે સરકારે પેટ્રોલની નિકાસ પર આ પ્રકારનું શુલ્ક લાદ્યું છે.

સ્થાનિક બજારમાં ઈંધણની અછત નિવારવા લેવાયો નિર્ણય:

આ નિર્ણયનો સીધો ફાયદો સામાન્ય નાગરિકોને મળશે. જ્યારે સરકાર નિકાસ પર ડ્યુટી લાદે છે, ત્યારે તેલ કંપનીઓ માટે વિદેશમાં ઈંધણ વેચવું મોંઘું બને છે. આથી કંપનીઓ નિકાસ કરવાને બદલે ભારતની અંદર જ એટલે કે સ્થાનિક બજારમાં પેટ્રોલ વેચવા માટે પ્રોત્સાહિત થશે. આ વ્યૂહરચનાને કારણે દેશમાં પેટ્રોલની અછત સર્જાવાની શક્યતા નહિવત બની જશે અને ગ્રાહકોને પૂરતો પુરવઠો મળી રહેશે.

ભાવ સ્થિર રાખવા અને અર્થતંત્રને મજબૂત કરવાના પ્રયાસ:

સરકારના આ પગલાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય માંગ અને પુરવઠા વચ્ચે સંતુલન જાળવીને ભાવમાં થતા અચાનક ઉછાળાને રોકવાનો છે. પૂરતો પુરવઠો હોવાથી સામાન્ય ગ્રાહકો માટે લાંબા ગાળે ભાવ સ્થિર રહી શકશે. આ ઉપરાંત, ડિઝલ અને એટીએફ (હવાઈ ઈંધણ) પરની નિકાસ ડ્યુટીમાં સરકારે ધરખમ ઘટાડો કર્યો છે. ડિઝલ પરની ડ્યુટી ૨૩ રૂપિયાથી ઘટાડીને ૧૬.૫ રૂપિયા અને એટીએફ પર ૩૩ રૂપિયાથી ઘટાડીને ૧૬ રૂપિયા પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે.

નિકાસ પ્રોત્સાહન અને મહેસૂલી આવક:

ડિઝલ અને એટીએફ પર ડ્યુટી ઘટાડવાથી ભારતીય રિફાઈનરીઓ આ ઉત્પાદનો વિદેશમાં વધુ પ્રમાણમાં વેચી શકશે, જેનાથી દેશમાં વિદેશી મુદ્રા (Foreign Exchange) ના પ્રવાહમાં વધારો થશે અને વેપાર ખાધ ઘટાડવામાં મદદ મળશે. બીજી તરફ, પેટ્રોલ પરની નવી ડ્યુટીથી સરકારની મહેસૂલી આવક વધશે, જેનો ઉપયોગ લોકકલ્યાણના કાર્યોમાં કરવામાં આવશે. આમ, સરકારની આ નવી નીતિ સ્થાનિક જરૂરિયાતો સંતોષવાની સાથે દેશના આર્થિક હિતોને પણ સુરક્ષિત રાખશે.