બેઇજિંગ : વિશ્વની બીજા નંબરની સૌથી મોટી આર્થિક મહાસત્તા ગણાતા ચીનના અર્થતંત્રમાંથી ચિંતાજનક સંકેતો મળી રહ્યા છે. વર્ષ ૨૦૨૬ના બીજા ક્વાર્ટરમાં ચીનનો આર્થિક વિકાસ દર (GDP Growth) જાન્યુઆરી-માર્ચ ક્વાર્ટરના ૫ ટકાથી ઘટીને વાર્ષિક ધોરણે ૪.૫ ટકા પર આવી જવાની આશંકા સેવાઈ રહી છે. આ આર્થિક સુસ્તીના કારણે હવે એવી અપેક્ષાઓ પ્રબળ બની છે કે બેઇજિંગ (ચીન સરકાર) આગામી મહિનાઓમાં અર્થતંત્રને વેગ આપવા માટે કોઈ મોટા આર્થિક રાહત પેકેજ અથવા નાણાકીય સહાયની જાહેરાત કરી શકે છે.
૫૪ અર્થશાસ્ત્રીઓના સર્વેમાં મોટો ખુલાસો
રોઇટર્સ દ્વારા ૫૪ નામાંકિત અર્થશાસ્ત્રીઓ વચ્ચે કરવામાં આવેલા સર્વેક્ષણ મુજબ, ચીનની આ મંદી પાછળ સ્થાનિક બજારમાં નબળી પડતી માંગ, ખાનગી રોકાણમાં ઘટાડો અને છેલ્લા લાંબા સમયથી ચાલી રહેલી પ્રોપર્ટી સેક્ટરની (રિયલ એસ્ટેટ) કટોકટી જવાબદાર છે. જોકે, આ મુશ્કેલ સમયમાં પણ આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) થી સંબંધિત પ્રોડક્ટ્સની વૈશ્વિક બજારમાં પ્રચંડ માંગ હોવાના કારણે ચીનની નિકાસ મજબૂત રહી છે, જેના લીધે અર્થતંત્ર સંપૂર્ણપણે તૂટી પડતા બચ્યું છે. આ નવા અંદાજો ચીન સરકારના સત્તાવાર ૪.૫-૫ ટકાના વાર્ષિક લક્ષ્યાંકના સૌથી નીચલા સ્તરે છે.
અસમાન રિકવરી: આખા વર્ષનો ગ્રોથ પણ ઘટશે
ગોલ્ડમેન સેક્સના વિશ્લેષકોના જણાવ્યા અનુસાર, ચીનની આર્થિક રિકવરી ખૂબ જ અસમાન રહી છે. નિકાસ ભલે સારી દેખાતી હોય, પરંતુ દેશની અંદર લોકોની ખરીદશક્તિ નબળી હોવાને કારણે રોજગારની તકો અને કંપનીઓના નફામાં કોઈ મોટો સુધારો જોવા મળી રહ્યો નથી. રોઇટર્સના સર્વે મુજબ, વર્ષ ૨૦૨૫ના ૫ ટકાના ગ્રોથ સામે આખા વર્ષ ૨૦૨૬માં ચીનનો વાર્ષિક વિકાસ દર ૪.૬ ટકા અને ૨૦表૭માં વધુ ઘટીને ૪.૪ ટકા પર આવી જશે. આગામી ૧૫ જુલાઈના રોજ ચીનના સત્તાવાર જીડીપી અને છૂટક વેચાણના આંકડા જાહેર થવાના છે, જેના પર વૈશ્વિક રોકાણકારોની નજર છે.
જિનપિંગ સરકાર 'માસ્ટર❺ પ્લાન' લાવશે?
આ આર્થિક કટોકટીમાંથી બહાર આવવા માટે બેઇજિંગે ૨૦૨૬ માટે નાણાકીય ખાધનો લક્ષ્યાંક જીડીપીના લગભગ ૪ ટકા રાખ્યો છે અને બજારમાં મોટા પાયે બોન્ડ જારી કરીને ભંડોળ એકત્ર કરવાની યોજના બનાવી છે. નિષ્ણાતો માને છે કે આ મહિનાના અંતમાં યોજાનારી પોલિટબ્યુરોની બેઠકમાં સરકાર આક્રમક આર્થિક સુધારા અને ખર્ચ વધારવાની જાહેરાત કરી શકે છે. બીજી તરફ, સેન્ટ્રલ બેંક (PBOC) વ્યાજ દરોમાં મોટો ફેરફાર કરવાના બદલે લક્ષિત પ્રવાહિતા (Liquidity) પર વધુ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે.
શું તમને લાગે છે કે આર્ટિફિશિયલ ઈન્ટેલિજન્સ (AI) ના આ યુગમાં ચીનની આર્થિક સુસ્તીની અસર ભારતીય બજાર અને ગ્લોબલ સપ્લાય ચેઈન પર પણ જોવા મળશે?