તા. ૧૨ નવેમ્બર ર૦ર૬ વિક્રમ સંવત ર૦૮૩ કારતક સુદ – ૩ ગુરૂવાર
યુરોપ આત્મનિર્ભર બનશે! અમેરિકાને અલગ કર્યુઃ ‘યુરોપિયન નાટો' બનાવવા તૈયારીઓ
બ્રિટન અને ફ્રાન્સના નેતૃત્વ હેઠળ એક નવું માળખું, યુરોપિયન નાટો વિકસાવવામાં આવી રહ્યું છેઃ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ દ્વારા શિપિંગ રૂટને પુનઃસ્થાપિત કરવાનો પ્રયાસ કરશેઃ ઈરાન યુદ્ધ વચ્ચે, યુરોપે પોતાનો માર્ગ નક્કી કરવાનો નિર્ણય લીધો હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ કટોકટી વચ્ચે, યુરોપ હવે પોતાની સુરક્ષા વ્યૂહરચના વિકસાવી રહ્યું છે જે પોતાને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સથી અલગ કરશે
નવી દિલ્હી,તા.૧૫: મધ્ય પૂર્વ સંઘર્ષ અને વધતા વૈશ્વિક તણાવ વચ્ચે, યુરોપ એક મોટું વ્યૂહાત્મક પગલું ભરવાની તૈયારી કરી રહ્યું છે. યુરોપિયન દેશો એક નવું સુરક્ષા માળખું વિકસાવી રહ્યા છે, જેને અનૌપચારિક રીતે યુરોપિયન નાટો કહેવામાં આવે છે. ખાસીયત એ છે કે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સને આ યોજનામાંથી ઇરાદાપૂર્વક બાકાત રાખવામાં આવી રહ્યું છે.
આ સમગ્ર વ્યૂહરચના મુખ્યત્વે વિશ્વના સૌથી મહત્વપૂર્ણ તેલ માર્ગોમાંથી એક, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને સુરક્ષિત કરવા પર કેન્દ્રિત છે. વૈશ્વિક તેલ પુરવઠાનો મોટો હિસ્સો આ માર્ગમાંથી પસાર થાય છે, તે સૌ જણાવે છે પરંતુ તાજેતરના યુદ્ધો, મિસાઇલ હુમલાઓ અને દરિયાઈ જોખમોએ ત્યાં શિપિગને ગંભીર અસર કરી છે.
યુરોપ માને છે કે યુદ્ધ સમાપ્ત થયા પછી આ માર્ગને સુરક્ષિત કરવો મહત્વપૂર્ણ રહેશે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, બ્રિટન અને ફ્રાન્સ આ પહેલનું નેતૃત્વ કરી રહ્યા છે. બ્રિટિશ વડા પ્રધાન કીર સ્ટારમર અને ફ્રાન્સના રાષ્ટ્રપતિ ઇમેન્યુઅલ મેક્રોન આ અઠવાડિયે આ નવી સુરક્ષા યોજનાની ચર્ચા કરવા માટે ૪૦ થી વધુ દેશોની એક મોટી બેઠક બોલાવી રહ્યા છે.
આ દરખાસ્ત દરિયાઈ સુરક્ષા, ખાણ ક્લિયરન્સ અને દેખરેખ માટે જવાબદાર બહુરાષ્ટ્રીય સંરક્ષણ જોડાણ બનાવશે. નોંધપાત્ર રીતે, આ સમગ્ર સિસ્ટમ યુરોપિયન કમાન્ડ હેઠળ કાર્ય કરશે, યુએસ નેતૃત્વ હેઠળ નહીં. આ ફેરફાર આ યોજનાને અનન્ય બનાવે છે.
ખરેખર, આ પગલું ફક્ત સુરક્ષા પૂરતું મર્યાદિત નથી; તે એક મહત્વપૂર્ણ રાજકીય સંદેશ પણ વહન કરે છે. તાજેતરના દિવસોમાં, રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને યુરોપિયન દેશો વચ્ચે ઈરાન યુદ્ધ અંગે મતભેદો વધ્યા છે. ઘણા યુરોપિયન દેશોએ લશ્કરી કાર્યવાહી અથવા નાકાબંધી જેવી યુએસ વ્યૂહરચનાઓને ટેકો આપવાનો ઇનકાર કર્યો છે.
આ જ કારણ છે કે યુરોપ હવે આત્મનિર્ભર સુરક્ષા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. જર્મની જેવા દેશો, જે અગાઉ અલગ લશ્કરી માર્ગનો વિરોધ કરતા હતા, હવે આ પહેલને ટેકો આપી રહ્યા છે. જો જર્મની જોડાય છે, તો તેની ખાણ-સફાઈ ક્ષમતાઓ આ મિશનને વધુ મજબૂત બનાવી શકે છે.
આ યોજનાના ત્રણ મુખ્ય ઉદ્દેશ્યો હોવાનું કહેવાય છે. પ્રથમ, યુદ્ધ દરમિયાન ફસાયેલા જહાજોને સુરક્ષિત રીતે બહાર કાઢવા. બીજું, સમુદ્રમાં નાખેલી લેન્ડમાઇન્સને દૂર કરવા. ત્રીજું, ભવિષ્યમાં જહાજો માટે સલામત માર્ગ સુનિﾍતિ કરવા માટે દેખરેખ અને એસ્કોર્ટ સિસ્ટમ્સ વિકસાવવા.
આ પહેલ પહેલા પણ કેટલાક અંશે જોવા મળી છે. ઉદાહરણ તરીકે, યુરોપે ઓપરેશન એસ્પાઇડ્સ હેઠળ લાલ સમુદ્રમાં તેના જહાજોને સુરક્ષા પૂરી પાડી હતી, જે યુએસ મિશનથી સ્વતંત્ર હતું. હવે, આ જ મોડેલને મોટા પાયે અમલમાં મૂકવાના પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે.
જોકે, આ યોજનામાં અનેક પડકારો છે. સૌથી મોટો પડકાર એ છે કે શું ઈરાન આવા મિશનને મંજૂરી આપશે. વધુમાં, યુરોપે એ પણ સુનિﾍતિ કરવું પડશે કે આ મિશન દરમિયાન કોઈ નવો સંઘર્ષ ન થાય કારણ કે યુએસ પહેલાથી જ તેની નૌકાદળ દ્વારા આ ક્ષેત્રમાં દબાણ લાવી રહ્યું છે, જેણે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની આસપાસ નાકાબંધી લાદી છે
(11:37 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
