ઔરંગાબાદ, તા.02: બિહારના ઔરંગાબાદ જિલ્લાના ગોહ બ્લોક સ્થિત પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્ર (PHC) ની એક એવી તસવીર સામે આવી છે જે સરકારી આરોગ્ય વ્યવસ્થાની પોકળતા છતી કરે છે. રવિવારે મોડી રાત્રે હોસ્પિટલમાં વીજળી ગુલ થતાં તબીબી સ્ટાફને માત્ર મોબાઇલ ફોનની લાઈટોના સહારે બે મહિલાઓની પ્રસૂતિ કરાવવાની ફરજ પડી હતી. આ ઘટનાએ હોસ્પિટલમાં મૂળભૂત સુવિધાઓના અભાવ પર ગંભીર સવાલો ઉભા કર્યા છે.
શું બની હતી ઘટના?
નિઝામપુરની મુન્ની દેવી અને દુલાહ બિઘાની કિરણ દેવીને પ્રસૂતિ પીડા ઉપડતા હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવી હતી. જે સમયે પ્રસૂતિની પ્રક્રિયા ચરમસીમા પર હતી, ત્યારે જ અચાનક વીજ પુરવઠો ખોરવાઈ ગયો. સૌથી આઘાતજનક બાબત એ છે કે હોસ્પિટલમાં કટોકટીના સમય માટે રાખવામાં આવેલી ઇમરજન્સી લાઈટો પણ કાર્યરત નહોતી. અંધારા રૂમમાં લાચાર સ્ટાફે ચારથી પાંચ મોબાઇલ ફોન ચાલુ કરી તેના પ્રકાશમાં આખું ઓપરેશન પાર પાડવું પડ્યું હતું.
પરિવારોનો આક્રોશ
દર્દીઓના પરિવારોએ ભારે અસંતોષ વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું હતું કે બાળજન્મ જેવી સંવેદનશીલ અને જોખમી પ્રક્રિયા દરમિયાન હોસ્પિટલના સત્તાધીશોની બેદરકારીને કારણે માતા અને બાળક બંનેનું જીવન જોખમમાં મુકાયું હતું. પરિવારો અનુસાર, પ્રસૂતિ રૂમમાં દોઢથી બે કલાક સુધી અંધારું છવાયેલું રહ્યું હતું, છતાં હોસ્પિટલ તંત્રના પેટનું પાણી પણ હલ્યું નહોતું.
તંત્રની લાચારી અને બહાનાબાજી
જ્યારે આ અંગે જવાબદાર અધિકારીઓનો સંપર્ક કરવામાં આવ્યો ત્યારે હોસ્પિટલ મેનેજર રવિ પ્રકાશે બચાવ કરતા કહ્યું કે કદાચ MCB પડી જવાને કારણે વીજ પુરવઠો ખોરવાયો હશે, અને ટેકનિશિયનોની અછત હોવાથી તેનું તાત્કાલિક સમારકામ શક્ય બન્યું નહોતું. જોકે, આ પ્રકારના બહાના બિહારની કથળતી આરોગ્ય સેવાઓ માટે કોઈ નવું નથી.
આરોગ્ય સંભાળ પર ઉઠતા પ્રશ્નો
આ ઘટના માત્ર એક પ્રાથમિક આરોગ્ય કેન્દ્રની નથી, પરંતુ સમગ્ર આરોગ્ય વ્યવસ્થાની કમનસીબી છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે પ્રસૂતિ રૂમ જેવા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં ૨૪ કલાક અવિરત વીજ પુરવઠો અને બેકઅપ સિસ્ટમ હોવી ફરજિયાત છે. શું એક ગરીબ માતાએ પોતાના બાળકના જન્મ માટે પણ આટલું જોખમ લેવું પડશે? ગોહ PHC ની આ ઘટનાએ વહીવટીતંત્રની નિષ્ક્રિયતા પર લાલ બત્તી ધરી દીધી છે.
સદભાગ્યે, માતા અને બાળક બંને સ્વસ્થ છે, પરંતુ આ ઘટનાએ ફરી એકવાર સાબિત કરી દીધું છે કે સરકારી હોસ્પિટલોમાં સુવિધાઓના નામે માત્ર પોકળ દાવાઓ જ કરવામાં આવે છે.