મુંબઈ,તા.૧૫: ગયા સત્રમાં યુએસ શેરબજારમાં તીવ્ર ઘટાડો જોવા મળ્‍યો હતો. જાપાનના શેરબજારમાં પણ આજે લગભગ ૫% ઘટાડો થયો હતો, જ્‍યારે દક્ષિણ કોરિયાના કોસ્‍પીમાં ૮% ઘટાડો થયો હતો. જોકે, ભારતીય બજારમાં આજે જોરદાર તેજી જોવા મળી રહી છે. ટ્રેડિગ દરમિયાન BSE સેન્‍સેક્‍સ લગભગ ૧,૫૦૦ પોઈન્‍ટ ઉછળ્‍યો હતો, જ્‍યારે નિફટી ૪૦૦ થી વધુ પોઈન્‍ટ ઉછળીને ફરીથી ૨૩,૦૦૦ ને પાર કરી ગયો હતો. વૈશ્વિક બજારમાં ઉથલપાથલ વચ્‍ચે ભારતીય બજારમાં આ ચમત્‍કાર કેવી રીતે થયો?અમેરિકાથી જાપાન સુધીના શેરબજારોમાં ઉથલપાથલ છતાં, ભારતીય શેરબજારમાં તેજી જોવા મળી રહી છે. ૧૫ ઓક્‍ટોબર, ગુરુવારના રોજ દલાલ સ્‍ટ્રીટમાં જોરદાર તેજી જોવા મળી. સેન્‍સેક્‍સ અને નિફટી ૫૦ બંનેમાં લગભગ ૨ ટકાનો વધારો નોંધાયો. જોકે, મિડ-કેપ અને સ્‍મોલ-કેપ શેર દબાણ હેઠળ રહ્યા. આ તેજી પાછળના મુખ્‍ય કારણોમાં બ્‍લુ ચિપ શેરોમાં ખરીદી, AI શેરોમાં વૈશ્વિક વેચાણ અને કંપનીઓના બીજા ક્‍વાર્ટરના પરિણામોમાંથી સકારાત્‍મક સંકેતો હતા.

તેનાથી વિપરીત, ભારતીય બજારમાં મજબૂત તેજી જોવા મળી. બુધવારના ઘટાડા પછી, ગુરુવારે નિફટી અને સેન્‍સેક્‍સમાં જોરદાર તેજી જોવા મળી. આઇટી, બેંકિગ અને ગ્રાહક શેરોમાં વધારાથી દલાલ સ્‍ટ્રીટ પર સેન્‍ટિમેન્‍ટમાં સુધારો થયો. ટ્રેડિગ દરમિયાન, સેન્‍સેક્‍સ ૧,૫૦૦ પોઈન્‍ટથી વધુ વધીને ૭૪,૩૩૦.૨૯ પર પહોંચ્‍યો, જ્‍યારે નિફટી ૪૦૦ પોઈન્‍ટથી વધુ વધીને ૨૩,૦૦૦ ને પાર કરી ગયો. તેજી પાછળના કારણો નીચે મુજબ હતા.

૧) આઇટી શેરોમાં સતત વધારો મજબૂત કમાણી અને એઆઈ-સંબંધિત શેરોમાં વેચવાલી વચ્‍ચે, ટીસીએસ, ઇન્‍ફોસિસ, એચસીએલ ટેક અને ટેક મહિન્‍દ્રા જેવા શેરોમાં સતત ત્રીજા સત્રમાં વધારો જોવા મળ્‍યો. એઆઈ શેરોમાં ઘટાડો ભારતીય બજારના લ્લષ્ટિકોણથી સકારાત્‍મક છે. એફઆઈઆઈ, જે એઆઈ શેરોમાં રોકાણ કરવા માટે ભારતીય શેર વેચી રહ્યા હતા, તેઓ હવે આ વલણને ઉલટાવી શકે છે. એવા સંકેતો છે કે નાણા મંત્રાલય એલટીસીજી ટેક્‍સ પર પુનર્વિચાર કરી શકે છે. આ બજારની મજબૂતાઈ જાળવી શકે છે.

૨) ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ઘટાડો

ગુરુવારે તેલના ભાવમાં ઼૧ થી વધુનો ઘટાડો થયો. અમેરિકા શિપિગ પરના નિયંત્રણો હળવા કરીને પેટ્રોલિયમ પરિવહનનો ખર્ચ ઘટાડવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યું છે. દરમિયાન, હોર્મુઝ સ્‍ટ્રેટમાં જહાજો પરના હુમલાઓથી પુરવઠામાં વિક્ષેપનો ભય છે. બ્રેન્‍ટ ક્રૂડ ફયુચર્સ $૧.૭૬ (૧.૭૫%) ઘટીને $૧૦૪ પ્રતિ બેરલ થયા.

૩) રૂપિયો મજબૂત થયો ભારતીય રૂપિયો યુએસ ડોલર સામે ૦.૨% વધીને ૯૪.૯૨ પર ખુલ્‍યો, જે પાછલા સત્રમાં ૯૫.૧૫ પર બંધ થયો હતો. ડોલર પાછલા સત્રમાં ૧૮ મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્‍યો હતો, પરંતુ આજે તેમાં ઘટાડો થયો છે. નિષ્‍ણાતો કહે છે કે ડોલર નબળાઈ બતાવી રહ્યો છે. MACD સૂચક પણ નકારાત્‍મક ક્રોસઓવર બતાવી રહ્યો છે, જોકે જોડી ઓવરસોલ્‍ડ ઝોનમાં રહે છે. તાત્‍કાલિક સપોર્ટ ૯૫.૦૫-૯૪.૮૦ પર સ્‍થિત છે, જ્‍યારે પ્રતિકાર ૯૫.૪૫૦૦-૯૫.૮૦ ની આસપાસ જોવા મળે છે.

૪) સેન્‍સેક્‍સ સાપ્તાહિક સમાપ્તિ ૧૫ ઓક્‍ટોબર, એટલે કે આજે, સેન્‍સેક્‍સ સાપ્તાહિક સમાપ્તિ છે. ટ્રેડર્સ તેમના ફયુચર્સ અને ઓપ્‍શન્‍સ પોઝિશન્‍સ બંધ કરે છે અથવા રોલ ઓવર કરે છે, તેથી એક્‍સપાયરી ડે પર બજારમાં ભારે અસ્‍થિરતા જોવા મળી શકે છે. શોર્ટ કવરિગ ઇન્‍ડેક્‍સને ઊંચો ધકેલી શકે છે, જ્‍યારે ફ્રેશ સેલિગ અને લાંબા સમય સુધી આરામ કરવાથી ઇન્‍ડેક્‍સ નીચે આવી શકે છે.

બ્‍લુ-ચિપ શેરોમાં ભારે ખરીદી બજારમાં તેજીનું સૌથી મોટું કારણ બ્‍લુ-ચિપ શેરોમાં ખરીદી હતી, જેનો અર્થ થાય છે મોટી અને મજબૂત કંપનીઓ. રોકાણકારો વર્તમાન મૂલ્‍યાંકનને પ્રમાણમાં આકર્ષક માનીને લાર્જ-કેપ શેરો પર દાવ લગાવી રહ્યા છે. ભૂ-રાજકીય અનિﾍતિતાઓ વચ્‍ચે, રોકાણકારોનો રસ મિડ-કેપ અને સ્‍મોલ-કેપ શેરો કરતાં લાર્જ-કેપ શેરો તરફ વળ્‍યો છે.

ગુરુવારે સવારે ૧૦:૫૦ વાગ્‍યાની આસપાસ સેન્‍સેક્‍સની તેજીમાં ભારતી એરટેલ, ICICI બેંક, HDFC બેંક, રિલાયન્‍સ ઇન્‍ડસ્‍ટ્રીઝ, ઇન્‍ફોસિસટેક, HCL અને TCS મુખ્‍ય ફાળો આપનારાઓમાં હતા.

AI શેરોમાં વેચાણ ભારતીય બજારને ફાયદો કરાવી શકે છે. વૈશ્વિક બજારમાં કૃત્રિમ બુદ્ધિ (AI) સંબંધિત શેરોમાં વેચાણ દબાણ વધવાથી રોકાણકારોની ભાવના બદલાઈ શકે છે. ગુરુવારે દક્ષિણ કોરિયાનો કોસ્‍પી ઇન્‍ડેક્‍સ લગભગ ૮ ટકા ઘટ્‍યો હતો, જ્‍યારે તાઇવાનનો શેરબજાર લગભગ ૪ ટકા ઘટ્‍યો હતો. યુએસ નાસ્‍ડેક પણ ૨ ટકા ઘટ્‍યો હતો.

એઆઈ સંબંધિત શેરોના ઊંચા મૂલ્‍યાંકન અંગે વધતી ચિતાઓને કારણે એશિયન બજારો દબાણ હેઠળ છે. આનાથી ભારતીય બજારમાં વૈકલ્‍પિક રોકાણ તકો શોધતા વિદેશી રોકાણકારોના વળતરની અપેક્ષાઓ વધી શકે છે.

છેલ્‍લા એક વર્ષમાં, ભારતીય બજારે કેટલાક મુખ્‍ય એશિયન બજારો કરતાં ઓછું પ્રદર્શન કર્યું છે. આનું એક કારણ એ માનવામાં આવે છે કે ભારતનો એઆઈ અને સેમિકન્‍ડક્‍ટર સંબંધિત શેરોનો મર્યાદિત હિસ્‍સો છે.

હવે, જો એઆઈ શેરોમાં તેજી નબળી પડે છે અને રોકાણકારો અન્‍ય બજારો તરફ વળે છે, તો ભારતને ફાયદો થઈ શકે છે. જો કે, આ શક્‍યતા ફક્‍ત વિદેશી રોકાણકારો દ્વારા વાસ્‍તવિક ખરીદી દ્વારા જ પુષ્ટિ મળશે.

બુધવારે યુએસ શેરબજારમાં ઘટાડો થયો હતો. તેનું મુખ્‍ય કારણ ફુગાવાના ઊંચા ડેટા અને ટેકનોલોજી અને સેમિકન્‍ડક્‍ટર શેરોમાં ભારે વેચવાલી હતી. નાસ્‍ડેક કમ્‍પોઝિટ ૧.૮૮% ઘટ્‍યો હતો, S&P ૫૦૦ ૧.૧૧% ઘટ્‍યો હતો અને ડાઉ જોન્‍સ ઇન્‍ડસ્‍ટ્રિયલ એવરેજ ૦.૦૯% ઘટ્‍યો હતો. આ અસર એશિયન બજારોમાં પણ અનુભવાઈ હતી. દક્ષિણ કોરિયાના કોસ્‍પીમાં લગભગ ૮% ઘટાડો થયો હતો. જાપાનનો નિક્કી ૨૨૫ લગભગ ૪.૪% ઘટ્‍યો હતો, જ્‍યારે હેંગ સેંગ ઇન્‍ડેક્‍સ ૧% ઘટ્‍યો હતો. ચીનનો CSI ૩૦૦ ઇન્‍ડેક્‍સ ૧.૪૧% ઘટ્‍યો. ઓસ્‍ટ્રેલિયાનો S&P/ASX ૨૦૦ ઇન્‍ડેક્‍સ ૦.૮૫% ઘટ્‍યો.

ગુરુવારે સ્‍થાનિક બજારોમાં જોરદાર તેજી જોવા મળી રહી છે. મજબૂત ખરીદીને કારણે બેન્‍ચમાર્ક સૂચકાંકો ૧.૯% ઉછળ્‍યા છે. સેન્‍સેક્‍સ ૧૪૫૪ પોઈન્‍ટથી વધુ ઉછળીને ૭૪,૨૧૩  ને પાર કરી ગયો છે. નિફટી પણ ૨૩,૦૩૭  ની ઉપર ટ્રેડ કરી રહ્યો છે.

IT, ઓટો અને ફાઇનાન્‍શિયલ શેરોમાં ખરીદીથી બજારને પ્રોત્‍સાહન મળ્‍યું છે. નિફટી IT ઇન્‍ડેક્‍સ ૨.૧% વધ્‍યો છે, જ્‍યારે નિફટી ઓટો અને ફાઇનાન્‍શિયલ સૂચકાંકો ૧.૭% વધ્‍યા છે. ૫૦ નિફટી શેરોમાંથી ૪૪ શેરો ઉછાળા સાથે ટ્રેડ કરી રહ્યા છે. ભારતી એરટેલ, ટેક મહિન્‍દ્રા, રિલાયન્‍સ ઇન્‍ડસ્‍ટ્રીઝ અને HCL ટેક ટોચના વધ્‍યા છે, જેમાં ૩-૫% નો વધારો થયો છે. પરિણામો પછી નેસ્‍લે ઇન્‍ડિયામાં ૪% થી વધુનો ઘટાડો થયો છે.

સાઉદી અરેબિયા પર નવા હુથી હુમલાઓ પﾍમિ એશિયામાં તણાવને વધુ વધારવાની શક્‍યતા છે. દરમિયાન, હોર્મુઝ સ્‍ટ્રેટ નજીક કાર્ગો જહાજ ડૂબી જવાના અહેવાલોએ દરિયાઈ માર્ગોની સલામતી અંગે ચિતાઓ ઉભી કરી છે. કટોકટીએ પહેલાથી જ તેલની હિલચાલને અવરોધિત કરી છે. લાંબા સમય સુધી પુરવઠામાં વિક્ષેપનું જોખમ ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો કરી રહ્યું છે, અને ફુગાવાની ચિતા યથાવત છે.

જોકે, આજે શરૂઆતના વેપારમાં આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. બ્રેન્‍ટ ક્રૂડ ફયુચર્સ પ્રતિ બેરલ $૧૦૪ ની આસપાસ ટ્રેડ કરી રહ્યા હતા.(૪૦