કિવ : રશિયા અને યુક્રેન વચ્ચેનું યુદ્ધ ફરી એકવાર અત્યંત ભયાનક વળાંક પર પહોંચ્યું છે. શનિવારે વહેલી સવારે યુક્રેનની રાજધાની કિવ પર રશિયાએ એક સાથે અનેક બેલિસ્ટિક મિસાઇલો છોડીને વિનાશ વેર્યો હતો. હવાઈ સાયરન વાગે તે પહેલાં જ શહેરના વિવિધ વિસ્તારોમાં શક્તિશાળી વિસ્ફોટોના અવાજો સંભળાયા હતા, જેના કારણે સમગ્ર શહેરમાં અફરાતફરી મચી ગઈ હતી. આ ભીષણ હુમલામાં ઓછામાં ઓછા ૬ નાગરિકો ગંભીર રીતે ઘાયલ થયા હોવાના અહેવાલ છે.

રશિયાના આ હુમલાને કારણે કિવના મહત્વપૂર્ણ ટ્રાન્સફોર્મર સબસ્ટેશનમાં ભીષણ આગ લાગી હતી, જેના કારણે વીજ પુરવઠો ખોરવાઈ ગયો છે. આ ઉપરાંત, અનેક ઓફિસ બિલ્ડિંગો અને રહેણાંક ઇમારતોની બારીઓ તૂટી ગઈ હતી અને બિન-રહેણાંક ઈમારતોને ભારે નુકસાન પહોંચ્યું છે. છેલ્લા કેટલાક અઠવાડિયામાં રશિયા દ્વારા કિવ પરના હુમલાઓમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે, જેમાં અત્યાર સુધીમાં ૬૦થી વધુ લોકોએ પોતાના જીવ ગુમાવ્યા છે.

યુક્રેનનો વળતો જવાબ: રશિયાના ઈંધણના સ્ત્રોતો પર સીધો પ્રહાર

રશિયાના આક્રમક વલણ સામે હવે યુક્રેને પણ પોતાની રણનીતિ બદલી નાખી છે. યુક્રેનના રાષ્ટ્રપતિ વોલોડીમીર ઝેલેન્સકીએ રશિયાની યુદ્ધ ક્ષમતાને મૂળમાંથી નબળી પાડવા માટે સશસ્ત્ર દળોમાં એક વિશેષ "લોંગ-રેન્જ ઇમ્પેક્ટ" (Long-Range Impact) કમાન્ડ બનાવવાની સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે.

યુક્રેન હવે રશિયાની અર્થવ્યવસ્થાની કરોડરજ્જુ ગણાતા ઇંધણ અને ઉર્જા માળખા પર નિશાન સાધી રહ્યું છે:

·         ઓઇલ રિફાઇનરીઓ પર હુમલો: યુક્રેને ક્રાસ્નોદરની ઇલ્સ્કી અને લેનિનગ્રાડની ઉસ્ટ-લુગા ઓઇલ રિફાઇનરીઓ પર સફળ ડ્રોન હુમલા કર્યા છે.

·         ઇંધણની અછત: રશિયન રિફાઇનરીઓને કામચલાઉ ધોરણે બંધ કરવી પડી રહી છે, જેના કારણે રશિયાએ સ્થાનિક પુરવઠો જાળવવા ડીઝલની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવો પડ્યો છે. રશિયામાં પેટ્રોલ ઉત્પાદન ક્ષમતામાં ૩૫ ટકા સુધીનો ઘટાડો નોંધાયો છે.

·         દરિયાઈ બ્લોકેડ: યુક્રેનિયન ડ્રોન ફોર્સે એઝોવ સમુદ્રમાં ૧૦ ટેન્કરો સહિત છેલ્લા પાંચ દિવસમાં આશરે ૫૦ ઇંધણ જહાજોને નિશાન બનાવીને નુકસાન પહોંચાડ્યું છે. જેના કારણે રશિયાની ઘઉંની નિકાસ પર પણ મોટી અસર પડી છે.

શું શાંતિ વાટાઘાટો શક્ય છે?

એક તરફ ઝેલેન્સકીએ સંકેત આપ્યો છે કે શાંતિ પ્રસ્તાવોને રશિયાના ટોચના વર્તુળોમાંથી સમર્થન મળી રહ્યું છે, તો બીજી તરફ વ્લાદિમીર પુતિન શાંતિ વાટાઘાટોના તમામ કોલને સદંતર નકારી રહ્યા છે. નિષ્ણાતોના મતે, યુક્રેને યુદ્ધની દિશા બદલી નાખી છે તેવું કહેવું અત્યારે વહેલું છે, કારણ કે હજુ પણ કિવ અને અન્ય યુક્રેનિયન શહેરો પર રશિયન બેલિસ્ટિક મિસાઇલોનું જોખમ સતત તોળાઈ રહ્યું છે.

આ યુદ્ધ હવે માત્ર સરહદો પૂરતું સીમિત નથી રહ્યું, પરંતુ તે બંને દેશોની આર્થિક અને ઉર્જા ક્ષમતાને નષ્ટ કરવાના 'એનર્જી વોર' (Energy War) માં ફેરવાઈ ગયું છે, જેની અસર આવનારા સમયમાં વૈશ્વિક બજારો પર પણ જોવા મળી શકે છે.