સરકાર ત્રણ બિલ કઈ રીતે પસાર કરાવશે?
લોકસભામૉ ૬૭ મતોની તો રાજ્યસભામાં ૨૧ મતોની જરૂર : બિલ પસાર કરાવવા બે-તૃત્યાંશ બહુમતીની જરૂરઃ લોકસભામાં આ આંકડો ૩૬૦નો છેઃ NDA પાસે ૨૯૩ સભ્યો છેઃ ૬૭ મતોની જરૂર રાજ્યસભામાં બહુમતીનો આંકડો ૧૬૩: NDA ની તાકાત ૧૪૨ છે
નવી દિલ્હી,તા.૧૬: આજે સંસદમાં ત્રણ બિલ રજૂ થવાના છે. સરકાર ૨૦૨૯ ની લોકસભા ચૂંટણી પહેલા મહિલાઓ માટે ૩૩્રુ અનામત અને સીમાંકન પ્રક્રિયા લાગુ કરવાનો લક્ષ્ય રાખે છે. લોકસભા અને રાજ્ય વિધાનસભાઓમાં મહિલાઓ માટે ૩૩% અનામત લાગુ કરવા માટે આજથી સંસદનું ખાસ સત્ર શરૂ છે. આ સત્રમાં લોકસભામાં સભ્યોની સંખ્યા હાલના ૫૪૩ થી વધારીને ૮૫૦ કરવા માટે એક બિલ રજૂ કરવામાં આવશે. વધુમાં, સરકાર સીમાંકન પંચ અને સંબંધિત કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો અધિનિયમ (સુધારા) બિલ, ૨૦૨૬ની સ્થાપના માટે એક બિલ રજૂ કરવાની તૈયારી કરી રહી છે.
નારી શક્તિ વંદન કાયદા હેઠળ મહિલાઓ માટેનો ક્વોટા સીમાંકન અને વસ્તી ગણતરી સાથે જોડાયેલો છે. કેન્દ્ર સરકાર ૨૦૧૧ ની વસ્તી ગણતરીના ડેટાના આધારે સીમાંકન અને મહિલા અનામત લાગુ કરવાની યોજના ધરાવે છે.
સીમાંકન બિલ સિવાય, અન્ય બે બિલ બંધારણીય સુધારા બિલ છે. પસાર થવા માટે સંસદમાં હાજર અને મતદાન કરતા સભ્યોના બે તૃતીયાંશ બહુમતી જરૂરી છે. વિપક્ષ વોકઆઉટ બહુમતીનો આંકડો ઘટાડી શકે છે. લોકસભામાં બે તૃતીયાંશ બહુમતી ૩૬૦ છે. શાસક ફઝખ્ પાસે ૨૯૩ સભ્યો છે, એટલે કે તેને હજુ પણ ૬૭ વધારાના મતોની જરૂર છે. રાજ્યસભામાં બહુમતી માટે જાદુઈ સંખ્યા ૧૬૩ છે. ફઝખ્ પાસે હાલમાં ૧૪૨ બેઠકો છે, જેના કારણે બહુમતી આંકડાથી ૨૧ બેઠકો ઓછી છે.
વિપક્ષ કહે છે કે તેઓ મહિલા અનામતને સમર્થન આપે છે, પરંતુ સરકાર દ્વારા તેને સીમાંકન અને ૨૦૨૯ની ચૂંટણી સાથે જોડવાથી તેમને આ બિલોનો વિરોધ કરવાની ફરજ પડે છે.
વિપક્ષનો દલીલ છે કે ૨૦૧૧ની વસ્તી ગણતરીના આધારે બેઠકો ફરીથી ગોઠવવાથી ફક્ત ફઝખ્ને ફાયદો થશે. વધુમાં, તે દક્ષિણ ભારતીય રાજ્યોની સંસદીય શક્તિ ઘટાડી શકે છે અને તેમને હાંસિયામાં ધકેલી શકે છે.
કોંગ્રેસ નેતા રાહુલ ગાંધીએ સોશિયલ મીડિયા પર આરોપ લગાવ્યો કે સરકાર તેની સુવિધા મુજબ ૨૦૨૯ માટે બેઠકોની સીમાઓ બદલવાની યોજના બનાવી રહી છે. તેમણે કહ્યું કે આ બિલ બંધારણીય સુરક્ષાને દૂર કરે છે અને સરકાર દ્વારા નિયુક્ત કમિશનને સંપૂર્ણ સત્તા આપે છે.
પ્રસ્તાવિત બિલ હેઠળ, સીમાંકન પછી લોકસભા બેઠકોની સંખ્યા વધીને ૮૧૫ થઈ શકે છે. કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશો (UT) માટે આ સંખ્યા વધીને ૩૫ થઈ શકે છે. હાલમાં, રાજ્યોમાંથી ૫૩૦ સભ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાંથી ૨૦ સભ્યો ચૂંટાય છે.
ભાજપ અને બસપા જેવા પક્ષો, જેમણે ઘણીવાર મુદ્દા આધારિત મુદ્દાઓ પર સરકારને ટેકો આપ્યો છે, તેમણે સીમાંકન મુદ્દા પર પોતાનું વલણ કડક બનાવ્યું છે. આ સરકારના પ્રયાસોને વધુ જાટિલ બનાવી શકે છે.
વ્યાપક વિરોધ છતાં, સરકાર દાવો કરે છે કે તેની પાસે પૂરતો ડેટા છે. કેન્દ્રીય મંત્રી કિરેન રિજિજુએ જણાવ્યું હતું કે કોઈ પણ પક્ષ સૈદ્ધાંતિક રીતે મહિલા અનામતનો વિરોધ કરતો નથી અને આ ભાવનામાં બધા એક છે.
(10:37 AM IST)
છેલ્લા 8 દિવસમાં સૌથી લોકપ્રિય 
