વોશીંગ્‍ટન તા.૧૦: નવેમ્‍બરમાં યોજાનારી મધ્‍યસત્ર ચૂંટણીમાં મતદારોને આકર્ષવા માટે યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્‍ડ ટ્રમ્‍પે એક મોટી જાહેરાત કરી છે. ટ્રમ્‍પના મતે, જો રિપબ્‍લિકન પાર્ટી યુએસ સંસદના બંને ગૃહો જીતી જાય છે, તો તે દરેક પુખ્‍ત નાગરિકને ડોલર ૫,૦૦૦ (આશરે રૂ. ૪.૭૬ લાખ) રોકડમાં આપશે. આ યોજનાની કુલ રકમ આશરે ડોલર ૧.૨૨ ટ્રિલિયન (આશરે રૂ. ૧,૨૨૦ અબજ) થશે.

યુએસનું કુલ રાષ્ટ્રીય દેવું આશરે ડોલર ૪૦.૧૦ ટ્રિલિયન છે. યુએસની વસ્‍તી આશરે ૩૪૨.૯ મિલિયન છે. આ મુજબ, યુએસમાં પ્રતિ વ્‍યક્‍તિ સરકારી દેવું આશરે ડોલર ૧૧૭,૩૦૦ (રૂ. ૧.૧૧ કરોડ) છે. યુએસમાં આશરે ૨૪૪ મિલિયન પુખ્‍ત નાગરિકો છે. જો દરેક પુખ્‍ત વ્‍યક્‍તિને ડોલર ૫,૦૦૦ આપવામાં આવે, તો કુલ સરકારી ખર્ચ ડોલર ૧.૨૨ ટ્રિલિયન (આશરે રૂ. ૧૧૬.૧૭ લાખ કરોડ) થશે. આ રકમ એટલી મોટી છે કે વિશ્વના લગભગ ૧૭૦ દેશોનો વાર્ષિક GDP આનાથી ઓછો છે.

આંતરરાષ્ટ્રીય નાણાકીય ભંડોળ (IMF) ના તાજેતરના ડેટા અનુસાર, વિશ્વના ૧૯૩ દેશોમાંથી ફક્‍ત ૧૬ થી ૧૭ દેશોની વાર્ષિક અર્થવ્‍યવસ્‍થા ૧.૨૨ ટ્રિલિયનથી મોટી છે. આમાં યુનાઇટેડ સ્‍ટેટ્‍સ, ચીન, ભારત અને જર્મની જેવા દેશોનો સમાવેશ થાય છે. દરમિયાન, નેધરલેન્‍ડ્‍સનું અર્થતંત્ર આશરે ડોલર ૧.૧ ટ્રિલિયન, તુર્કીનું આશરે ડોલર ૧.૧ ટ્રિલિયન અને સાઉદી અરેબિયાનું અર્થતંત્ર આશરે ડોલર ૧.૦૬ ટ્રિલિયન છે. આનો અર્થ એ થયો કે આ દેશોની અર્થવ્‍યવસ્‍થા પણ ટ્રમ્‍પની પ્રસ્‍તાવિત રકમ કરતા નાની છે.

પોલેન્‍ડનો GDP આશરે ડોલર ૮૪૦ બિલિયન અને આર્જેન્‍ટિનાની GDP આશરે ડોલર ૬૦૦ બિલિયન છે. પૂરા પાડવામાં આવેલા ડેટા અનુસાર, આ રકમ તમામ ૫૪ આફ્રિકન દેશો, બધા લેટિન અમેરિકા અને એશિયા અને યુરોપના ૧૭૦ થી વધુ અન્‍ય દેશો, મોટા અને નાના બંનેના વાર્ષિક ઞ્‍ઝભ્‍ કરતાં વધી જશે.

ટ્રમ્‍પે સ્‍પષ્ટ કર્યું નથી કે પૈસા ક્‍યાંથી આવશે, ચૂકવણીનો અવકાશ કે ભંડોળ કેવી રીતે વહેંચવામાં આવશે. જોકે, ટ્રમ્‍પ વહીવટીતંત્રનો દાવો છે કે આ રકમ સરકારી ખર્ચમાં ઘટાડો કરીને અને નકામા ખર્ચને રોકીને ડિપાર્ટમેન્‍ટ ઓફ ગવર્નમેન્‍ટ એફિશિયન્‍સી (DOGE) દ્વારા એકત્ર કરવામાં આવશે. ટ્રમ્‍પનો દલીલ છે કે અમલદારશાહી અને સરકારી પ્રણાલીઓમાં સુધારો કરીને બચાવેલા નાણાં સામાન્‍ય કરદાતાઓને ડિવિડન્‍ડના રૂપમાં પરત કરવા જોઈએ. જોકે, આ દરખાસ્‍તને અમલમાં મૂકતા પહેલા કોંગ્રેસની મંજૂરીની જરૂર પડશે.જોકે, અર્થશાષીઓએ ટ્રમ્‍પના વચન પર સવાલ ઉઠાવ્‍યા છે. અમેરિકા પહેલેથી જ મોટી રાજકોષીય ખાધ અને ડોલર ૪૦ ટ્રિલિયનથી વધુના દેવાથી ઝઝૂમી રહ્યું છે. નિષ્‍ણાતો કહે છે કે જો ટ્રમ્‍પની જાહેરાત લાગુ કરવામાં આવે તો ફુગાવો ફરી વધી શકે છે. વધુમાં, તે યુએસ દેવાને ખતરનાક સ્‍તરે પણ ધકેલી શકે છે.