બેંગલુરુ, તા.૧૫: ભારતની સંરક્ષણ ક્ષમતા અને 'આત્મનિર્ભર ભારત' અભિયાન માટે આજે એક ઐતિહાસિક દિવસ સાબિત થયો છે. અમેરિકાની દિગ્ગજ કંપની GE એરોસ્પેસ અને ભારતની હિન્દુસ્તાન એરોનોટિક્સ લિમિટેડ (HAL) વચ્ચે F414 જેટ એન્જિનના સહ-ઉત્પાદન માટે ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફરના અંતિમ કરાર પર મહોર લાગી ગઈ છે. બ્લૂમબર્ગના અહેવાલ મુજબ, છેલ્લા ત્રણ વર્ષથી ચાલી રહેલી જટિલ વાટાઘાટોનો સુખદ અંત આવ્યો છે, જે ભારતને વિશ્વના એવા ગણ્યા-ગાંઠ્યા દેશોની હરોળમાં લાવી દેશે જેઓ પોતે જેટ એન્જિન બનાવવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
આ કરાર માત્ર વેપાર નથી, પરંતુ ભારત-અમેરિકા વચ્ચેના વ્યૂહાત્મક સંબંધોમાં એક નવો અધ્યાય છે. અત્યાર સુધી અમેરિકા પોતાની અત્યંત આધુનિક જેટ એન્જિન ટેકનોલોજી કોઈ પણ દેશ સાથે શેર કરવામાં ખચકાતું હતું, પરંતુ ચીનના વધતા પ્રભાવ અને ભારતના વ્યૂહાત્મક મહત્વને જોતા આ 'ક્રિટિકલ ટેકનોલોજી' ભારતને આપવાનો નિર્ણય લેવાયો છે.
 
કેમ ખાસ છે F414 એન્જિન અને આ કરાર?
આ સોદો ભારતીય વાયુસેનાના ભવિષ્યનો નકશો બદલી નાખશે:
•    સ્વદેશી ઉત્પાદન: હવે આ ઉચ્ચ પ્રદર્શન ધરાવતા એન્જિન માત્ર અમેરિકાથી મંગાવવામાં નહીં આવે, પણ તેનું નિર્માણ ભારતમાં જ થશે.
•    તેજસને મળશે નવી પાંખો: ભારતના સ્વદેશી ફાઇટર જેટ 'તેજસ માર્ક-૨' અને આગામી પેઢીના એડવાન્સ મધ્યમ લડાયક વિમાનો (AMCA) ને આ એન્જિન શક્તિ આપશે.
•    ૧૨૦ થી વધુ જેટ વિમાનો: ભારત તેના જૂના રશિયન મૂળના વિમાનોના કાફલાને બદલીને અંદાજે ૧૨૦-૧૩૦ નવા એડવાન્સ ફાઇટર જેટ સામેલ કરવાની યોજના ધરાવે છે.
 
સરહદે સુરક્ષા ચક્ર થશે મજબૂત
ચીન અને પાકિસ્તાન સાથેના વધતા પ્રાદેશિક તણાવ વચ્ચે ભારતની ફાઇટર સ્ક્વોડ્રનની ઘટતી સંખ્યા ચિંતાનો વિષય હતી. જેટ એન્જિનની આ ટેકનોલોજી મળવાથી ભારત હવે પોતાની જરૂરિયાત મુજબ ઝડપથી વિમાનો બનાવી શકશે. ટેકનોલોજી ટ્રાન્સફરનો અર્થ એ છે કે ભારતીય એન્જિનિયરો હવે એન્જિનની 'કોર' ડિઝાઇન અને ઉત્પાદન પ્રક્રિયા શીખી શકશે, જે અત્યાર સુધી ટેકનિકલ અવરોધ રહ્યો હતો.
વૈશ્વિક ભાગીદારીમાં વિવિધતા
ભારત માત્ર અમેરિકા પર નિર્ભર રહેવા માંગતું નથી. અહેવાલો મુજબ, ભારત ફ્રાન્સ, જાપાન અને યુકેની કંપનીઓ સાથે પણ સમાન જેટ એન્જિન સહયોગ માટે વાટાઘાટો કરી રહ્યું છે. જોકે, GE સાથેનો આ સોદો ભારતની એરોસ્પેસ ઉત્પાદન ક્ષમતાને જે બુસ્ટ આપશે, તેની અસર આવનારા દાયકાઓ સુધી ભારતીય આકાશમાં દેખાશે. હવે ભારતીય વાયુસેનાના વિમાનો માત્ર વિદેશી મશીનો નહીં, પણ 'મેડ ઇન ઇન્ડિયા' હૃદય (એન્જિન) સાથે દુશ્મનોનો સામનો કરશે.