નવી દિલ્હી: વૈશ્વિક સ્તરે ચાલી રહેલા ભારે તણાવ અને પશ્ચિમ એશિયાના યુદ્ધ સંકટ વચ્ચે ભારતીય કૂટનીતિને બહુ મોટી સફળતા મળી છે. ભારતના પ્રવાસે આવેલા ઈરાનના વિદેશ મંત્રી અબ્બાસ અરાઘચીએ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને ભારતીય વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકર સાથેની ઉચ્ચ સ્તરીય બેઠકો બાદ એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સત્તાવાર જાહેરાત કરી છે. નવી દિલ્હીમાં પત્રકાર પરિષદને સંબોધતા તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે, ભારત સાથેની સઘન ચર્ચા બાદ ઈરાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ માંથી તમામ વ્યાપારી જહાજોને સુરક્ષિત રીતે પસાર થવા દેવા માટે સંપૂર્ણ તૈયાર છે. વૈશ્વિક વેપાર અને ખાસ કરીને ક્રૂડ ઓઈલની હેરાફેરી માટે પર્સિયન ગલ્ફનો આ જળમાર્ગ સૌથી સંવેદનશીલ માનવામાં આવે છે, તેથી ઈરાનનું આ નરમ વલણ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે મોટી રાહત સમાન છે.

આ વ્યૂહાત્મક બેઠકની વિગતો આપતા અરાઘચીએ જણાવ્યું કે પીએમ મોદી સાથેની ટૂંકી પણ સચોટ મુલાકાત અને ડૉ. જયશંકર સાથેની લાંબી મંત્રણા દરમિયાન હોર્મુઝ સ્ટ્રેટની સુરક્ષા અંગે બંને દેશો એક સમાન મંતવ્ય પર પહોંચ્યા છે. તેમણે અમેરિકા અને પશ્ચિમી દેશોને આડકતરો ઈશારો કરતા ગર્જના કરી કે, "ઈરાન પર લશ્કરી ઉકેલ લાદવાના પ્રયાસો ભૂતકાળમાં પણ નિષ્ફળ રહ્યા છે અને અમે ક્યારેય કોઈ ધમકી કે આર્થિક પ્રતિબંધો સામે ઝૂકવાના નથી, કારણ કે ઈરાની પ્રજા માત્ર આદરની ભાષા સમજે છે." જોકે, હાલમાં ચાલી રહેલા અસ્થિર યુદ્ધવિરામ વચ્ચે તેમણે આશ્વાસન આપ્યું છે કે ભારત અને ઈરાન પ્રાદેશિક સ્થિરતા જાળવવા માટે સતત એકબીજાના સંકલનમાં રહેશે અને આક્રમક કાર્યવાહીઓ સંપૂર્ણ બંધ થતાં જ પરિસ્થિતિ એકદમ સામાન્ય થઈ જશે.

ભારત અને ઈરાન બંને માટે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ માત્ર એક જળમાર્ગ નથી પરંતુ આર્થિક કરોડરજ્જુ સમાન છે, કારણ કે ભારતની ઉર્જા સુરક્ષા અને તેલની આયાતનો મોટો હિસ્સો આ જ દરિયાઈ માર્ગ પર નિર્ભર છે. આ ક્ષેત્રમાં જરા પણ અસ્થિરતા આવે તો વૈશ્વિક બજારમાં તેલના ભાવ ભડકે બળે છે, જેની સીધી અસર ભારતના અર્થતંત્ર પર પડે છે. આ ઉપરાંત, ભારત દ્વારા વિકસાવવામાં આવી રહેલું ચાબહાર બંદર પણ બંને દેશો વચ્ચેની વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીનો અતિ મહત્વનો ભાગ છે. મધ્ય પૂર્વના આ ગંભીર સમયમાં ભારતે હંમેશા દરિયાઈ નેવિગેશનની સ્વતંત્રતા અને શાંતિની વકીલાત કરી છે, અને મોદી-જયશંકરની આ સફળ મધ્યસ્થીએ સાબિત કરી દીધું છે કે વૈશ્વિક સંકટો ઉકેલવામાં ભારતની ભૂમિકા કેટલી અનિવાર્ય બની ગઈ છે.