જેરુસલેમ, તા.૨૨: મધ્ય પૂર્વના અશાંત વાતાવરણ વચ્ચે એક મોટી રાજદ્વારી હિલચાલ જોવા મળી રહી છે. ઈઝરાયલના વિદેશ મંત્રી ગિડોન સારએ વોશિંગ્ટનમાં અમેરિકાની મધ્યસ્થી હેઠળ યોજાનારી મહત્વની બેઠક પહેલા લેબનોનને એક સીધી અને સ્પષ્ટ અપીલ કરી છે. ઈઝરાયલે લેબનોનને વિનંતી કરી છે કે તેઓ આતંકવાદી સંગઠન હિઝબુલ્લાહને નિઃશસ્ત્ર કરવા માટે ઈઝરાયલ સાથે મળીને કામ કરે, જેથી આ પ્રદેશમાં કાયમી શાંતિ સ્થાપી શકાય.

“અમારો વિવાદ લેબનોન સાથે નથી”

ઈઝરાયલના સ્વતંત્રતા દિવસ નિમિત્તે રાજદ્વારીઓને સંબોધતા ગિડોન સારએ જણાવ્યું હતું કે, “લેબનોન સાથે અમારો કોઈ ગંભીર કે ઉકેલી ન શકાય તેવો મતભેદ નથી. માત્ર નાના સરહદી વિવાદો છે જે વાતચીત દ્વારા સરળતાથી ઉકેલી શકાય છે. પરંતુ બંને દેશો વચ્ચે સામાન્ય સંબંધો સ્થાપવામાં સૌથી મોટો અવરોધ હિઝબુલ્લાહ છે.” તેમણે ભાર મૂક્યો હતો કે લેબનોન ઈરાનના ઈશારે ચાલતા આ કબજામાંથી મુક્તિ મેળવીને ઉજ્જવળ ભવિષ્ય બનાવી શકે છે.

દાયકાઓ પછી સીધો સંવાદ

ગયા અઠવાડિયે વોશિંગ્ટનમાં યોજાયેલી બેઠક બાદ હવે ફરીથી ગુરુવારે ઉચ્ચ સ્તરીય વાટાઘાટો થવાની છે. આ વાતચીત એટલા માટે ઐતિહાસિક છે કારણ કે છેલ્લા અનેક દાયકાઓમાં આ પહેલીવાર છે જ્યારે ઈઝરાયલ અને લેબનોન સીધી રીતે ટેબલ પર બેસીને ચર્ચા કરી રહ્યા છે. આ બેઠક પર આખા વિશ્વની નજર છે, કારણ કે તે મધ્ય પૂર્વના સમીકરણો બદલી શકે છે.

સુરક્ષા માટે ૧૦ કિમીનો બફર ઝોન

સરહદ પરની સ્થિતિ અંગે વાત કરતા વિદેશ મંત્રીએ સ્પષ્ટ કર્યું કે, હાલમાં ઈઝરાયલની સેનાએ દક્ષિણ લેબનોનમાં લગભગ ૧૦ કિલોમીટર (૬ માઈલ) સુધીનો બફર ઝોન જાળવી રાખ્યો છે. આ વિસ્તારનો ઉપયોગ ઉત્તર ઈઝરાયલ પર થતા ટૂંકા અંતરના રોકેટ હુમલા અને ટેન્ક વિરોધી મિસાઈલોના ખતરાને રોકવા માટે કરવામાં આવી રહ્યો છે. ઈઝરાયલનું માનવું છે કે જ્યાં સુધી હિઝબુલ્લાહ સક્રિય છે ત્યાં સુધી આ સુરક્ષા કવચ જરૂરી છે.

શું લેબનોન સહયોગ કરશે?

સૌથી મોટો સવાલ એ છે કે શું લેબનોન સરકાર પોતાના દેશમાં મજબૂત પકડ ધરાવતા હિઝબુલ્લાહ વિરુદ્ધ કોઈ કાર્યવાહી કરવાની હિંમત બતાવશે? વોશિંગ્ટનમાં થનારી આ બેઠક લેબનોનના સાર્વભૌમત્વ અને ઈઝરાયલ સાથેના ભવિષ્યના સંબંધોની દિશા નક્કી કરશે.

જો લેબનોન આ પ્રસ્તાવ સ્વીકારે છે, તો તે પશ્ચિમ એશિયામાં શાંતિના એક નવા યુગની શરૂઆત હોઈ શકે છે. પરંતુ ઈરાનનું સમર્થન ધરાવતું હિઝબુલ્લાહ આસાનીથી પીછેહઠ કરશે નહીં, જે આ સમગ્ર પ્રક્રિયામાં સૌથી મોટો પડકાર છે.