નવી ડિલ્હી : ભારતમાં લગ્નની સીઝન હોય અને ડીજે ફ્લોર પર "નાગિન ડાન્સ" ન થાય, એ વાત જ અશક્ય છે! લગ્નમાં કદાચ કોઈ મહેમાન ચાંદલો આપવાનું ભૂલી જાય તો ચાલે, પણ વરઘોડામાં મોઢામાં રૂમાલ દબાવીને, જમીન પર આળોટીને નાગિન ડાન્સ કરવાનું કોઈ મુંબઈકર કે ગુજરાતી ન ભૂલે. કોઈ પણ પ્રકારના કોરિયોગ્રાફર કે ડાન્સ ટ્રેનિંગ વગર, માત્ર દિલ ખોલીને કરાતો આ મનોરંજક નૃત્ય આપણી સંસ્કૃતિ અને ઉજવણીઓનો આટલો મહત્વનો હિસ્સો કેવી રીતે બન્યો? આ અનોખા સ્ટેપ્સ આપણને કોણે શીખવ્યા? ચાલો આજે આ રસપ્રદ રહસ્ય પરથી પડદો ઉઠાવીએ.
આ મનોરંજક અને ક્રેઝી ડાન્સ પાછળ આપણું બોલિવૂડ સંપૂર્ણપણે જવાબદાર છે. આ વાર્તા આજથી ૭૨ વર્ષ પહેલા એટલે કે વર્ષ ૧૯૫૪માં શરૂ થઈ હતી, જ્યારે ભારતીય સિનેમા બ્લેક એન્ડ વ્હાઇટમાંથી કલર આલ્બમના યુગમાં પ્રવેશી રહ્યું હતું. ડિરેક્ટર નંદલાલ જસવંતલાલે "નાગિન" નામની એક ફિલ્મ બનાવી હતી, જેમાં લોકોએ પહેલીવાર આ જાદુઈ 'બીન' સંગીતનો અનુભવ કર્યો હતો.
વૈજયંતીમાલાએ ધૂન આપી, પણ શ્રીદેવીએ સ્ટેપ્સ શીખવ્યા!
૧૯૫૪ની ફિલ્મે આપણને આઇકોનિક ધૂન તો આપી દીધી, પરંતુ આજે લગ્નોમાં આપણે જે સાપ જેવા સ્ટેપ્સ કરીએ છીએ તેનો અસલી શ્રેય વર્ષ ૧૯૮૬માં આવેલી હરમેશ મલ્હોત્રાની સુપરહિટ ફિલ્મ "નાગિન" ને જાય છે. આ ફિલ્મમાં જ્યારે સુપરસ્ટાર શ્રીદેવીએ સફેદ સાડી પહેરીને, પોતાની કાતિલ આંખોથી સાપની જેમ હાથની ફેણ બનાવીને ડાન્સ કર્યો, ત્યારે આખો દેશ પાગલ થઈ ગયો હતો. ત્યારબાદ 'નિગાહેં', 'નાચે નાગિન ગલી ગલી' અને 'જાની દુશ્મન' જેવી ફિલ્મોએ આ ક્રેઝને આગની જેમ ફેલાવી દીધો.
પુરુષોના તમામ રૂઢિચુસ્ત નિયમો તોડતો ડાન્સ
આ ડાન્સની સૌથી સુંદર અને રમુજી વાત એ છે કે આના માટે તમારે કોઈ પ્રોફેશનલ ડાન્સર બનવાની જરૂર નથી. તમારે બસ તમારા હાથ માથા ઉપર ઊંચા કરી ફેણ બનાવવાની છે અને પેટ હલાવીને ફૂંફાડા મારવાનો ઢોંગ કરવાનો છે! ખરી પાર્ટી ત્યારે શરૂ થાય છે જ્યારે બારાતમાંથી કોઈ એક મિત્ર ઘૂંટણિયે બેસીને પોતાના મોઢામાં રૂમાલ દબાવી દે છે. આ રૂમાલ કાલ્પનિક 'બીન' (વાંસળી)નું કામ કરે છે અને બાકીના બધા દોસ્તો સાપ બનીને તેની આજુબાજુ નાચવા લાગે છે. સામાન્ય રીતે ડાન્સમાં શરમાતા ભારતીય પુરુષો પણ આ ગીત વાગતા જ પોતાના આંતરિક "નાગ"ને મુક્ત કરે છે, જે ખરેખર અદભુત નજારો હોય છે.
હવે માત્ર લગ્ન જ નહીં, વિરોધ પ્રદર્શનનું પણ હથિયાર
ભારતીયો પોતાની ખુશી વ્યક્ત કરવા માટે આ ડાન્સનો ભરપૂર ઉપયોગ કરે છે, પરંતુ હવે આ ટ્રેન્ડ માત્ર લગ્નો પૂરતો સીમિત નથી રહ્યો:
•    વિરોધની અનોખી રીત: આજકાલ સોશિયલ મીડિયા પર એવા અસંખ્ય વીડિયો જોવા મળે છે જ્યાં લોકો તૂટેલા રસ્તાઓ અથવા સરકારી તંત્ર સામે અનોખો વિરોધ નોંધાવવા રસ્તા વચ્ચે નાગિન ડાન્સ કરે છે.
•    મીમ્સની દુનિયાના કિંગ: ઇન્ટરનેટ અને ઇન્સ્ટાગ્રામ રીલ્સ પર અમરીશ પુરી અને શ્રીદેવીના આ ગીતો પર બનેલા કરોડો મીમ્સ દરરોજ વાયરલ થાય છે.
ટૂંકમાં કહીએ તો, નાગિન ડાન્સ એ માત્ર થોડા સ્ટેપ્સ નથી, પરંતુ બોલિવૂડના જાદુ અને ભારતીયોની બિન્દાસ તેમજ બેદરકાર જીવંત ભાવનાની એક અનોખી ઉજવણી છે!
નાગિન ડાન્સ ફેક્ટ શીટ:
•    શરૂઆત: વર્ષ ૧૯૫૪ (ફિલ્મ - નાગિન)
•    પોપ્યુલર કરનાર: અભિનેત્રી શ્રીદેવી (૧૯૮૬)
•    મુખ્ય ટૂલ: મોઢામાં રાખેલો રૂમાલ (જે બીનનું પ્રતીક છે)
•    ખાસિયત: શૂન્ય ટ્રેનિંગ, ૧૦૦% મનોરંજન!