મુંબઈ : દેશમાં ખાદ્ય સુરક્ષાના નિયમન અને સત્તાના વિભાજનને લઈને કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકાર વચ્ચે મોટો કાનૂની સંઘર્ષ શરૂ થયો છે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે ભારતીય ખાદ્ય સુરક્ષા અને ધોરણો સત્તામંડળ (FSSAI) ના અનેક કેન્દ્રીય ખાદ્ય સુરક્ષા નિયમો અને આદેશોને બોમ્બે હાઈકોર્ટમાં સત્તાવાર રીતે પડકાર્યા છે. રાજ્ય સરકાર દ્વારા દાખલ કરવામાં આવેલી અરજીમાં ગંભીર આક્ષેપ કરવામાં આવ્યો છે કે FSSAI એ કાયદાકીય જોગવાઈઓ વિરુદ્ધ જઈને રાજ્ય સત્તાવાળાઓ માટે નક્કી કરવામાં આવેલી સત્તાઓ પર કબજો જમાવી લીધો છે અને ખાદ્ય વ્યવસાય લાઇસન્સિંગ તથા અમલીકરણ માટે એક સમાંતર વ્યવસ્થા ઊભી કરી દીધી છે.

રાજ્યના ખાદ્ય સુરક્ષા કમિશનર દ્વારા દાખલ આ અરજીમાં ૨૦૧૧ ના લાઇસન્સિંગ નિયમો, ૨૦૧૮ ના ભરતી નિયમો અને ૨૦૨૬ ના સુધારા નિયમોને મુખ્યરૂપે ટાર્ગેટ કરવામાં આવ્યા છે. સરકારનો દાવો છે કે આ નિયમોના કારણે FSSAI અધિકારીઓએ રાજ્ય કમિશનરો અને તેમના નિયુક્ત અધિકારીઓની કાયદેસરની સત્તાઓ છીનવી લીધી છે. વિવાદ ત્યારે વધુ વણસ્યો જ્યારે FSSAI દ્વારા ૧૨ મે, ૨૦૨૩ ના રોજ એક નિર્દેશ જારી કરીને રાજ્યના ખાદ્ય સુરક્ષા અધિકારીઓને કેન્દ્રીય લાઇસન્સ ધરાવતા વ્યવસાયોનું નિરીક્ષણ કરવા પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. મહારાષ્ટ્ર સરકારે આ પ્રતિબંધ સામે વાંધો ઉઠાવતા દલીલ કરી છે કે તેનાથી રાજ્યની અમલીકરણ સત્તાઓમાં સીધી દખલગીરી થાય છે.

આ ઉપરાંત, ઓનલાઈન 'FoSCoS' પોર્ટલના માધ્યમથી ખાદ્ય વ્યવસાયોને કેન્દ્રીય અધિકારક્ષેત્ર હેઠળ ખસેડવા અને પૂર્વ સૂચના વિના ટર્નઓવર થ્રેશોલ્ડમાં ફેરફાર કરવા સામે પણ સવાલો ઉઠાવવામાં આવ્યા છે. મહારાષ્ટ્ર સરકારે હાઈકોર્ટને આ ગેરબંધારણીય નિયમોને રદ કરવા તેમજ મે ૨૦૨૩ ના પ્રતિબંધિત આદેશ પર સ્ટે મૂકીને તમામ લાઇસન્સિંગ ડેટાબેઝ રાજ્ય-નિયુક્ત અધિકારીઓને પાછા ટ્રાન્સફર કરવાનો નિર્દેશ આપવા વિનંતી કરી છે. આ મહત્ત્વપૂર્ણ કેસની આગામી સુનાવણી ૨૬ નવેમ્બરના રોજ મુખ્ય ન્યાયાધીશ મહેશ સી ત્રિપાઠી અને ન્યાયાધીશ અદ્વૈત સેઠનાની ડિવિઝન બેંચ સમક્ષ હાથ ધરવામાં આવશે.